تفسير القاسمي محاسن التاويل
(١)
٣ ص
(٢)
٣ ص
(٣)
٥ ص
(٤)
٧ ص
(٥)
٩ ص
(٦)
١٠ ص
(٧)
١٠ ص
(٨)
١٢ ص
(٩)
١٣ ص
(١٠)
١٤ ص
(١١)
٢١ ص
(١٢)
٢٢ ص
(١٣)
٢٦ ص
(١٤)
٢٦ ص
(١٥)
٢٧ ص
(١٦)
٢٧ ص
(١٧)
٢٩ ص
(١٨)
٢٩ ص
(١٩)
٣٢ ص
(٢٠)
٣٢ ص
(٢١)
٣٤ ص
(٢٢)
٣٥ ص
(٢٣)
٣٥ ص
(٢٤)
٣٦ ص
(٢٥)
٣٦ ص
(٢٦)
٣٧ ص
(٢٧)
٣٧ ص
(٢٨)
٣٨ ص
(٢٩)
٣٨ ص
(٣٠)
٣٩ ص
(٣١)
٤٢ ص
(٣٢)
٤٢ ص
(٣٣)
٤٣ ص
(٣٤)
٤٥ ص
(٣٥)
٤٦ ص
(٣٦)
٤٦ ص
(٣٧)
٤٧ ص
(٣٨)
٤٧ ص
(٣٩)
٤٨ ص
(٤٠)
٤٩ ص
(٤١)
٤٩ ص
(٤٢)
٥١ ص
(٤٣)
٥١ ص
(٤٤)
٥٣ ص
(٤٥)
٥٣ ص
(٤٦)
٥٦ ص
(٤٧)
٥٧ ص
(٤٨)
٥٧ ص
(٤٩)
٦٢ ص
(٥٠)
٦٢ ص
(٥١)
٦٣ ص
(٥٢)
٦٥ ص
(٥٣)
٦٦ ص
(٥٤)
٧٠ ص
(٥٥)
٧٠ ص
(٥٦)
٧١ ص
(٥٧)
٧٢ ص
(٥٨)
٧٤ ص
(٥٩)
٧٩ ص
(٦٠)
٨٠ ص
(٦١)
٨٤ ص
(٦٢)
٨٤ ص
(٦٣)
٨٤ ص
(٦٤)
٨٥ ص
(٦٥)
٨٧ ص
(٦٦)
٨٨ ص
(٦٧)
٩٠ ص
(٦٨)
٩١ ص
(٦٩)
٩٦ ص
(٧٠)
٩٨ ص
(٧١)
١٠٠ ص
(٧٢)
١٠٢ ص
(٧٣)
١٠٢ ص
(٧٤)
١٠٨ ص
(٧٥)
١٠٩ ص
(٧٦)
١٠٩ ص
(٧٧)
١١٠ ص
(٧٨)
١١١ ص
(٧٩)
١١١ ص
(٨٠)
١١٣ ص
(٨١)
١١٤ ص
(٨٢)
١١٥ ص
(٨٣)
١١٩ ص
(٨٤)
١٢٦ ص
(٨٥)
١٣١ ص
(٨٦)
١٣٢ ص
(٨٧)
١٣٧ ص
(٨٨)
١٣٨ ص
(٨٩)
١٣٨ ص
(٩٠)
١٤٠ ص
(٩١)
١٤٣ ص
(٩٢)
١٤٦ ص
(٩٣)
١٤٦ ص
(٩٤)
١٤٧ ص
(٩٥)
١٤٩ ص
(٩٦)
١٥٤ ص
(٩٧)
١٥٥ ص
(٩٨)
١٥٦ ص
(٩٩)
١٥٨ ص
(١٠٠)
١٥٩ ص
(١٠١)
١٥٩ ص
(١٠٢)
١٦١ ص
(١٠٣)
١٦٩ ص
(١٠٤)
١٦٩ ص
(١٠٥)
١٧١ ص
(١٠٦)
١٧٢ ص
(١٠٧)
١٧٢ ص
(١٠٨)
١٧٣ ص
(١٠٩)
١٧٤ ص
(١١٠)
١٧٥ ص
(١١١)
١٧٥ ص
(١١٢)
١٧٦ ص
(١١٣)
١٧٦ ص
(١١٤)
١٧٧ ص
(١١٥)
١٨٤ ص
(١١٦)
١٨٦ ص
(١١٧)
١٨٧ ص
(١١٨)
١٨٩ ص
(١١٩)
١٨٩ ص
(١٢٠)
١٩٣ ص
(١٢١)
١٩٣ ص
(١٢٢)
١٩٣ ص
(١٢٣)
١٩٤ ص
(١٢٤)
١٩٦ ص
(١٢٥)
١٩٧ ص
(١٢٦)
١٩٨ ص
(١٢٧)
١٩٨ ص
(١٢٨)
١٩٩ ص
(١٢٩)
١٩٩ ص
(١٣٠)
٢٠٠ ص
(١٣١)
٢٠٠ ص
(١٣٢)
٢١٤ ص
(١٣٣)
٢١٥ ص
(١٣٤)
٢١٥ ص
(١٣٥)
٢١٦ ص
(١٣٦)
٢١٦ ص
(١٣٧)
٢١٧ ص
(١٣٨)
٢١٩ ص
(١٣٩)
٢٢٠ ص
(١٤٠)
٢٢١ ص
(١٤١)
٢٢٢ ص
(١٤٢)
٢٢٢ ص
(١٤٣)
٢٢٣ ص
(١٤٤)
٢٢٤ ص
(١٤٥)
٢٢٥ ص
(١٤٦)
٢٢٥ ص
(١٤٧)
٢٢٦ ص
(١٤٨)
٢٢٦ ص
(١٤٩)
٢٢٨ ص
(١٥٠)
٢٣٠ ص
(١٥١)
٢٣١ ص
(١٥٢)
٢٣١ ص
(١٥٣)
٢٣١ ص
(١٥٤)
٢٣٢ ص
(١٥٥)
٢٣٣ ص
(١٥٦)
٢٣٣ ص
(١٥٧)
٢٣٤ ص
(١٥٨)
٢٣٦ ص
(١٥٩)
٢٣٧ ص
(١٦٠)
٢٤٠ ص
(١٦١)
٢٤٠ ص
(١٦٢)
٢٤٣ ص
(١٦٣)
٢٤٦ ص
(١٦٤)
٢٤٩ ص
(١٦٥)
٢٤٩ ص
(١٦٦)
٢٥٠ ص
(١٦٧)
٢٥٢ ص
(١٦٨)
٢٥٢ ص
(١٦٩)
٢٥٣ ص
(١٧٠)
٢٥٤ ص
(١٧١)
٢٥٤ ص
(١٧٢)
٢٥٥ ص
(١٧٣)
٢٥٥ ص
(١٧٤)
٢٥٦ ص
(١٧٥)
٢٥٧ ص
(١٧٦)
٢٥٩ ص
(١٧٧)
٢٦١ ص
(١٧٨)
٢٦٢ ص
(١٧٩)
٢٧٥ ص
(١٨٠)
٢٧٧ ص
(١٨١)
٢٧٧ ص
(١٨٢)
٢٨١ ص
(١٨٣)
٢٨٣ ص
(١٨٤)
٢٨٥ ص
(١٨٥)
٢٨٧ ص
(١٨٦)
٢٨٩ ص
(١٨٧)
٢٩٠ ص
(١٨٨)
٢٩١ ص
(١٨٩)
٢٩٣ ص
(١٩٠)
٢٩٤ ص
(١٩١)
٢٩٨ ص
(١٩٢)
٢٩٨ ص
(١٩٣)
٣٠٩ ص
(١٩٤)
٣١٠ ص
(١٩٥)
٣١١ ص
(١٩٦)
٣١٨ ص
(١٩٧)
٣١٩ ص
(١٩٨)
٣٢٥ ص
(١٩٩)
٣٢٦ ص
(٢٠٠)
٣٢٦ ص
(٢٠١)
٣٢٦ ص
(٢٠٢)
٣٢٧ ص
(٢٠٣)
٣٢٩ ص
(٢٠٤)
٣٤٠ ص
(٢٠٥)
٣٤١ ص
(٢٠٦)
٣٤٣ ص
(٢٠٧)
٣٤٣ ص
(٢٠٨)
٣٤٦ ص
(٢٠٩)
٣٤٧ ص
(٢١٠)
٣٤٧ ص
(٢١١)
٣٤٧ ص
(٢١٢)
٣٤٨ ص
(٢١٣)
٣٤٨ ص
(٢١٤)
٣٤٩ ص
(٢١٥)
٣٥٤ ص
(٢١٦)
٣٥٥ ص
(٢١٧)
٣٥٧ ص
(٢١٨)
٣٥٧ ص
(٢١٩)
٣٦٠ ص
(٢٢٠)
٣٦٣ ص
(٢٢١)
٣٦٤ ص
(٢٢٢)
٣٦٥ ص
(٢٢٣)
٣٦٥ ص
(٢٢٤)
٣٦٦ ص
(٢٢٥)
٣٦٦ ص
(٢٢٦)
٣٦٧ ص
(٢٢٧)
٣٦٧ ص
(٢٢٨)
٣٦٩ ص
(٢٢٩)
٣٦٩ ص
(٢٣٠)
٣٧٠ ص
(٢٣١)
٣٧١ ص
(٢٣٢)
٣٧٢ ص
(٢٣٣)
٣٧٢ ص
(٢٣٤)
٣٧٣ ص
(٢٣٥)
٣٧٣ ص
(٢٣٦)
٣٧٤ ص
(٢٣٧)
٣٧٦ ص
(٢٣٨)
٣٧٧ ص
(٢٣٩)
٣٧٧ ص
(٢٤٠)
٣٧٩ ص
(٢٤١)
٣٨٠ ص
(٢٤٢)
٣٨٠ ص
(٢٤٣)
٣٨٠ ص
(٢٤٤)
٣٨١ ص
(٢٤٥)
٣٨٢ ص
(٢٤٦)
٣٨٢ ص
(٢٤٧)
٣٨٣ ص
(٢٤٨)
٣٨٥ ص
(٢٤٩)
٣٨٦ ص
(٢٥٠)
٣٨٦ ص
(٢٥١)
٣٨٧ ص
(٢٥٢)
٣٨٨ ص
(٢٥٣)
٣٨٨ ص
(٢٥٤)
٣٨٩ ص
(٢٥٥)
٣٨٩ ص
(٢٥٦)
٣٩٠ ص
(٢٥٧)
٣٩١ ص
(٢٥٨)
٣٩١ ص
(٢٥٩)
٣٩٢ ص
(٢٦٠)
٣٩٢ ص
(٢٦١)
٣٩٣ ص
(٢٦٢)
٣٩٣ ص
(٢٦٣)
٣٩٣ ص
(٢٦٤)
٣٩٣ ص
(٢٦٥)
٣٩٤ ص
(٢٦٦)
٤٠١ ص
(٢٦٧)
٤٠٣ ص
(٢٦٨)
٤٠٥ ص
(٢٦٩)
٤٠٩ ص
(٢٧٠)
٤١٣ ص
(٢٧١)
٤١٦ ص
(٢٧٢)
٤١٨ ص
(٢٧٣)
٤٢٥ ص
(٢٧٤)
٤٣٥ ص
(٢٧٥)
٤٤١ ص
(٢٧٦)
٤٤٥ ص
(٢٧٧)
٤٤٥ ص
(٢٧٨)
٤٤٦ ص
(٢٧٩)
٤٤٧ ص
(٢٨٠)
٤٤٨ ص
(٢٨١)
٤٤٨ ص
(٢٨٢)
٤٤٨ ص
(٢٨٣)
٤٤٩ ص
(٢٨٤)
٤٤٩ ص
(٢٨٥)
٤٦٢ ص
(٢٨٦)
٤٦٩ ص
(٢٨٧)
٤٦٩ ص
(٢٨٨)
٤٧٠ ص
(٢٨٩)
٤٧٥ ص
(٢٩٠)
٤٧٦ ص
(٢٩١)
٤٧٦ ص
(٢٩٢)
٤٧٦ ص
(٢٩٣)
٤٧٦ ص
(٢٩٤)
٤٧٧ ص
(٢٩٥)
٤٨٢ ص
(٢٩٦)
٤٨٦ ص
(٢٩٧)
٤٨٦ ص
(٢٩٨)
٤٨٧ ص
(٢٩٩)
٤٨٧ ص
(٣٠٠)
٤٨٩ ص
(٣٠١)
٤٩١ ص
 
١ ص
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص
٣٢١ ص
٣٢٢ ص
٣٢٣ ص
٣٢٤ ص
٣٢٥ ص
٣٢٦ ص
٣٢٧ ص
٣٢٨ ص
٣٢٩ ص
٣٣٠ ص
٣٣١ ص
٣٣٢ ص
٣٣٣ ص
٣٣٤ ص
٣٣٥ ص
٣٣٦ ص
٣٣٧ ص
٣٣٨ ص
٣٣٩ ص
٣٤٠ ص
٣٤١ ص
٣٤٢ ص
٣٤٣ ص
٣٤٤ ص
٣٤٥ ص
٣٤٦ ص
٣٤٧ ص
٣٤٨ ص
٣٤٩ ص
٣٥٠ ص
٣٥١ ص
٣٥٢ ص
٣٥٣ ص
٣٥٤ ص
٣٥٥ ص
٣٥٦ ص
٣٥٧ ص
٣٥٨ ص
٣٥٩ ص
٣٦٠ ص
٣٦١ ص
٣٦٢ ص
٣٦٣ ص
٣٦٤ ص
٣٦٥ ص
٣٦٦ ص
٣٦٧ ص
٣٦٨ ص
٣٦٩ ص
٣٧٠ ص
٣٧١ ص
٣٧٢ ص
٣٧٣ ص
٣٧٤ ص
٣٧٥ ص
٣٧٦ ص
٣٧٧ ص
٣٧٨ ص
٣٧٩ ص
٣٨٠ ص
٣٨١ ص
٣٨٢ ص
٣٨٣ ص
٣٨٤ ص
٣٨٥ ص
٣٨٦ ص
٣٨٧ ص
٣٨٨ ص
٣٨٩ ص
٣٩٠ ص
٣٩١ ص
٣٩٢ ص
٣٩٣ ص
٣٩٤ ص
٣٩٥ ص
٣٩٦ ص
٣٩٧ ص
٣٩٨ ص
٣٩٩ ص
٤٠٠ ص
٤٠١ ص
٤٠٢ ص
٤٠٣ ص
٤٠٤ ص
٤٠٥ ص
٤٠٦ ص
٤٠٧ ص
٤٠٨ ص
٤٠٩ ص
٤١٠ ص
٤١١ ص
٤١٢ ص
٤١٣ ص
٤١٤ ص
٤١٥ ص
٤١٦ ص
٤١٧ ص
٤١٨ ص
٤١٩ ص
٤٢٠ ص
٤٢١ ص
٤٢٢ ص
٤٢٣ ص
٤٢٤ ص
٤٢٥ ص
٤٢٦ ص
٤٢٧ ص
٤٢٨ ص
٤٢٩ ص
٤٣٠ ص
٤٣١ ص
٤٣٢ ص
٤٣٣ ص
٤٣٤ ص
٤٣٥ ص
٤٣٦ ص
٤٣٧ ص
٤٣٨ ص
٤٣٩ ص
٤٤٠ ص
٤٤١ ص
٤٤٢ ص
٤٤٣ ص
٤٤٤ ص
٤٤٥ ص
٤٤٦ ص
٤٤٧ ص
٤٤٨ ص
٤٤٩ ص
٤٥٠ ص
٤٥١ ص
٤٥٢ ص
٤٥٣ ص
٤٥٤ ص
٤٥٥ ص
٤٥٦ ص
٤٥٧ ص
٤٥٨ ص
٤٥٩ ص
٤٦٠ ص
٤٦١ ص
٤٦٢ ص
٤٦٣ ص
٤٦٤ ص
٤٦٥ ص
٤٦٦ ص
٤٦٧ ص
٤٦٨ ص
٤٦٩ ص
٤٧٠ ص
٤٧١ ص
٤٧٢ ص
٤٧٣ ص
٤٧٤ ص
٤٧٥ ص
٤٧٦ ص
٤٧٧ ص
٤٧٨ ص
٤٧٩ ص
٤٨٠ ص
٤٨١ ص
٤٨٢ ص
٤٨٣ ص
٤٨٤ ص
٤٨٥ ص
٤٨٦ ص
٤٨٧ ص
٤٨٨ ص
٤٨٩ ص
٤٩٠ ص
٤٩١ ص
٤٩٢ ص
٤٩٣ ص
٤٩٤ ص
٤٩٥ ص

تفسير القاسمي محاسن التاويل - القاسمي - الصفحة ١٠٧

يريد البلد غير بلده، لأمر يلزمه. وقال ابن عرفة: هو الضيف المنقطع به، يعطى قدر ما يتبلغ به إلى وطنه. وقال ابن برّي: هو الذي أتى به الطريق. كذا في (تاج العروس) . ولم يذكر السلف من المفسرين وأهل اللغة (السائل) في معنى ابن السبيل. لأنه جاء تابعا لابن السبيل في البقرة، في قوله تعالى: لَيْسَ الْبِرَّ- إلى قوله- وَابْنَ السَّبِيلِ وَالسَّائِلِينَ.
قال بعضهم في (ابن السبيل) :
ومنسوب إلى ما لم يلده ... كذاك الله نزّل في الكتاب
وَما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ يعني المماليك. فإنهم ضعفاء الحيلة. أسرى في أيدي الناس كالمساكين. لا يملكون شيئا.
وقد ثبت عن عليّ عليه السلام أن رسول الله صلى الله عليه وسلم جعل يوصي أمته في مرض الموت، يقول: الصلاة. الصلاة. اتقوا الله فيما ملكت أيمانكم. رواه أبو داود وابن ماجة [١] وهذا لفظ أبي داود.
وروى الإمام [٢] أحمد عن المقدام بن معد يكرب قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم: ما أطعمت نفسك فهو لك صدقة. وما أطعمت ولدك فهو لك صدقة. ما أطعمت زوجك فهو لك صدقة. وما أطعمت خادمك فهو لك صدقة. ورواه النسائيّ.
قال الحافظ ابن كثير. وإسناده صحيح ولله الحمد.
وعن عبد الله بن عمرو أنه قال لقهرمان له: هل أعطيت الرقيق قوتهم؟ قال:
لا. قال: فانطلق فأعطهم. فإن رسول الله صلى الله عليه وسلم قال: «كفى بالمرء إثما أن يحبس، عمن يملك قوته» . رواه مسلم [٣] .
وعن أبي هريرة عن النبيّ صلى الله عليه وسلم قال: «للمملوك طعامه وكسوته. ولا يكلف من العمل إلا ما يطيق» . رواه مسلم [٤] أيضا.
وعنه أيضا عن النبيّ صلى الله عليه وسلم قال: إذا أتى أحدكم بطعامه، فإن لم يجلسه معه، فليناوله أكلة أو لقمة أو لقمتين. فإنه ولي حرّه وعلاجه. أخرجاه [٥] . ولفظه للبخاريّ.


[١] أخرجه أبو داود في: الأدب، ١٢٤- باب في حق المملوك، حديث ٥١٥٦.
وابن ماجة في: الوصايا، ١- باب هل أوصى رسول الله صلى الله عليه وسلم؟ حديث ٢٦٩٨.
[٢] أخرجه في المسند ٤/ ١٣١.
[٣] أخرجه في: الزكاة، حديث ٤٠.
[٤] أخرجه في: الإيمان، حديث ٤١. [.....]
[٥] أخرجه البخاريّ في: الأطعمة، ٥٥- باب الأكل مع الخادم، حديث ١٢٥٢.