غريب پيروز (زندگي حضرت رضا عليه السلام از نگاه رهبر فرزانه انقلاب) - خامنهاى، سيد على - الصفحة ٤٣

بنده متأسفانه وقت نكردم به كتابهاى ديگر و نمونه‌هاى ديگرى نگاه كنم. اگر از اين كلمات از امام سجاد عليه السلام هست، پيدا كنم. گمان هم نمى‌كنم باشد، يا زياد باشد. كلمات كوتاه چرا، اما كلمات بلند، مثل آن دو سه حديث مفصلى كه از امام سجاد عليه السلام در تحف العقول نقل شده، ديگر فكر نمى‌كنم باشد- لحن و خطاب اين احاديث، نشان دهنده كارى است كه امام سجاد مى‌كرد.

يكى از اينها معلوم است كه خطاب به عامه مردم است؛ اولش‌ ايها الناس‌ است. با ايها الناس‌ شروع مى‌شود. در اين خطاب، تذكر به معارف اسلامى است. حضرت در اين حديث مفصل مى‌فرمايند: كه وقتى انسان را در قبر مى‌گذارند، از رب او سؤال مى‌كنند، از پيغمبر او از دنياى او و از امام او سؤال مى‌كنند. اين يك لحن ملايم و رقيقى است كه به درد عامه مردمى كه در حيطه تبليغات امام سجاد عليه السلام قرار مى‌گرفتند، مى‌خورد؛ اما يك حديث ديگر هست كه آن، جور ديگرى شروع مى‌شود، و مضمون آن هم نشان مى‌دهدكه مربوط به خواص است. اولش اين گونه شروع مى‌شود:

كَفَانَا اللَّهُ وَ إِيَّاكُمْ كَيْدَ الظَّالِمِينَ وَ بَغْىَ الْحَاسِدِينَ وَ بَطْشَ الْجَبَّارِينَ أَيُّهَا الْمُؤْمِنُونَ لَا يَفْتِنَنَّكُمُ الطَّوَاغِيتُ‌ (١٢)

اين مربوط به عامه مردم نيست. مشخص است كه مربوط به عده خاصى است. حدس مى‌شد زد كه امام در طول اين مدت، يا در دوره‌هاى مختلف، در سالهاى مختلف و با جمع‌هاى مختلف، دو سه جور بيان و تعليمات داشته‌اند؛ بعضى از آنها آن طور است، بعضى اينگونه است، در بعضى هم اشاره به دستگاه حاكم و طواغيت زمان هست، در بعضى، فقط به كليات و مسايل اسلامى اكتفا شده است و لاغير.

اين، زندگى امام سجاد است كه در طول اين ٣٥ سال، آرام آرام آن محيط تاريك و ظلمانى، آن مردم غافل و بى خبر را از چنگ‌