گلزار فضیلت : مشاهیر مدفون در تکیه فاضل هندی در تخت فولاد اصفهان - قاسمی، رحیم - الصفحة ١٩٠ - اوصاف و مقامات علمی

عالیه. رأیته یقرأ صفحه من القرآن فی اکثر من ساعه وهو یبکی بحیث تبلّ ثیابه ومع ذلک کان مکبّا علی الاشتغال بالفقه والاصول، یقرأ ویباحث ویتباحث... توفّی بعد وروده فی نیف و ١٣٠٠ [١] .

٥. آیه اللّه العظمی حاج میرزا محمّد حسن نجفی

علّامه محلاتی پس از رسیدن به درجه اجتهاد، به اصفهان مهاجرت کرده و در این شهر سکونت گزید. وی در اصفهان با خواهر علّامه فقیه آیه الله العظمی حاج آقا منیر الدین بروجردی ازدواج کرد و به تدریس و تحقیق و تألیف پرداخت.

به نوشته میر سیّد علی جناب وی در اصفهان به درس میرزا محمّد حسن نجفی[٢] حاضر می گردید.[٣]

اوصاف و مقامات علمی:

علّامه محلاتی از دانشمندان جامع و کم نظیر زمان خود بود. او در مدرسه صدر بازار، درس خارج می گفت و جمعی از افاضل طلّاب به درس او حاضر می شدند. وی علاوه بر تبحر کامل در فقه و اصول و حدیث و حکمت و الهیات، در علوم ادبی و تاریخی نیز بسیار مسلط بود و به عربی و فارسی شعر می سرود. در تقوا و دیانت

---

[١] ٢٠٥. تکمله امل ج ٢ ص ٢٣١.
[٢] ٢٠٦. علّامه سیّد حسن صدر درباره این فقیه بزرگ می نویسد: کان من اهل الفضل والتحقیق والغور والتدقیق من فحول الفقهاء المفرعین والاصولیین المجتهدین وحکام الشرع المسلّمین والشیوخ المعاصرین. وهو ذو فکر عمیق ونظر دقیق مصداق الولد سرّ ابیه. له مصنفات فی الفقه والاصول والرجال. جری ذکره یوما عند سیدنا الاستاد العلامه حجه الاسلام المیرزا الشیرازی فقال: انی اشهد بثقه المیرزا محمّد حسن النجفی واجتهاده عن خبره ومعاشره لا سماع وشهره. ر.ک: تکمله امل الآمل ج ص ٣٣٢.
[٣] ٢٠٧. رجال و مشاهیر اصفهان ص ٤٨٩.