اهداف قيام حسينى - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٧٤ - اقسام جهالت
بنابراين، يكى از اهداف نهضت عاشورا مبارزه با جهل و نادانى، و نجات مردم از ضلالت و گمراهى است.
اقسام جهالت:
قبل از پرداختن به گسترش جهل در عصر حكومت بنىاميّه، لازم است توضيحى پيرامون انواع جهالت داشته باشيم.
جهالت و نادانى گاه نسبت به موضوع است و گاه نسبت به حكم شرعى، و جهالت نسبت به حكم شرع، گاه ناشى از قصور است، و گاه منشأ آن تقصير و كوتاهى است. جهل به موضوع مثل اينكه شخصى مىداند نوشيدن شراب حرام است؛ ولى يك نوشيدنى را به تصوّر آن كه نوشابه حلال است مىخورد و سپس معلوم مىشود كه شراب بوده است.
و جهل به حكم مثل اينكه مىداند اين نوشيدنى شراب است، ولى حكم شرعى آن را نمىداند. شخص مكلّف در فرض اين مثال گاه منابع اطّلاعاتى و تحقيقاتى در اختيار دارد و به دنبال تحقيق نمىرود، كه در اين صورت تقصير كرده و «جاهل مقصّر» ناميده مىشود. و گاه منابع اطّلاعاتى در اختيار ندارد، يا اصلًا احتمال خطا و اشتباه نمىدهد، كه در اين صورت «جاهل قاصر» ناميده مىشود.