مسائل نافع بن الازرق غريب القران في شعر العرب
(١)
٥ ص
(٢)
١١ ص
(٣)
٢٨ ص
(٤)
٢٩ ص
(٥)
٣٠ ص
(٦)
٣١ ص
(٧)
٣٢ ص
(٨)
٣٣ ص
(٩)
٣٤ ص
(١٠)
٣٥ ص
(١١)
٣٦ ص
(١٢)
٣٧ ص
(١٣)
٣٨ ص
(١٤)
٣٩ ص
(١٥)
٤٠ ص
(١٦)
٤١ ص
(١٧)
٤٢ ص
(١٨)
٤٣ ص
(١٩)
٤٤ ص
(٢٠)
٤٥ ص
(٢١)
٤٦ ص
(٢٢)
٤٧ ص
(٢٣)
٤٨ ص
(٢٤)
٥٠ ص
(٢٥)
٥٢ ص
(٢٦)
٥٣ ص
(٢٧)
٥٤ ص
(٢٨)
٥٦ ص
(٢٩)
٥٧ ص
(٣٠)
٥٨ ص
(٣١)
٥٩ ص
(٣٢)
٦٠ ص
(٣٣)
٦١ ص
(٣٤)
٦٢ ص
(٣٥)
٦٣ ص
(٣٦)
٦٤ ص
(٣٧)
٦٥ ص
(٣٨)
٦٦ ص
(٣٩)
٦٧ ص
(٤٠)
٦٨ ص
(٤١)
٦٩ ص
(٤٢)
٧٠ ص
(٤٣)
٧٢ ص
(٤٤)
٧٣ ص
(٤٥)
٧٤ ص
(٤٦)
٧٥ ص
(٤٧)
٧٦ ص
(٤٨)
٧٧ ص
(٤٩)
٧٨ ص
(٥٠)
٧٩ ص
(٥١)
٨٠ ص
(٥٢)
٨١ ص
(٥٣)
٨٢ ص
(٥٤)
٨٣ ص
(٥٥)
٨٤ ص
(٥٦)
٨٥ ص
(٥٧)
٨٦ ص
(٥٨)
٨٧ ص
(٥٩)
٨٨ ص
(٦٠)
٨٩ ص
(٦١)
٩٠ ص
(٦٢)
٩١ ص
(٦٣)
٩٢ ص
(٦٤)
٩٣ ص
(٦٥)
٩٤ ص
(٦٦)
٩٥ ص
(٦٧)
٩٦ ص
(٦٨)
٩٧ ص
(٦٩)
٩٨ ص
(٧٠)
٩٩ ص
(٧١)
١٠٠ ص
(٧٢)
١٠١ ص
(٧٣)
١٠٢ ص
(٧٤)
١٠٣ ص
(٧٥)
١٠٤ ص
(٧٦)
١٠٥ ص
(٧٧)
١٠٦ ص
(٧٨)
١٠٧ ص
(٧٩)
١٠٨ ص
(٨٠)
١٠٩ ص
(٨١)
١١٠ ص
(٨٢)
١١١ ص
(٨٣)
١١٢ ص
(٨٤)
١١٣ ص
(٨٥)
١١٤ ص
(٨٦)
١١٥ ص
(٨٧)
١١٦ ص
(٨٨)
١١٧ ص
(٨٩)
١١٨ ص
(٩٠)
١١٩ ص
(٩١)
١٢٠ ص
(٩٢)
١٢١ ص
(٩٣)
١٢٢ ص
(٩٤)
١٢٣ ص
(٩٥)
١٢٤ ص
(٩٦)
١٢٥ ص
(٩٧)
١٢٦ ص
(٩٨)
١٢٧ ص
(٩٩)
١٢٨ ص
(١٠٠)
١٢٩ ص
(١٠١)
١٣٠ ص
(١٠٢)
١٣١ ص
(١٠٣)
١٣٢ ص
(١٠٤)
١٣٣ ص
(١٠٥)
١٣٤ ص
(١٠٦)
١٣٥ ص
(١٠٧)
١٣٦ ص
(١٠٨)
١٣٧ ص
(١٠٩)
١٣٨ ص
(١١٠)
١٣٩ ص
(١١١)
١٤٠ ص
(١١٢)
١٤١ ص
(١١٣)
١٤٢ ص
(١١٤)
١٤٣ ص
(١١٥)
١٤٤ ص
(١١٦)
١٤٥ ص
(١١٧)
١٤٦ ص
(١١٨)
١٤٧ ص
(١١٩)
١٤٨ ص
(١٢٠)
١٤٩ ص
(١٢١)
١٥٠ ص
(١٢٢)
١٥١ ص
(١٢٣)
١٥٢ ص
(١٢٤)
١٥٣ ص
(١٢٥)
١٥٤ ص
(١٢٦)
١٥٥ ص
(١٢٧)
١٥٦ ص
(١٢٨)
١٥٧ ص
(١٢٩)
١٥٨ ص
(١٣٠)
١٥٩ ص
(١٣١)
١٦٠ ص
(١٣٢)
١٦١ ص
(١٣٣)
١٦٢ ص
(١٣٤)
١٦٣ ص
(١٣٥)
١٦٤ ص
(١٣٦)
١٦٥ ص
(١٣٧)
١٦٦ ص
(١٣٨)
١٦٧ ص
(١٣٩)
١٦٨ ص
(١٤٠)
١٦٩ ص
(١٤١)
١٧٠ ص
(١٤٢)
١٧١ ص
(١٤٣)
١٧٢ ص
(١٤٤)
١٧٣ ص
(١٤٥)
١٧٤ ص
(١٤٦)
١٧٥ ص
(١٤٧)
١٧٦ ص
(١٤٨)
١٧٧ ص
(١٤٩)
١٧٨ ص
(١٥٠)
١٧٩ ص
(١٥١)
١٨٠ ص
(١٥٢)
١٨١ ص
(١٥٣)
١٨٢ ص
(١٥٤)
١٨٣ ص
(١٥٥)
١٨٤ ص
(١٥٦)
١٨٥ ص
(١٥٧)
١٨٦ ص
(١٥٨)
١٨٧ ص
(١٥٩)
١٨٨ ص
(١٦٠)
١٨٩ ص
(١٦١)
١٩٠ ص
(١٦٢)
١٩٢ ص
(١٦٣)
١٩٣ ص
(١٦٤)
١٩٤ ص
(١٦٥)
١٩٥ ص
(١٦٦)
١٩٦ ص
(١٦٧)
١٩٧ ص
(١٦٨)
١٩٨ ص
(١٦٩)
١٩٩ ص
(١٧٠)
٢٠٠ ص
(١٧١)
٢٠١ ص
(١٧٢)
٢٠٢ ص
(١٧٣)
٢٠٣ ص
(١٧٤)
٢٠٤ ص
(١٧٥)
٢٠٥ ص
(١٧٦)
٢٠٦ ص
(١٧٧)
٢٠٧ ص
(١٧٨)
٢٠٨ ص
(١٧٩)
٢٠٩ ص
(١٨٠)
٢١٠ ص
(١٨١)
٢١١ ص
(١٨٢)
٢١٢ ص
(١٨٣)
٢١٣ ص
(١٨٤)
٢١٤ ص
(١٨٥)
٢١٥ ص
(١٨٦)
٢١٦ ص
(١٨٧)
٢١٧ ص
(١٨٨)
٢١٨ ص
(١٨٩)
٢١٩ ص
(١٩٠)
٢٢٠ ص
(١٩١)
٢٢١ ص
(١٩٢)
٢٢٢ ص
(١٩٣)
٢٢٣ ص
(١٩٤)
٢٢٤ ص
(١٩٥)
٢٢٥ ص
(١٩٦)
٢٢٦ ص
(١٩٧)
٢٢٧ ص
(١٩٨)
٢٢٨ ص
(١٩٩)
٢٢٩ ص
(٢٠٠)
٢٣٠ ص
(٢٠١)
٢٣١ ص
(٢٠٢)
٢٣٢ ص
(٢٠٣)
٢٣٣ ص
(٢٠٤)
٢٣٤ ص
(٢٠٥)
٢٣٥ ص
(٢٠٦)
٢٣٦ ص
(٢٠٧)
٢٣٧ ص
(٢٠٨)
٢٣٨ ص
(٢٠٩)
٢٣٩ ص
(٢١٠)
٢٤١ ص
(٢١١)
٢٤٢ ص
(٢١٢)
٢٤٣ ص
(٢١٣)
٢٤٤ ص
(٢١٤)
٢٤٥ ص
(٢١٥)
٢٤٦ ص
(٢١٦)
٢٤٧ ص
(٢١٧)
٢٤٨ ص
(٢١٨)
٢٤٩ ص
(٢١٩)
٢٥٠ ص
(٢٢٠)
٢٥١ ص
(٢٢١)
٢٥٢ ص
(٢٢٢)
٢٥٣ ص
(٢٢٣)
٢٥٥ ص
(٢٢٤)
٢٥٦ ص
(٢٢٥)
٢٥٧ ص
(٢٢٦)
٢٥٨ ص
(٢٢٧)
٢٥٩ ص
(٢٢٨)
٢٦٠ ص
(٢٢٩)
٢٦١ ص
(٢٣٠)
٢٦٢ ص
(٢٣١)
٢٦٣ ص
(٢٣٢)
٢٦٤ ص
(٢٣٣)
٢٦٥ ص
(٢٣٤)
٢٦٦ ص
(٢٣٥)
٢٦٧ ص
(٢٣٦)
٢٦٨ ص
(٢٣٧)
٢٦٩ ص
(٢٣٨)
٢٧٠ ص
(٢٣٩)
٢٧١ ص
(٢٤٠)
٢٧٢ ص
(٢٤١)
٢٧٣ ص
(٢٤٢)
٢٧٤ ص
(٢٤٣)
٢٧٥ ص
(٢٤٤)
٢٧٦ ص
(٢٤٥)
٢٧٧ ص
(٢٤٦)
٢٧٨ ص
(٢٤٧)
٢٧٩ ص
(٢٤٨)
٢٨٠ ص
(٢٤٩)
٢٨١ ص
(٢٥٠)
٢٨٢ ص
(٢٥١)
٢٨٣ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
مسائل نافع بن الازرق غريب القران في شعر العرب - عبد الله بن عباس - الصفحة ١١٠
(٨٠) اف ل [أفلت]
قال: يا ابن عباس: أخبرني عن قول الله عزّ وجلّ: فَلَمَّا أَفَلَتْ [١] .
قال: فلما زالت الشمس عن كبد السماء.
قال: وهل تعرف العرب ذلك؟
قال: نعم، أما سمعت كعب بن مالك الأنصاري [٢] وهو يرثيه عليه السلام:
فتغيّر القمر المنير لفقده ... والشّمس كسفت وكادت تأفل [٣]
[١] سورة الأنعام، الآية: ٧٨.
[٢] كعب بن مالك: بن عمرو بن القين الأنصاري السلمي الخزرجي، صحابي من أكابر الشعراء، ومن أهل المدينة، اشتهر في الجاهلية وكان في الإسلام من شعراء النبي صلّى الله عليه وسلّم، وشهد أكثر الوقائع، ثم كان من أصحاب عثمان بن عفان رضي الله عنه، وأنجده يوم الثورة، وحرّض الأنصار على نصرته، ولما قتل عثمان قعد كعب عن نصرة الإمام علي كرم الله وجهه فلم يشهد حروبه، وعمي في آخر عمره وعاش سبعا وسبعين سنة وتوفي سنة (٥٠) هـ الموافق (٦٧٠) م.
قال روح بن زنباع: أشجع بيت وصف به رجل قومه قول كعب بن مالك:
نصل السيوف إذا قصرن بخطونا ... يوما ونلحقها إذا لم تلحق
روى كعب ٨٠ حديثا عن رسول الله صلّى الله عليه وسلّم. (انظر: الأغاني: ١٥/ ٢٩. والإصابة في تمييز الصحابة: رقم ٧٤٣٣. وخزانة البغدادي: ١/ ٢٠٠. والأعلام: ٥/ ٢٢٩) .
[٣] كذا في (الأصل المخطوط) و (الإتقان) : ١/ ١٢٦. و (الديوان) ص ٢٦١. و (شرح نهج البلاغة) ١٥/ ٤٠٤. و (سيرة ابن هشام) ٤/ ٢٨. وقد ورد عجز البيت في: (معجم غريب القرآن) ٢٣٩ بهذا النص:
فتغيّر القمر المنير لفقده ... والشّمس قد كسفت وكادت تأفل