پیامبر امی - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٠
" عقیده شعبی و جماعتی از اهل علم این است که رسول اکرم از دنیا
نرفت مگر اینکه هم خواند و هم نوشت " [١] .
سید مرتضی خود به حدیث معروف دوات و قلم ( یا دوات و شانه ) استناد
میکند ، میگوید :
" در اخبار معتبر و در تواریخ وارد شده که آن حضرت در حین وفات
فرمود دوات و شانه بیاورید تا برای شما دستوری بنویسم که بعد از من
گمراه نشوید " [٢] .
استناد به حدیث دوات و قلم استناد صحیحی نیست . این حدیث صراحت
ندارد که رسول خدا میخواسته است با دست خود بنویسد . اگر فرض کنیم
میخواسته است در حضور جمع فرمان بدهد بنویسند و آنها را شاهد بگیرد و به
عنوان شهادت از آنها امضاء بگیرد باز تعبیر اینکه " میخواهم برای شما
چیزی بنویسم که گمراه نشوید " صحیح است . به اصطلاح ادبی ، این گونه
تعبیرات " اسناد مجازی " است . اسناد مجازی از وجوه فصاحت است و در
زبان عربی و غیر عربی شایع است .
[١] بحار ( چاپ جدید ) ج / ١٦ ص . ١٣٥ ایضا مجمع البیان ذیل آیه ٤٨ از سوره عنکبوت . [٢] بحار ( چاپ جدید ) ج / ١٦ ص . ١٣٥