اسرار عقب ماندگى شرق - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٨٧ - ١٩- نخستين گام يكپارچگى شرق
آمريكايى نبود، خلأ اقتصادى اين كشورهاى جدا و نامتحد بود كه موجب هجوم سرمايههاى آمريكايى گرديد، و اگر مؤسسات ما نتوانند واقعاً اروپايى بمانند بيم آن است كه ما جزئى از امپراطورى استعمارى آمريكا شويم»!! [١]
همان طور كه مشاهده مىكنيد «توئين بى» معتقد است كه اگر كشورهاى اروپايى از جلمه «فرانسه و انگلستان» كه هر كدام روزى وسيعترين مستعمرات را دارا بودند، از يك وحدت قابل ملاحظه برخوردار نباشند قدرت مقاومت در برابر دولتهاى نيرومندترى مانند آمريكا و شوروى را نخواهند داشت، و در آينده سرنوشتى همچون سرنوشت كشورهاى استعمار زده و عقب افتاده «آمريكاى لاتين پيدا خواهند نمود، و كشورهاى اروپايى كه هر كدام خود پيشواى استعمار بودند، از نظر اقتصادى مستعمره كشورهاى نيرومندترى خواهند شد.
با اين حال چگونه مىتوان انتظار داشت كه كشورهاى استعمار زده شرقى با ضعف بنيه اقتصادى كه امروز وارث آن
[١]. متن كامل اين مصاحبه در روزنامه «آيندگان» شماره ٢٠/ ٤/ ٤٧ نقل شده است.