از مجموع آنچه گذشت معلوم شد که رسول اکرم به حکم تاریخ قطعی و به‌ شهادت قرآن و به حکم قرائن فراوانی که از تاریخ اسلام استنباط می‌شود ، لوح ضمیرش از تعلم از بشر پاک بوده است . او انسانی است که جز مکتب‌ تعلیم الهی مکتبی ندیده و جز از حق دانشی نیاموخته است . او گلی است که‌ جز دست باغبان ازل دست دیگری در پرورشش دخالت نداشته است .
او با آنکه با قلم و کاغذ و مرکب و خواندن و نوشتن آشنا نبود ، در کتاب مقدس خویش به قلم و آثار قلم به عنوان یک امر مقدس سوگند یاد کرد [١] و در اولین پیام آسمانی خود فرمان خواندن

[١] " ن و القلم و ما یسطرون »" ( قلم / ١ ) .