تاريخ نيروى دريايى اسلام در مصر و شام(ج1) - عبادی، احمد مختار - الصفحة ١٩
«موسى بن نصير» اندلس را آزاد كرد، آشكار گرديد، وى بر آن شد كه به سرزمين بزرگ (كشور فرانكها) يورش برده، وارد اروپا گردد و قسطنطنيه را از ناحيه غرب يعنى از طرف «١» خشكى آزاد كند، و از تلاشهاى پى در پى فرمانروايان اندلس كه در سالهاى ١٠٠ تا ١١٤ هجرى براى استيلا بر مناطق جنوبى فرانسه، مانند: «سبتمانيه» «اكدانيه»، «پرووانس» و «برگانديه» «٢» انجام دادند، نيز مىتوان بر اين معنى استدلال كرد.
به نظر مىرسد شكست معاويه درآزادى قسطنطنيه پس از محاصره هفت ساله (٥٤- ٦٠) ودر پى آن شكست تلاش سليمان بن عبدالملك در سال ٩٨، از جمله عواملى بودند كه از سال ١٠٠ هجرى يعنى در زمان خلافت عمر بن عبدالعزيز، مسلمانهاى اندلس را به نبرد آن سوى «برتات» واداشت، امّا شكست فاحشى كه در سال ١١٤ هجرى در جنگ «بلاط شهداء» «٣» براى مسلمانان پيش آمد فعّاليّتهاى آنان را محدود ساخت. «٤» اين هدف از ابتداء جهت ايجاد ناوگان جنگى، مشوّقى براى مسلمانها بود كه در آغاز براى استيلا بر جزيرههاى شرقى درياى مديترانه، به آن متوسّل شدند وآنجا را به عنوان مراكز مقدّم تمركز نيرو وپايگاههاى جنگى ولنگرگاههايى براى ناوگانهاى خود، در مقابل سواحل روم شرقى (بيزانس)، انتخاب كردند، تا از اين ناحيه زمينه درهم كوبيدن قسطنطنيه برايشان فراهم شود.
به خوبى ملاحظه كرديم كه چگونه معاويه در نبرد قبرس در سال ٢٨ هجرى به