دينار براى حفارى خليج تعيين كرد و كليّه اين مبلغ را در حفّارى تمام خليج به مصرف رساند. «١» امّا طولى نكشيد كه در عصر مستنصر باللّه، دوباره گل ولاى اين خليج را فرا گرفت و جز هنگام بالا آمدن آب، ديگر قابل استفاده نبود. اين كانال در دوران اسلامى بعد، همچنان وسيله ارتباط رود خانه‌اى بين اسكندريه و قاهره بود مگر زمانى كه رسوبات گل و لاى آن را مى پوشاند، به همين دليل فرمانروايان مماليك نسبت به حفّارى مجّدد ولايروبى آن توجّه ويژه اى داشتند. «٢» به گفته ابن مماتى، كشتيها در خليج اسكندريه در حركت بودند و زاّج، غلّه، كتان، بابونه، شكرو اجناس ديگر را بدانجا حمل مى كردند، چنانچه از اسكندريه نيز چوب و آهن براى ساختن كشتيها حمل مى شد واين عمل در ماه (مسرى) مطابق ماه آب (اگوست) انجام مى گرفت كه آب نيل افزايش مى يافت و خليج اسكندريه پر از آب شد. «٣» ابن سعيد مغربى مى گويد: وقتى كه از آفريقا به اسكندريه آمد، در خليج سوار كشتى شد و به طرف نيل حركت كرد وسپس در نيل سوار گشته تا آنكه به «منية سيرج» در شمال قاهره «٤» رسيد، وى همچنين در جاى ديگرى درباره بازرگانى درياى اسكندرانى و درياى حجاز كه در دوران او در فسطاط گذشته است، صحبت به ميان آورده است. «٥» پيش از دوران فاطميان، ادويه هندى از طريق ايله يا قلزم- فرما وارد «٦» اسكندريه مى‌شد، كشتيهايى كه مسؤول حمل و نقل ادويه از جزاير شرقى هند به مصر بودند، به دليل وجود صخره هاى مرجانى ناگزير بودند كه روزها حركت كنند و از بيم‌