قواعد صرف و نحو و روش تجزيه و تركيب - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٦ - طرز تشخيص كلمات سهگانه از يكديگر

تقسيم لفظ مستعمل كلمه‌

كلمه بر سه قسم است: اسم، فعل، حرف‌

چنانچه حضرت امير المؤمنين عليه السّلام فرمودند:

الكلام ثلاثة اشياء: اسم و فعل و حرف جاء لمعنى.

تعريف اسم: اسم آنستكه از مسمىّ دهد مانند: على، فاطمه، حسن، حسين‌

تعريف فعل: فعل آنستكه از حركت مسمّى يا وقوع و حدوث و حلول شيئى خبر دهد مانند:

جاء علىّ و قام حسين و مرض زيد

تعريف حرف: حرف آنستكه معنائى را در غير ايجاد نمايد مانند كلمه « فى » در مثال « جلس على فى المسجد»

طرز تشخيص كلمات سه‌گانه از يكديگر

براى تشخيص كلمات از هم كافيست كه به خصائص هر يك رجوع شود تا بتوان بوسيله آن هر يك را از ديگرى امتياز داد از اينرو مختصات هر يك را در ذيل بيان مى‌كنيم چه آنكه مجرد دانستن تعريف براى تمييز مصاديق و تشخيص افراد كفايت نمى‌كند.

مختصات كلمات سه‌گانه‌

خاصّه يا خصيصه عبارتست از چيزى كه در غير يافت نشود و نحاة در تعريفش گفته‌اند:

خاصّة الشيئى ما لا يوجد فى غيره.