سيره استاد الفقهاء و المجتهدين ميرزا جواد تبريزى - تبريزى، جعفر - الصفحة ٦١ - سير زندگى

استنباط و اجتهاد او شكوفا شود، بايد نقاط حساس و اساسى مطلب در درس طرح گردد تا ذهن شاگرد به مطالب اصلى معطوف شده و در حل آنها به كار گرفته شود كه اگر مطالب اصلى، مهم و كليدى بحث حل شود، بقيه‌ى مطالب خود به خود روشن مى‌گردد. مرحوم ميرزا رحمه الله اقوال و آراى مختلف را متعرّض مى‌شد، اما سعى مى‌كردند به اختصار و اجمال از آن عبور كنند و بسط و تفصيل ندهند و تمام آرا، وجوه و انحاء متعدد آن طرح نشود، به جهت اينكه ذكر وجوه و اقوال متعدد با تفصيل و بسط كامل، هر چند شاگرد را با اين اقوال و مستندات آن آشنا مى‌كند و از نظر كمّى اطلاعات او را بيشتر مى‌كند، اما القاى همه‌ى اينها در مقام تدريس باعث مى‌شود تا ذهن شاگرد با توجّه به اين اقوال، به كار گرفته شده، خسته شود و از تحليل و موشكافى كامل مطلب در نقاط حساس و اساسى باز بماند، در حالى كه اگر با طرح بخشى از اقوال مهم و وجوه آن، نقاط اساسى و كليدى بحث به شاگرد نشان داده شود، ذهن شاگرد در حل آن به كار گرفته مى‌شود، اين كار باعث مى‌شود تا قوه‌ى استنباط او پرورش پيدا كرده و شكوفا گردد و بر حل مطلب قدرت پيدا كند. وقتى مطلب را خوب حل كرد، با دست يافتن بر كليد مسئله، قدرت نقض و گشودن گره‌ها را پيدا كرده و خودش مى‌تواند بقيه‌ى اقوال و وجوه را بررسى كند و از عهده‌ى جواب مناسب براى آن برآيد، اين خصوصيت ويژه‌اى بود كه در درس مرحوم ميرزا رحمه الله وجود داشت. از طرفى ديگر ارتباط مسايل فقهى با همديگر و تأثير ادلّه‌ى وارده در ابواب مختلف، در كشف حكم شرع از ابواب ديگر، اقتضاء