رمى جمرات در گذشته و حال
(١)
(2) خلاصه كتاب
٧ ص
(٢)
پيش گفتار لزوم بررسى درباره جمره
١١ ص
(٣)
جمره چيست؟
١٣ ص
(٤)
تفسير جمره در كتب ارباب لغت
١٥ ص
(٥)
كلمات لغويين
١٨ ص
(٦)
جمره حقيقت شرعيه ندارد
٢٢ ص
(٧)
گواهى فقها و دانشمندان اسلام
٢٣ ص
(٨)
گروه اول (قطعه زمين)
٢٧ ص
(٩)
1- مرحوم ابو الصلاح حلبى در «الكافى»
٢٧ ص
(١٠)
2- مرحوم سيد ابو المكارم ابن زهره در كتاب «غنية»
٢٧ ص
(١١)
3- مرحوم علّامه حلّى، در كتاب «منتهى»
٢٨ ص
(١٢)
4- در كتاب «فقه الرضا»
٢٨ ص
(١٣)
5- مرحوم علّامه حلّى در كتاب «تذكرة»
٢٩ ص
(١٤)
6- مرحوم شيخ بزرگوار، شيخ طوسى، در كتاب پرارزش «المبسوط»
٣٠ ص
(١٥)
7- شهاب الدين احمد بن ادريس
٣٠ ص
(١٦)
گروه دوم علامت» و «شاخص» بودن ستونها
٣٠ ص
(١٧)
8- مرحوم محقق بزرگوار «علّامه بحر العلوم»
٣١ ص
(١٨)
9- ابن عابدين از علماى اهل سنت
٣١ ص
(١٩)
10- امام احمد المرتضى
٣٢ ص
(٢٠)
11- محب الدين طبري
٣٢ ص
(٢١)
12- ابن جبير اندلسى
٣٤ ص
(٢٢)
13- «باجى» از علماء اهل سنّت
٣٤ ص
(٢٣)
14- محمد بن شربينى
٣٥ ص
(٢٤)
15- بهوتى از علماى اهل سنت در «كشّاف القناع»
٣٥ ص
(٢٥)
گروه سوم مجتمع الحصى بودن جمره
٣٦ ص
(٢٦)
17- شافعى، يكى از امامهاى چهارگانه اهل سنّت مىگويد «إن الجمرة مجتمع الحصى»
٣٧ ص
(٢٧)
16- در كتاب «حواشى الشروانى»
٣٦ ص
(٢٨)
«جمره همان محلّ اجتماع سنگريزههاست» 18- و همچنين شافعى
٣٧ ص
(٢٩)
19- «مالك»، يكى ديگر از پيشوايان معروف اهل سنّت
٣٧ ص
(٣٠)
20- امام «شافعى» نيز بنا به نقل «السنن الكبرى»
٣٨ ص
(٣١)
21- «محيى الدين نووى»، از فقهاى معروف اهل سنّت، در كتاب «المجموع»
٣٨ ص
(٣٢)
22- «ابن حجر» در كتاب «فتح البارى»
٣٩ ص
(٣٣)
23- امام احمد المرتضى از علماى اهل سنّت
٣٩ ص
(٣٤)
گروه چهارم قائلين به دلالت التزامى جمره بر محل اجتماع سنگريزهها
٤٠ ص
(٣٥)
الف) كسانى كه گفتهاند كه «روى جمره نايست»
٤٠ ص
(٣٦)
24- مرحوم يحيى بن سعيد حلّى در كتاب «الجامع للشرائع»
٤٠ ص
(٣٧)
25- محيى الدين نووى، از فقهاى عامّه، در كتاب «روضة الطالبين»
٤١ ص
(٣٨)
26- عبد الكريم رافعى در كتاب «فتح العزيز»
٤٢ ص
(٣٩)
27- محيى الدين نووى در «المجموع»
٤٢ ص
(٤٠)
ب) كسانى كه تعبيرشان به (فى الجمرة يا على الجمرة) نشاندهنده قطعه زمين بودن جمره است
٤٢ ص
(٤١)
28- علامه حلّى در «تذكره»
٤٢ ص
(٤٢)
29- شيخ صدوق نيز در «من لا يحضر»
٤٣ ص
(٤٣)
30- محقّق سبزوارى در كتاب «ذخيره»
٤٣ ص
(٤٤)
31- عبد الكريم رافعى از فقهاى اهل سنّت
٤٤ ص
(٤٥)
32- قبلا از «محمد بن شربينى»
٤٤ ص
(٤٦)
33- «امام سحنون» به «سعيد التنوخى» در كتاب «المدونة الكبرى» مىگويد
٤٥ ص
(٤٧)
34- عبد اللّه بن قدامة در «المغنى»
٤٦ ص
(٤٨)
35- و نيز عبد اللّه بن قدامة در «المغنى» مىگويد
٤٦ ص
(٤٩)
36- محيى الدين نووى در «المجموع»
٤٦ ص
(٥٠)
37- بهوتى متوفّاى 1051 در «كشّاف القناع»
٤٧ ص
(٥١)
38- در كتاب «الفقه على المذاهب الأربعة»
٤٧ ص
(٥٢)
39- در كتاب «الموسوعة الفقهية»
٤٨ ص
(٥٣)
40- مرحوم علّامه در «قواعد»
٤٨ ص
(٥٤)
41- ابن فهد حلّى در «محرّر»
٤٩ ص
(٥٥)
42- در كتاب «شرائع الاسلام» (از محقق حلّى)
٤٩ ص
(٥٦)
43- مرحوم شهيد ثانى در «مسالك الافهام»
٤٩ ص
(٥٧)
44- محقّق ثانى در «جامع المقاصد»
٤٩ ص
(٥٨)
45- مرحوم صاحب رياض
٥٠ ص
(٥٩)
47- امام احمد المرتضى در «شرح الأزهار»
٥١ ص
(٦٠)
46- زكريا بن محمد الانصارى
٥٠ ص
(٦١)
48- محيى الدين نووى نيز در «المجموع»
٥١ ص
(٦٢)
گروه پنجم قائلين به تخيير و كفايت رمى بر محل سنگريزهها
٥١ ص
(٦٣)
49- مرحوم شهيد اوّل در كتاب «دروس»
٥١ ص
(٦٤)
50- مرحوم فاضل اصفهانى در «كشف اللثام»
٥٢ ص
(٦٥)
51- شهيد ثانى در «شرح لمعه»
٥٢ ص
(٦٦)
52- بكرى دمياطى از علماى شافعى در كتاب «اعانة الطالبين»
٥٣ ص
(٦٧)
53- ابن عابدين از علماى حنفى در «حاشية رد المحتار»
٥٤ ص
(٦٨)
54- رأى فقهاى كنونى حجاز
٥٤ ص

رمى جمرات در گذشته و حال - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٢ - ١١- محب الدين طبري

علامت جمره است كافى است».

ممكن است اين فتوى از اينجا نشأت گرفته باشد كه منظور از شاخص قسمت پائين ستونها باشد كه جزء جمره است ولى در هر حال دليل بر اين است كه ستونها علامت جمره نه جمره.

(١)

١٠- امام احمد المرتضى‌

(متوفّاى ٨٤٠ قمرى) مى‌گويد:

«لا يشترط أن يصيب الجمرة لان المقصود إصابة المرمى و هو موضع الجمرة فان قصد إصابة البناء فقيل لا يجزى لانه لم يقصد المرمى و المرمى هو القرار لا البناء المنصوب و قيل يجزى لان حكم الهوى حكم القرار» [١].

«لازم نيست سنگ به جمره اصابت كند زيرا مقصود اصابت كردن به محلّ رمى است و آن محلّ سنگريزه‌هاست و اگر نيّت كرد به آن بنا (ستون) بزند، بعضى گفته‌اند كافى نيست، چون قصد محلّ رمى نكرده زيرا محلّ رمى قرارگاه است نه بنايى كه در آنجا نصب شده و بعضى گفته‌اند مجزى است چون حكم «هوا»، حكم «قرارگاه» است».

اين سخن نيز دلالت دارد كه همه معتقدند محلّ اصلى رمى همان نقطه زمين است منتهى بعضى فضاى بالاى آن را هم به حكم آن مى‌دانند و بعضى نمى‌دانند.

(٢)

١١- محب الدين طبري‌

(متوفّاى ٤٩٤ قمرى) مى‌گويد:

«مرمي (محل انداختن سنگها) حدّ معيّنى ندارد، جز اين كه بر فراز هر جمره، علم و نشانه‌اى برافراشته‌اند و آن عمودى است معلّق و


[١]. شرح الأزهار، ج ٢، ص ١٢٢.