حدیث حوزه - حدیث حوزه - الصفحة ٢٤٦ - بازشناسی هندسهی علوم حدیثی
مسند، متصل، مرفوع، موقوف، مقطوع، مضمر، مشهور، شاذ (نادر)، منکر، مستفیض، معلق، نص، ظاهر، مشکل، غریب، مقبول، معتبر، مطروح و... .[٧٥]
تاریخ حدیث
يكي از علومي كه در كنار فهم و حتّي در پذيرش حديث به يك عالم حديثي ياري ميدهد، تاريخ حديث است.[٧٦]
علم تاريخ حديث، علمي است كه به بررسي دورانهاي گوناگون حديثي ميپردازد يا به عبارتي ديگر، علمي است كه به بررسي دورانهاي مختلف حديثي از حيث نگارش، تدوين و همچنين توصيف فضاي صدور حديث ميپردازد.[٧٧]
[٧٥]. برای مطالعهی بیشتر میتوانید به کتابهای مربوط در این زمینه رجوع نمایید: علوم حدیث و مصطلحات آن نوشتهی صبحی صالح؛ فرهنگ اصطلاحات حدیث نوشتهی محمّد یوسف حریری؛ علم الحدیث نوشتهی کاظم مدیر شانهچی؛ درسنامهی درایت الحدیث نوشتهی سیّد رضا مؤدب؛ درایت الحدیث نوشتهی استاد جعفر سبحانی.
[٧٦]. برخي برآنند كه شاخهاي ديگر در علم تاريخ حديث بهنام تاريخ علوم حديثي قرار دهند، امّا آنچه به نظر ميرسد؛ اين است كه بررسي تاريخ علوم حديثي وابسته به همان علم و جايگاه بحث از آن در همان علم است.
[٧٧]. جريان شناسي تاريخ حديث شيعه، بيانگر اهميت نگارش حديث در ميان طرفداران اهلبيت(علیهمالسلام) است. در حالي كه خلفا بنابر هر دليلي از نگارش احاديث ممانعت ميكردند و حتي در مواردي از نقل سخنان پيامبر(صلیاللهعلیهوآلهوسلم) باز ميداشتند؛ امّا پيامبر(صلیاللهعلیهوآلهوسلم) و جانشينان معصومش(علیهمالسلام) همواره بر نگارش احاديث پافشاري ميكردند. برای مطالعهی بیشتر به کتاب « تاریخ حدیث شیعه (١) » نوشتهی استاد کاظم طباطبایی مراجعه شود.