رمى جمرات در گذشته و حال
(١)
(2) خلاصه كتاب
٧ ص
(٢)
پيش گفتار لزوم بررسى درباره جمره
١١ ص
(٣)
جمره چيست؟
١٣ ص
(٤)
تفسير جمره در كتب ارباب لغت
١٥ ص
(٥)
كلمات لغويين
١٨ ص
(٦)
جمره حقيقت شرعيه ندارد
٢٢ ص
(٧)
گواهى فقها و دانشمندان اسلام
٢٣ ص
(٨)
گروه اول (قطعه زمين)
٢٧ ص
(٩)
1- مرحوم ابو الصلاح حلبى در «الكافى»
٢٧ ص
(١٠)
2- مرحوم سيد ابو المكارم ابن زهره در كتاب «غنية»
٢٧ ص
(١١)
3- مرحوم علّامه حلّى، در كتاب «منتهى»
٢٨ ص
(١٢)
4- در كتاب «فقه الرضا»
٢٨ ص
(١٣)
5- مرحوم علّامه حلّى در كتاب «تذكرة»
٢٩ ص
(١٤)
6- مرحوم شيخ بزرگوار، شيخ طوسى، در كتاب پرارزش «المبسوط»
٣٠ ص
(١٥)
7- شهاب الدين احمد بن ادريس
٣٠ ص
(١٦)
گروه دوم علامت» و «شاخص» بودن ستونها
٣٠ ص
(١٧)
8- مرحوم محقق بزرگوار «علّامه بحر العلوم»
٣١ ص
(١٨)
9- ابن عابدين از علماى اهل سنت
٣١ ص
(١٩)
10- امام احمد المرتضى
٣٢ ص
(٢٠)
11- محب الدين طبري
٣٢ ص
(٢١)
12- ابن جبير اندلسى
٣٤ ص
(٢٢)
13- «باجى» از علماء اهل سنّت
٣٤ ص
(٢٣)
14- محمد بن شربينى
٣٥ ص
(٢٤)
15- بهوتى از علماى اهل سنت در «كشّاف القناع»
٣٥ ص
(٢٥)
گروه سوم مجتمع الحصى بودن جمره
٣٦ ص
(٢٦)
17- شافعى، يكى از امامهاى چهارگانه اهل سنّت مىگويد «إن الجمرة مجتمع الحصى»
٣٧ ص
(٢٧)
16- در كتاب «حواشى الشروانى»
٣٦ ص
(٢٨)
«جمره همان محلّ اجتماع سنگريزههاست» 18- و همچنين شافعى
٣٧ ص
(٢٩)
19- «مالك»، يكى ديگر از پيشوايان معروف اهل سنّت
٣٧ ص
(٣٠)
20- امام «شافعى» نيز بنا به نقل «السنن الكبرى»
٣٨ ص
(٣١)
21- «محيى الدين نووى»، از فقهاى معروف اهل سنّت، در كتاب «المجموع»
٣٨ ص
(٣٢)
22- «ابن حجر» در كتاب «فتح البارى»
٣٩ ص
(٣٣)
23- امام احمد المرتضى از علماى اهل سنّت
٣٩ ص
(٣٤)
گروه چهارم قائلين به دلالت التزامى جمره بر محل اجتماع سنگريزهها
٤٠ ص
(٣٥)
الف) كسانى كه گفتهاند كه «روى جمره نايست»
٤٠ ص
(٣٦)
24- مرحوم يحيى بن سعيد حلّى در كتاب «الجامع للشرائع»
٤٠ ص
(٣٧)
25- محيى الدين نووى، از فقهاى عامّه، در كتاب «روضة الطالبين»
٤١ ص
(٣٨)
26- عبد الكريم رافعى در كتاب «فتح العزيز»
٤٢ ص
(٣٩)
27- محيى الدين نووى در «المجموع»
٤٢ ص
(٤٠)
ب) كسانى كه تعبيرشان به (فى الجمرة يا على الجمرة) نشاندهنده قطعه زمين بودن جمره است
٤٢ ص
(٤١)
28- علامه حلّى در «تذكره»
٤٢ ص
(٤٢)
29- شيخ صدوق نيز در «من لا يحضر»
٤٣ ص
(٤٣)
30- محقّق سبزوارى در كتاب «ذخيره»
٤٣ ص
(٤٤)
31- عبد الكريم رافعى از فقهاى اهل سنّت
٤٤ ص
(٤٥)
32- قبلا از «محمد بن شربينى»
٤٤ ص
(٤٦)
33- «امام سحنون» به «سعيد التنوخى» در كتاب «المدونة الكبرى» مىگويد
٤٥ ص
(٤٧)
34- عبد اللّه بن قدامة در «المغنى»
٤٦ ص
(٤٨)
35- و نيز عبد اللّه بن قدامة در «المغنى» مىگويد
٤٦ ص
(٤٩)
36- محيى الدين نووى در «المجموع»
٤٦ ص
(٥٠)
37- بهوتى متوفّاى 1051 در «كشّاف القناع»
٤٧ ص
(٥١)
38- در كتاب «الفقه على المذاهب الأربعة»
٤٧ ص
(٥٢)
39- در كتاب «الموسوعة الفقهية»
٤٨ ص
(٥٣)
40- مرحوم علّامه در «قواعد»
٤٨ ص
(٥٤)
41- ابن فهد حلّى در «محرّر»
٤٩ ص
(٥٥)
42- در كتاب «شرائع الاسلام» (از محقق حلّى)
٤٩ ص
(٥٦)
43- مرحوم شهيد ثانى در «مسالك الافهام»
٤٩ ص
(٥٧)
44- محقّق ثانى در «جامع المقاصد»
٤٩ ص
(٥٨)
45- مرحوم صاحب رياض
٥٠ ص
(٥٩)
47- امام احمد المرتضى در «شرح الأزهار»
٥١ ص
(٦٠)
46- زكريا بن محمد الانصارى
٥٠ ص
(٦١)
48- محيى الدين نووى نيز در «المجموع»
٥١ ص
(٦٢)
گروه پنجم قائلين به تخيير و كفايت رمى بر محل سنگريزهها
٥١ ص
(٦٣)
49- مرحوم شهيد اوّل در كتاب «دروس»
٥١ ص
(٦٤)
50- مرحوم فاضل اصفهانى در «كشف اللثام»
٥٢ ص
(٦٥)
51- شهيد ثانى در «شرح لمعه»
٥٢ ص
(٦٦)
52- بكرى دمياطى از علماى شافعى در كتاب «اعانة الطالبين»
٥٣ ص
(٦٧)
53- ابن عابدين از علماى حنفى در «حاشية رد المحتار»
٥٤ ص
(٦٨)
54- رأى فقهاى كنونى حجاز
٥٤ ص

رمى جمرات در گذشته و حال - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢١ - كلمات لغويين

«جمار به معنى سنگريزه‌هاست، «جمره» مفرد «جمر» به معنى قطعه سوزان آتش و سنگهاى كوچك است و همچنين مفرد جمراتى است كه در منى رمى مى‌شود و آن سه عدد است ... و آن به معنى محلّ اجتماع سنگريزه‌هاست».

(١) ٨- در «دائرة المعارف اسلامى» مى‌خوانيم:

«الجمرة فى الاصل الحصاة و هى تطلق خاصة على اكوام الحجارة فى وادى منى التى تتجمع من الجمار، يرمى بها الحجيج فى عودتهم من الوقوف بعرفة» [١].

«جمره در اصل به معنى سنگريزه است و آن به خصوص، بر تپّه‌هاى سنگ در وادى منى اطلاق مى‌شود كه از سنگريزه‌هايى كه حجاج در بازگشت از منى به سوى آن پرتاب مى‌كنند تشكيل يافته است».

از مجموع كلمات فوق و تعبيرات گروه ديگرى از ارباب لغت، استفاده مى‌شود كه «جمرات» را از اين جهت جمرات گفته‌اند كه محلّ اجتماع سنگريزه‌ها بوده است و يا از اين جهت كه «جمار» (سنگريزه) در آنجا انباشته مى‌شده، و همان‌گونه كه مى‌بينيم آنها جمره را به معناى «ستون» نگرفته‌اند، بلكه به معناى «زمينى كه‌


[١]. دائرة المعارف اسلامى، ج ٧، ص ١٠٢.