احکام خانواده - یوسفیان، نعمتالله - الصفحة ١٢٢ - ارث زن و شوهر
عمل به وصاياى ميت
بر وصى واجب است كه به وصاياى ميت عمل كند، حتى اگر پس از مرگ وصيت كننده از وصيت اطلاع يابد حق رد آن را ندارد و بايد آن را اجرا كند. [١]
بدهيها و حقوق واجب الهى همچون خمس و زكات، مظالم و كفارات از اصل مال كم مىشود، اگر چه به آن وصيت نكرده باشد و شامل همه مال نيز بشود. حج واجب گرچه نذرى باشد نيز بنابر اقوا همين حكم را دارد. [٢]
وصيت به انجام كارهاى تبرعى (مستحبى) همچون اطعام به فقرا، رفتن به زيارت، اقامه عزا و مانند آن، اگر در حد ١٣ اموالش باشد نافذ است و بيش از آن را وارثان بايد اجازه دهند. واجب غير مالى مانند نماز و روزه استيجارى نيز بنابر اقوا همين حكم را دارد. [٣]
سؤال ١. شخصى به طور مطلق وصيت كرده است، آيا عمل به اين وصيت موسّع است يا موقّت؟
جواب. موقت نيست، ولى نبايد در عمل به وصيت، تهاون و اهمال كنند. [٤]
سؤال ٣. اگر كسى نسبت به ثلث ماترك خود وصيت كند كه آن را از اصل مال اخذ و به مساكين بدهند آيا وصى شرعى و قانونى مىتواند بعد از او از اين امر بدون عذر منصرف شود؟ و آيا براى ورّاث جايز است بدون اداى حق (موصى لهم) كل مال را بين خود تقسيم كنند؟
جواب. تا به وصيت عمل نشده ورثه حق تصرف در تركه را ندارند و بر وصى لازم است بر طبق وصيت عمل نمايد. [٥]
ارث زن و شوهر
موجبات ارث از نظر اسلام بر دو گونه است؛
اول، نسبى كه داراى سه مرتبه است: ١. پدر و مادر، فرزندان و نوادگان؛ ٢. پدربزرگ و
[١] تحرِیر الوسِیله، ج ٢، ص ١٠٢، مسأله ٤١.
[٢] همان، ص ٩٧، مسأله ٢٣.
[٣] همان.
[٤] استفتاءات، ج ٢، ص ٤٥١، س ٩١.
[٥] همان، ص ٤٥٣، س ٩٨.