تاريخ نيروى دريايى اسلام در مصر و شام(ج1) - عبادی، احمد مختار - الصفحة ٣٧
(كه باعث شد تا از درگيرى دريايى با مسلمانان با زماند) مانند درگيرى «لاايكونى» كه از زمان به قدرت رسيدن ليو پنجم ارمنى به زمامدارى روم شرقى و انقلاب «توماس صقلبى» كه آتش آن در پى كشته شدن ليو پنجم در سال ٢٠٥ هجرى (دسامبر ٨٢٠ م) شعله ور شد و همچنين درگيرى با بلغارها در دوران كنستانتين ششم ومادرش «ايرين» نيز خود، بر متوقّف شدن فعّاليّت دريايى مسلمانها در شرق درياى مديترانه كمك كرد، چنانكه قطع روابط سياسى مغرب اسلامى و اندلس از شرق و دنبال كردن حركت دريايى مهمّى با اتكّا بر امكانات خود و با استفاده از شرايط بدى كه امپراطورى روم شرقى آن را پشت سر مى گذاشت نيز سبب ديگرى بر راكد ماندن فعّاليّت دريايى مسلمانان بود.
بااين همه خلفاى بنى عباس و بيش از همه هارون الرّشيد، اهتمام ويژهاى را نسبت به اموردريايى آغاز كردند، بلاذرى در گفته خود به اين مطلب اشاره مىكند و مىگويد:
«از تلاشهاى هارون در زمينه جنگ وسياست او در مسأله جهاد، موارد مهم و بزرگى را ملاحظه كرديم، وى در زمينه صنعت فعّاليّتى داشت كه كسى قبل از او چنين تلاشى نكرده بود، او هزينههاى فراوانى را براى مرز دارى و حفظ سواحل به مصرف رساند و روميان را در تنگنا قرار داده و آنها را نابود كرد، و متوكّل عبّاسى دستور داد كه كشتيهاى پر از نيروهاى رزمى در كلّيّه سواحل مستقر شوند.» «١» به گفته طبرى، هارون الرّشيد، حميدبن معيوف را در سال ١٩٠ هجرى به اداره سواحل درياى شام و مصر گماشت و آنگاه كه اهالى جزيره قبرس با مسلمانها پيمان شكنى كردند، وى بدان جزيره يورش برد، و آن رامنهدم كرده و به آتش كشيد و بيش از شانزده هزار تن از مردم آن را به اسارت خويش درآورد و آنها را با مدارا آورده و ابوالبخترى مسئوليّت فروش آنها را به عهده گرفت تا آنجا كه بهاى اسقف قبرس به دو هزار دينار بالغ شد. «٢» و آنگاه به جزيره كرت نيز حمله كرد «٣» و بدين ترتيب، عبّاسيان