مغلوط بود بصحّت باز آورديم و يقين داريم كه اصل صحيح همين است كه در متن آورده‌ايم. در كتاب حل المشكلات ابو المحاسن ابن ساوجى كه از كتب معتبر اعداد و طلسمات است هم تقسيم حروف را بطبايع اربعه و استخراج اسامى كواكب از روى طبايع باسم و رسم از كتاب كنوز المعزّمين (رساله حاضر) با تحريف و تصحيفى كه مخصوصا لازمه اين نوع كتب و نوشته‌هاست نقل كرده است. بارى مبناى اعمال اين كتاب بر دايره اجهب است و اينكه در مقدّمه فصل نوشته است «حروف ابجد را بچهار قسم كرده‌اند» مسامحه مؤلّف كتاب است يا سهو نسّاخ. و در ساير نسخ كتاب اصلا اسمى از حروف ابجد نيست بلكه مينويسند «بيست و هشت حرف را بچهار قسمت كرديم» يا «حروف بيست و هشتگانه را بچهار قسمت كنند».

امّا حروف بيست و هشتگانه دايره اجهب و تقسيم آن بعناصر اربعه باين قرار است:

ا ج ه ب و ز ر د ى ك ش خ ل س ث ظ م ف ذ غ ن ت ص ض ع ح ط ق چون آن را چهار چهار طرح يعنى بچهار قسمت كنيم هر بخش آن هفت حرف ميشود كه بترتيب عناصر از بالا بپايين حرف اوّل را بآتش و دوم را بباد و سوم را بآب و چهارم را بخاك دهند.

حروف آتشى: ا و ى ل م ن ع» بادى: ج ز ك س ف ت ح» آبى: ه ر ش ث ذ ص ط «خاكى: ب د خ ظ غ ض ق امّا در حركات حروف چون مطلبى را كه در اين فصل نوشته بعد هم در مقاله پنجم عينا تكرار و تأييد كرده است روا نداشتيم كه از پيش خود در آن تصرّف كنيم امّا نوشته اين نسخه با ساير نسخ كتاب و همچنين با ديگر كتب اهل فنّ مخالف است.- معروف اين است كه حروف آتشى را فتحه و بادى را ضمّه و آبى را كسره و خاكى را سكون دهند.- و در نسخه‌هاى ديگر كتاب نوشته شده است كه حروف حارّ را نصب و يابس را رفع و رطب را مجرور و بارد را مجزوم كنند. و در بعض نسخ بر عكس رطب را مجزوم و بارد را مجرور كنند.

نگارنده عقيده خود را در اين باره بشرح در مقدّمه نوشته‌ام و اللّه العالم.