تخت فولاد اصفهان - عقیلی، احمد - الصفحة ٢٠٤ - ١٤ - مسجد رکن الملک
١٤ - مسجد رکن الملک
در کنار تکیه ی واله مسجدی بسیار بزرگ و زیبا را مرحوم سلیمان خان رکن الملک(متوفّی ١٣٣١ ق.) از رجال نیکوکار و خوشنام عهد قاجاری از املاک شخصی خود
ساخته است. تاریخ شروع بنا از سال ١٣١٨ هجری قمری و اتمام آن در سال ١٣٢٥ قمری می باشد. ماده تاریخ ابتدای ساختمان از مرحوم سیّد هاشم طوبی «عجلّوا بالصلوه قبل الفوت».[١]
مسجد از دو قسمت تشکیل شده است: در صحن بزرگ گنبد و شبستان و صحن و حوض در آن قرار دارد و در صحن کوچک کنار آن آب انباری واقع است و سردر ورودی زیبایی دارد. در بقعه و آرامگاه مرحوم رکن الملک(متوفی سال ١٣٣١ ق.) نیز در اتاقی بین صحن کوچک و بزرگ مسجد واقع است. تاریخ اتمام بنای مسجد در کتیبه ی زیر گنبد بزرگ چنین آمده است:
سر برون آورد نور و بهر تاریخش سرود
از سلیمان شد بنای مسجد اقصی متین
آب انبار مشهور رکن الملک نیز در جنوبِ قسمت ورودی مسجد قرار دارد. مسجد صحن به شکل مستطیل و به شیوه چهار ایوانه بنا گردیده است. گنبد زیبا با کاشی های خشت با زمینه لاجوردی و نقوش زیبای اسلیمی در جنوب غربی آن قرار دارد.
گنبد مسجد دوپوش است و از کوچه واله به خوبی مشاهده می شود. در شمال غربی حیاط، شبستان بزرگی با ستون های سنگی زیبایی ساخته شده است.
به جرأت می توان گفت نخستین عمارت باشکوه تخت فولاد محسوب می شود. که با سردر کاشی کاری مجلّلش نظر هر بیننده ای را به سمت خود جلب می کند. در کتیبه ی سردر آیاتی از سوره اسری «سبحان الذی اسری بعبده...» با خط ثلث به صورت بسیار زیبا نوشته شده است. وقتی به صحن کوچک مسجد وارد می شویم، آب انبار در دست چپ قرار گرفته است، سپس در سمت چپ دالانی مقبره ی رکن الملک قرار دارد. که بر سردر آن تصویر رکن الملک نقاشی و کاشی کاری شده است.[٢]
این مسجد قسمتی از باغ بزرگ واله بوده که مرحوم رکن الملک آن را خریده و به احداث این بنای زیبا پرداخته است.
[١] ٣٢٧. جابری انصاری: تاریخ اصفهان، ص ١٤٣ .
[٢] ٣٢٨. همایی: تاریخ اصفهان(مجلد ابنیه و عمارات)، صص ٣٨٤ - ٣٧٩ .