رساله جوديه - ابن سينا - الصفحة ٢٩ - منابع و مآخذ
طبّ امروزى دنباله همان طبّ قديم است كه بطور وديعه دست بدست سپرده تا وقتى كه بدست اروپائيان رسيده و اينان پس از استفادات كامل روز بروز آن را تكميل نموده تا بدين پايه رساندهاند، يعنى در حقيقت مبنى و پايه طبّ امروزى همان طبّ قديمى است.
حال كه تا اندازهاى حقّ اين مطلب ادا گرديد ميگوئيم:
اوّلا- طبّ اروپا تا قريب قرون شانزدهم و هفدهم ميلادى تحت تعليم و نفوذ پزشكان قديم بخصوص پزشكان اسلامى ايرانى بوده است.
ثانيا- پزشكان اسلامى كه در ميان آنها نوابغ بسيار بزرگ بودهاند، طبّى كه از يونانيها گرفته بدان اضافاتى نموده و از صورت سابق خود بصورت جديدى در آوردهاند كه قرنها در اروپا رواج و رونق داشته است.
ثالثا- در ميان اين نوابغ طبّى اسلامى پزشكان ايرانى مانند طبرى، رازى، اهوازى، ابن سينا و گرگانى و امثال آنها بودهاند كه بتصديق هر كس در زمان خود نابغه بوده و مكتب آنها چندين قرن در عالم بقوّت خود باقى مانده است و اميدواريم خدمات ايرانيها را به طبّ و نفوذ آن بر روى طبّ اروپا عنقريب بنظر خوانندگان گرامى اين رساله برسانيم.
اينك براى آنكه مطلب كمى روشن گردد سير طبّ يونانى از يونان بمشرق زمين و تكميل آن در اين سرزمين و نگاهدارى اين مشعل فروزان در دست دانشمندان مشرق مخصوصا ايرانيها و انتقال آن به اروپا را تقريبا تا حمله مغول بيان نموده تا آنكه كمى از حقوق دانشمندان ايرانى ادا گرديده و اثر و نفوذ طبّ اسلامى بر روى طبّ اروپا معلوم شود، ضمنا شناسائى از احوال نابغه ايرانى مخصوصا ابن سينا و ميراثى از علم طبّ كه به وى رسيده نيز بعمل آيد آنگاه به تشريح رساله جوديّه ميپردازيم.