حضرت على عليه السلام در حديثى ديگر مى فرمايد: إيّاكَ والاتِّكالَ عَلى المُنى فَإنَّها بَضائِعُ النَّوكى وَتَثَبُّطٌ عَنِ الآخِرَةِ والدُّنيا . [١] از اعتماد بر آرزوهاى طولانى بپرهيزيد ؛ زيرا اين آرزوها ، كالاى انسان هاى احمق اند و موجب بازماندن شخص از آخرت و دنيا مى شوند .

تفاوت اميد و آرزو

مطلب مهمّى كه يادآورى آن ضرورى است ، تفاوت بين اميد و آرزوهاى طولانى است. براى پى بردن به تفاوت بين اين دو واژه ، بايد مفهوم آرزوى طولانى را توضيح داد، بخصوص با توجّه به اين كه از مفهوم آرزو، اميد نيز تداعى مى گردد . آنچه مايه حيات و تلاش است ـ چه در ارتباط با امور مادى و چه امور معنوى ـ اميد گفته مى شود . اگر كسى به بهبود وضعش و به نتايج شايسته اى كه بر اعمال نيكش باز مى گردد، اميد نداشته باشد، نه براى دنيا كارى انجام مى دهد و نه براى آخرت . به فرموده قرآن: « مَن كَانَ يَظُنُّ أَن لَّن يَنصُرَهُ اللَّهُ فِى الدُّنْيَا وَ الْأَخِرَةِ فَلْيَمْدُدْ بِسَبَبٍ إِلَى السَّمَآءِ ثُمَّ لْيَقْطَعْ فَلْيَنظُرْ هَلْ يُذْهِبَنَّ كَيْدُهُو مَا يَغِيظُ . [٢] آن كه مى پندارد خداوند هرگز او را در دنيا و آخرت ، يارى نخواهد كرد [و به نصرت الهى اميدوار نيست] ، طنابى به سقف در آويزد و به گردن افكند . سپس طناب را ببُرد . آن گاه بنگرد كه آيا اين حيله او، خشمش را از بين مى برد» ؟

[١] سوره نساء ، آيه ١١٨ ـ ١١٩ .[٢] نهج البلاغة ، خطبه ٤٢ .[٣] بحار الأنوار ، ج ٧٥ ، ص ٣٥ ، ح ١٥ .[٤] شرح چهل حديث، ص ١٧٥ .[٥] بحار الأنوار ، ج ٧٧ ، ص ٢٩٣ ، ح ٢ .[٦] مستدرك الوسائل ، ج ١٣ ، ص ٢٣ .[٧] سوره حج ، آيه ١٥ .[٨] ره توشه، ج ٢ ، ص ١٠٣ .[٩] تفسير نهج البلاغه، ج ٩ ، ص ٢٧٥ ـ ٢٧٦ .[١٠] ره توشه، ج ٢ ، ص ١٠٤ .[١١] الكافى ، ج ٥ ، ص ٨٥ ، ح ٧ .[١٢] الكافى ، ج ٨ ، ص ٢٢ .