معلم التجويد
(١)
٥ ص
(٢)
٧ ص
(٣)
٩ ص
(٤)
١٣ ص
(٥)
١٧ ص
(٦)
١٩ ص
(٧)
٢٠ ص
(٨)
٢١ ص
(٩)
٢٧ ص
(١٠)
٣٠ ص
(١١)
٣٠ ص
(١٢)
٣٠ ص
(١٣)
٣١ ص
(١٤)
٣٢ ص
(١٥)
٣٣ ص
(١٦)
٣٤ ص
(١٧)
٣٤ ص
(١٨)
٣٥ ص
(١٩)
٣٥ ص
(٢٠)
٣٦ ص
(٢١)
٣٧ ص
(٢٢)
٣٨ ص
(٢٣)
٣٩ ص
(٢٤)
٤٠ ص
(٢٥)
٤٠ ص
(٢٦)
٤١ ص
(٢٧)
٤١ ص
(٢٨)
٤٣ ص
(٢٩)
٤٣ ص
(٣٠)
٤٤ ص
(٣١)
٤٤ ص
(٣٢)
٤٤ ص
(٣٣)
٤٥ ص
(٣٤)
٤٥ ص
(٣٥)
٤٦ ص
(٣٦)
٤٦ ص
(٣٧)
٤٧ ص
(٣٨)
٤٩ ص
(٣٩)
٤٩ ص
(٤٠)
٤٩ ص
(٤١)
٥٠ ص
(٤٢)
٥١ ص
(٤٣)
٥١ ص
(٤٤)
٥٢ ص
(٤٥)
٥٢ ص
(٤٦)
٥٢ ص
(٤٧)
٥٣ ص
(٤٨)
٥٤ ص
(٤٩)
٥٤ ص
(٥٠)
٥٤ ص
(٥١)
٥٦ ص
(٥٢)
٥٨ ص
(٥٣)
٥٩ ص
(٥٤)
٦٢ ص
(٥٥)
٦٣ ص
(٥٦)
٦٤ ص
(٥٧)
٦٥ ص
(٥٨)
٦٦ ص
(٥٩)
٦٩ ص
(٦٠)
٦٩ ص
(٦١)
٧٢ ص
(٦٢)
٨٠ ص
(٦٣)
٨٤ ص
(٦٤)
٨٧ ص
(٦٥)
٨٨ ص
(٦٦)
٩٢ ص
(٦٧)
١٠٠ ص
(٦٨)
١٠١ ص
(٦٩)
١٠٩ ص
(٧٠)
١٠٩ ص
(٧١)
١١٢ ص
(٧٢)
١١٣ ص
(٧٣)
١١٣ ص
(٧٤)
١١٣ ص
(٧٥)
١١٤ ص
(٧٦)
١١٤ ص
(٧٧)
١١٥ ص
(٧٨)
١١٥ ص
(٧٩)
١١٦ ص
(٨٠)
١١٧ ص
(٨١)
١١٧ ص
(٨٢)
١١٨ ص
(٨٣)
١١٩ ص
(٨٤)
١٢٠ ص
(٨٥)
١٢١ ص
(٨٦)
١٢١ ص
(٨٧)
١٢٢ ص
(٨٨)
١٢٢ ص
(٨٩)
١٢٣ ص
(٩٠)
١٢٣ ص
(٩١)
١٢٥ ص
(٩٢)
١٢٧ ص
(٩٣)
١٢٨ ص
(٩٤)
١٢٩ ص
(٩٥)
١٣٠ ص
(٩٦)
١٣٢ ص
(٩٧)
١٣٢ ص
(٩٨)
١٣٤ ص
(٩٩)
١٣٤ ص
(١٠٠)
١٣٥ ص
(١٠١)
١٣٦ ص
(١٠٢)
١٣٩ ص
(١٠٣)
١٣٩ ص
(١٠٤)
١٤٠ ص
(١٠٥)
١٤٢ ص
(١٠٦)
١٤٣ ص
(١٠٧)
١٤٥ ص
(١٠٨)
١٤٦ ص
(١٠٩)
١٥٤ ص
(١١٠)
١٦١ ص
(١١١)
١٧٧ ص
(١١٢)
١٨٩ ص
(١١٣)
١٩٧ ص
(١١٤)
٢٠٩ ص
(١١٥)
٢١٦ ص
(١١٦)
٢٢٣ ص
(١١٧)
٢٢٧ ص
٠ ص
١ ص
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
معلم التجويد - الجريسي، خالد - الصفحة ٢٠١
ولدينا حديث في مسلم فيه قول جبريل للنبيِّ صلى الله عليه وسلم: «إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُكَ أَنْ تَقْرَأَ أُمَّتُكَ الْقُرْآنَ عَلَى سَبْعَةِ أَحْرُفٍ، فَأَيُّمَا حَرْفٍ قَرَءُوا عَلَيْهِ فَقَدْ أَصَابُوا» [٨٥] .
وقد ثبت أيضاً إقرار النبيِّ صلى الله عليه وسلم الصحابة منهم: عمر ابن الخطاب، وهشام بن حكيم، وأبيّ بن كعب، وعمرو بن العاص، وعبد الله بن مسعود، وزيد بن ثابت، رضي الله عنهم أجمعين، أقرَّهم عليه الصلاة والسلام كلٌّ كما قرأ.
ويمكن لك - أخي القارئ - أن تستدلَّ من مجموع هذه النصوص على ما يأتي:
١- ... إثبات نزول القرآن على سبعة أحرف، وهي الاختلاف في الألفاظ وأدائها، من حيث الأوجه التي قد يقع فيها التغاير والاختلاف.
٢- ... أن الحكمة في إنزاله كذلك هي التيسير على الأمّة.
٣- ... أن المراد بالسبعة، حقيقة العدد المعروف. [وذلك
[٨٥] أخرجه مسلم؛ كتاب: صلاة المسافرين وقَصْرِها، باب (بيان أن القرآن على سبعة أحرف وبيان معناه) ، برقم (٨٢١) ، عن أبيِّ ابن كعبٍ رضي الله عنه.