اسرار عقب ماندگى شرق - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥ - مسائلى كه كمتر از آن سخن مىگويند!

به روى اروپائيان كه از آن به كلّى بى‌خبر بودند باز كرد، و آنها تا ٦٠٠ سال استاد و معلم ما اروپائيان بودند» ذكر نمى‌كنيد؟!

چرا از اينها حرف نمى‌زنيد؟ قاليچه سليمان چه ربطى به اين مطالب دارد.

ولى حقيقت اين است جناب «آرمسترانگ» و همراهانش، درسشان را خوب بلد بودند، گل گفتند و درّ سفتند و آنها استاد ازل گفت بگو، بى كم و كاست گفتند، بدون اين كه از خود مايه گذاشته باشند، و تصديق مى‌كنيد صلاح هم نبود غير از اين بگويند.

به هر حال اين مسافرتها، و به رخ كشيدنها، هر حسنى داشته باشد يك عيب بزرگ و كلّى آن را نمى‌توان انكار كرد، و آن تحكيم عقده حقارتى است كه ساليان دراز شرق از آن رنج مى‌برد و او را در يك حال خودباختگى جانكاه فرو برده است، و با اين اوضاع و احوال تشديد مى‌گردد.

اين احساس حقارت كه از آغاز «صنعتى شدن غرب» و «بازار مصرف شدن شرق» شروع شده، چنان روح مردم شرق را گرفته كه اصالت، سوابق درخشان علمى، استعداد