آفتاب ولايت - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٣٨ - منشور محبّت و معرفت
برهاند، كم نعمتى نيست. درك اهمّيت و عظمت اين نعمت كه بر شناخت مقام حضرت مبتنى است، چيزى شبيه محال است؛ زيرا كسى مىتواند ارزش موجودى را درك كند كه بتواند مرتبه وجودىِ او را بشناسد.
به هرحال، بايد اعتراف كنيم كه عقل ما بسيار كوتاهتر از آن است كه به درك مقام و مرتبه وجودىِ امامى دست يابيم كه در اوج عظمت و نورانيت قرار دارد. مرتبهاى از مقام امام زمان(عليه السلام) كه معرفتش براى همه، حتّى اهل سنّت نيز امكان دارد، مصلح بودن حضرت است. مرتبه ديگر از مراتب امام زمان(عليه السلام)، نورانيت آن گرامى است كه در بعضى روايات، به ويژه رواياتى كه سلمان فارسى(رحمه الله) نقل كرده، بدان اشاره شده است كه البتّه ما، شايستگى معرفت اين مرتبه را نداريم. مرتبه مصلح بودن امام زمان(عليه السلام) نيز كه همه به آن اعتقاد دارند، مراتب بى شمارى دارد.
اين نكته را همواره بايد در نظر داشت كه درباره مقام والاى امام زمان(عليه السلام)، هزاران مرتبه معرفت وجود دارد كه به هريك از ما، به اندازه ظرفيت و لياقتمان، مرتبهاى از آن عطا شده است؛ البتّه اگر شخصى بكوشد و همّت داشته باشد، مىتواند تا حدودى اين معرفت را كاملتر كند؛ پس نتيجه اين شد كه از يك سو، همه ما بايد بدانيم معرفتمان به وجود مقدّس ولىّ عصر عجل اللّه تعالى فرجه الشريف بسيار ضعيف است و از سوى ديگر بايد بكوشيم معرفتمان را به حضرت بيشتر و كاملتر كنيم.
معرفت برخى از كسانى كه شناخت حضرت ولىّ عصر(عليه السلام) را ادّعا مىكنند، انحرافى، و دروغين است. كسانى نيز در صدر اسلام معتقد بودند كه خدا با پيامبر و امام متّحد است. چنين عقيدهاى، نخست بين مشركان وجود داشت و بعد نيز بين مسيحيان رواج يافت. در آن زمان، كسانى معتقد بودند كه «الْمَسِيحُ ابْنُ اللّهِ؛[١] عيسى مسيح(عليه السلام)، پسر خداست». بعضى ديگر گفتند: «محمّدٌ رسولُ اللَّه ابنُ اللَّه؛ محمّد رسول اللّه(صلى الله عليه وآله)، پسر خداست».
[١] توبه(٩)، ٣٠.