دو دوتا، چهارتا - پوریزدی، رحمت - الصفحة ٤٧ - از چهار چیز میپرسند!
تَعْرِفَ مَا أَرَادَ مِنْكَ وَ الرَّابِعُ أَنْ تَعْرِفَ مَا يُخْرِجُكَ مِنْ دِينِكَ؛
دانش همه مردم را در چهار جمله يافتم:
اول اينكه پروردگارت را بشناسى، دوم اينكه بدانى كه تو را چگونه آفریده، سوم اينكه بدانى از تو چه میخواهد، چهارم اينكه آنچه تو را از دينت بيرون مىكند بشناسى.[١]
سرچشمه دانش مردم در این چهار علم خلاصه میشود و شایسته است دنبال این گونه علوم باشیم.
به چهار کس نزدیک مشو
امام باقر ٧: لَا تُقَارِنْ وَ لَا تُؤَاخِ أَرْبَعَةً الْأَحْمَقَ وَ الْبَخِيلَ وَ الْجَبَانَ وَ الْكَذَّابَ أَمَّا الْأَحْمَقُ فَإِنَّهُ يُرِيدُ أَنْ يَنْفَعَكَ فَيَضُرُّكَ وَ أَمَّا الْبَخِيلُ فَإِنَّهُ يَأْخُذُ مِنْكَ وَ لَا يُعْطِيكَ وَ أَمَّا الْجَبَانُ فَإِنَّهُ يَهْرُبُ عَنْكَ وَ عَنْ وَالِدَيْهِ وَ أَمَّا الْكَذَّابُ فَإِنَّهُ يَصْدُقُ وَ لَا يُصَدَّقُ؛ به چهار كس نزديك مشو و با آنان برادرى مكن:
احمق و بخيل و ترسو و دروغگو.
احمق مىخواهد به تو سود برساند ولى به تو زيان مىرساند و بخيل از تو مىگيرد و به تو نمىدهد و ترسو (به هنگامیکه به وجود او نياز باشد) از تو و پدر و مادرش مىگريزد و دروغگو راست هم بگويد سخنش پذيرفته نمىشود.[٢]
گاهی اوقات فرار کردن واجب است. چراکه اگر بمانی به دین و دنیا خویش لطمه میزنی. پس فرار را برقرار ترجیح بده.
از چهار چیز میپرسند!
امام کاظم ٧: لَا تَزُولُ قَدَمَا عَبْدٍ يَوْمَ الْقِيَامَةِ حَتَّى يُسْأَلَ عَنْ أَرْبَعٍ عَنْ عُمُرِهِ فِيمَا أَفْنَاهُ وَ عَنْ شَبَابِهِ فِيمَا أَبْلَاهُ وَ عَنْ مَالِهِ مِنْ أَيْنَ اكْتَسَبَهُ وَ فِيمَا أَنْفَقَهُ وَ عَنْ حُبِّنَا أَهْلَ الْبَيْتِ؛
[١]. همان، ح ۵۹۸.
[٢]. همان، ح ۶۱۱.