إحياء الميت بفضائل أهل البيت عليهم السلام - السيوطي، جلال الدين - الصفحة ٥٤
جلال الدين سيوطى به رشته تحرير در آمده است شرح احوال و آثار اين دانشمند نامبردار در مقدمهء متن عربى كتاب به طور مفصل درج شده است و در اينجا نيز فشردهاى از آن تقديم مىگردد:
علامهء حافظ جلال الدين أبو الفضل عبد الرحمن بن ابى بكر بن محمد بن ابى بكر بن عثمان سيوطى شافعى شامگاه يكشنبه اوّل رجب سال ٨٤٩ هـ. ق. در شهر اسيوط مصر ديده به جهان گشود و بيش از پنج سال نداشت كه پدرش درگذشت. وى از همان اوان كودكى به تحصيل علم روى آورد در هشت سالگى قرآن كريم و برخى از متون درسى رايج در آن روزگار را حفظ نمود. از ابتداى سال ٨٦٤ هـ. ق. رسما در سلك طلاب علوم دينى در آمد به تحصيل نحو، فقه، اصول و ساير رشتهها پرداخت و نزد بيش از پنجاه تن از دانشمندان عصر خويش به فراگيرى دانشهاى مختلف همت گماشت. در سال ٨٦٦ هـ. ق.
اولين اثر خويش را تأليف نمود، در سال ٨٧١ هـ. ق. به فتوى دادن پرداخت و در سال ٨٧٢ هـ. ق. مجلس املاء حديث داشت. وى در طول حيات پربار خويش به نواحى مختلف شام، حجاز، يمن، هند و مغرب مسافرت نموده با دانشمندان و بزرگان ديار مذكور حشر و نشر داشت، علامه سيوطى در تفسير، حديث، فقه، نحو، معانى، بديع، بيان، اصول فقه، قراءات، تاريخ و طب دستى توانا داشت و در بيشتر علوم مذكور كتبى تأليف نمود.
از وى اشعارى نيز به جاى مانده است كه غالبا در باب مسائل علمى مىباشند و مىتوان وى را از اين لحاظ يك شاعر درجه دوم يا سوم به شمار آورد.
بدون ترديد حافظ سيوطى يكى از پركارترين دانشمندان جهان اسلام مىباشد چرا كه از وى حدود پانصد اثر به جاى مانده است كه از كتاب يك برگى تا چندين جلدى را شامل مىگردد (در مقدمهء عربى اسامى ٣٧٥ اثر وى ذكر گرديده است) .
وى بسيار عفيف النفس و همواره از حضور در بارگاه أمراء و قدرتمندان گريزان بود و از پذيرش هداياى ايشان امتناع مىنمود. او در اواخر عمر تدريس را كنار گذارد و در گوشهاى دور از مردم، روزگار را به عبادت پروردگار مىگذرانيد و عاقبت پس از گذراندن عمرى توأم با تأليف و تدريس در روز پنجشنبه ١٩ جمادى الاولى سال ٩١١ هـ. ق. درگذشت و در ناحيهء حوش قوصون مدفون گرديد و آخر دعوانا ان الحمد لله رب العالمين.