«لم‌يلد»، يعنى چيز كثيفى، چون فرزند و سایر چيزهاى كثيفى كه از آفريدگان بيرون مى‌آيد، از او بیرون نیامده و چيز لطيفى چون نفس و عوارضات كه پديد مى‌آيد، از او منشعب و پراكنده نمي‌شوند؛ مانند پينكى و خواب و انديشه كه در دل درآيد و غم، اندوه، خوش‌حالى، خنده، گريه، ترس، اميد، رغبت، دلتنگی، گرسنگى و سيرى، و خدا از آن برتر است كه چيزى از او بيرون آيد و آن كه چيز كثيف يا لطيفى از او متولد شود ...؛ مخترع چيزهاست و آفرينندة آن‌ها و پديدآورندة چيزهاست به «قدرت خويش». [٢٧٩]

٢. امام‌رضا٧ می‌فرمایند: «لَا يَتَغَيَّرُ اللَّهُ‌ بِانْغِيَارِ الْمَخْلُوقِ كَمَا لَا يَتَحَدَّد بِتَحْدِيدِ الْمَحْدُود»؛ [٢٨٠] الله تعالی به سبب دگرگونیِ آفریده‌شده، دگرگون نمی‌شود. طبق این سخن وحیانی، اگر نور معصومین: و مومنان، همانند شعاع خورشید «از» خورشید، «از» ذات الله تعالی صادر شده باشد، نتیجه اش دگرگونی و به تبع آن، نقص در ذات او (سبحانه) خواهد بود. (معاذالله)

سوم: در برخی از روایات، مسبوقیت انوار معصومین: به عدم، تصریح شده است؛ مانند روایتی که شیخ‌کلینی; به صورت مسند از امام‌محمدتقی٧ نقل می‌کند.[٢٨١] هم‌چنین الانوار فی مولدالنبی،[٢٨٢] از امیرالمؤمنین٧ نقل می‌کند:

كَانَ اللَّهُ وَ لَا شَيْ‌ءَ مَعَهُ فَأَوَّلُ‌ مَا خَلَقَ‌ نُورُ حَبِيبِهِ مُحَمَّدٍ٦ قَبْلَ خَلْقِ الْمَاءِ وَ الْعَرْشِ وَ الْكُرْسِيِّ وَ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرْضِ وَ اللَّوْحِ وَ الْقَلَمِ وَ الْجَنَّةِ وَ النَّارِ وَ الْمَلَائِكَةِ وَ آدَمَ وَ حَوَّاءَ بِأَرْبَعَة أَلْفِ عَام‌...؛[٢٨٣] خدا بود و چیزی با او نبود؛ پس اولین چیزی را که آفرید، نور حبیبش محمد٦ بود که چهارهزار سال قبل از آفرینش آب، عرش، کرسی، آسمان‌ها، زمین، لوح، قلم، بهشت، جهنم، ملائکه، آدم و حوا آن را آفرید.

چهارم: برخی روایات نیز، غیر مستقیم آغازداشتن این انوار را هدف قرار داده‌اند؛ مانند روایتی که در علل‌الشرایع[٢٨٤] از امام‌صادق٧ نقل شده که فرمودند: «إِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَ

[٢٧٩]. ر.ک: التوحید، ص٩١، ش٥ و اسرار توحید (ترجمةالتوحید)، ص٨١ و٨٢.

[٢٨٠]. التوحید، ص٣٧ ، ش٢ و الاحتجاج، ج٢، ص٣٩٩.

[٢٨١]. الکافی، ج١، ص٤٤١، ش٥: « ...متفرداً بوحدانیته ثم خلق محمداً ...».

[٢٨٢]. الانوار فی مولدالنبی، ص٥ .

[٢٨٣].البته در بحارالانوار و شرح توحید الصدوق به نقل از کتاب الانوار فی مولد النبی، این‌گونه آمده: «بأربعةِ و عِشرینَ و أربَعِمّاتِهِ اَلف عامٍ). البحار، ج٥٤، ص١٩٨، ش١٤٥ و شرح توحید الصدوق، ج٣، ص٦٠٠.

[٢٨٤] . علل‌الشرایع، ج١، ص١١٧، ش١٤.