13598 - 13598 - الصفحة ١٥ - جايگاه خمس در اسلام

(إِنَّما وَلِيُّكُمُ اللَّهُ وَ رَسُولُهُ وَ الَّذينَ آمَنُوا الَّذينَ يُقيمُونَ الصَّلاةَ وَ يُؤْتُونَ الزَّكاةَ وَ هُمْ راكِعُون) «١»

«سرپرست و ولىّ شما تنها خداست و پيامبر او و آنها كه ايمان آورده‌اند، همانها كه نماز را برپا مى‌دارند و در حال ركوع، زكات مى‌دهند»

خمس، نوعى تعديل ثروت است كه انسان با اراده خود و با قصد قربت، بر اساس ايمانى كه دارد و اعتمادى كه به او مى‌شود، درآمدهاى خود را بررسى و هزينه متعارف زندگى خود را از آن كاسته و بيست درصد از سودى را كه مازاد بر هزينه زندگى سالانه او است به عالم‌ترين، متّقى‌ترين و بى‌هوس‌ترين افراد مى‌پردازد تا او همچون وكيلى مورد اعتماد، در آنچه به صلاح جامعه مى‌بيند، هزينه كند.

اين تعديل ثروت از طريق خمس و زكات، امرى واجب است ولى اسلام براى تعديل ثروت راههاى غير الزامى ديگرى نيز از قبيل وقف، هبه، صدقه، انفاق، وصيت، نذر، عهد، ايثار، قرض‌الحسنه و امثال اينها قرار داده است.

تعديل ثروت در بعضى از مكاتب اقتصادى همچون كمونيسم، از طريق نفى مالكيت خصوصى و به انحصار دولت درآوردن همه چيز، آن هم به صورت اجبار صورت مى‌گيرد كه در اين نوع تعديل هيچ‌گونه آزادى، انتخاب و رشد وجود ندارد.

__________________________________________________

(١). سوره مباركه مائده، آيه ٥٥