فصل- بدان اسعدك اللّه تعالى كه هيچ چيز از كلّ آفرينش محسوسات و معقولات بى‌حكمتى نيست، و هر يكى را خاصيّتى است كه علم ما بعضى را نشناخته است، و انبياء عليهم الصّلاة و السّلام دريافته‌اند و براى‌ [٢] روشن خويش بتأييد فلكى بجاى آورده و بما نموده، پس واجب است كه بچشم بينش در آن نگاه كنيم و ترتيبى و نسقى كه نهاده‌اند نگاه داريم و ايزد تعالى احوال اين جهان را بزير فلك قمر بر دوازده برج و هفت سيّاره‌ [٣] پيدا كرده است، و هر يك دلالت بطالع كسى دارد. پس بايد كه در وقت عمل از اصل مولود آن كس بدان حاجت كه مشغولى با خبر

[١] - تصويرهاى، خ. هر دو نسخه يكى است باختلاف رسم الخط ياء بزرگ تمام و ياء كوچك دنبال بريده زيرا صورت همزه كه در نوشته‌هاى قديم در مورد متن و نظاير آن ديده ميشود از قبيل (دست و پاء ايشان) و (درياء بيكران) و (شبهاء دراز و روزهاء كوتاه) و امثال آن در حقيقت ياء كوچك ابتر است كه دنباله آن محض اختصار و تسهيل در كتابت حذف شده و بصورت همزه عربى در آمده (ى ء) و بدين سبب موجب اشتباه خوانندگان و نويسندگان بعد شده است.

علامتى كه روى هاء غير ملفوظ در حالت اضافه و وصف گذارده ميشود نيز همان ياء ابتر است نه همزه عربى. (خانه شما خانه‌ى شما) و (لانه من لانه‌ى من) و (هفته گذشته هفته‌ى گذشته) و (شماره آينده شماره‌ى آينده) رجوع شود بمقدمه و حواشى نگارنده بر كتاب التفهيم ابو ريحان بيرونى از جمله صفحه (ق) مقدمه.

[٢] - آن را دريافته‌اند پس برأى: خ.

[٣] - ستاره: خ.