تفسير ابن ابي حاتم محققا

٣١٣٩ ص

٣١٤٠ ص

٣١٤١ ص

٣١٤٢ ص

٣١٤٣ ص

٣١٤٤ ص

٣١٤٥ ص

٣١٤٦ ص

٣١٤٧ ص

٣١٤٨ ص

٣١٤٩ ص

٣١٥٠ ص

٣١٥١ ص

٣١٥٢ ص

٣١٥٣ ص

٣١٥٤ ص

٣١٥٥ ص

٣١٥٦ ص

٣١٥٧ ص

٣١٥٨ ص

٣١٥٩ ص

٣١٦٠ ص

٣١٦١ ص

٣١٦٢ ص

٣١٦٣ ص

٣١٦٤ ص

٣١٦٥ ص

٣١٦٦ ص

٣١٦٧ ص

٣١٦٨ ص

٣١٦٩ ص

٣١٧٠ ص

٣١٧١ ص

٣١٧٢ ص

٣١٧٣ ص

٣١٧٤ ص

٣١٧٥ ص

٣١٧٦ ص

٣١٧٧ ص

٣١٧٨ ص

٣١٧٩ ص

٣١٨٠ ص

٣١٨١ ص

٣١٨٢ ص

٣١٨٣ ص

٣١٨٤ ص

٣١٨٥ ص

٣١٨٦ ص

٣١٨٧ ص

٣١٨٨ ص

٣١٨٩ ص

٣١٩٠ ص

٣١٩١ ص

٣١٩٢ ص

٣١٩٣ ص

٣١٩٤ ص

٣١٩٥ ص

٣١٩٦ ص

٣١٩٧ ص

٣١٩٨ ص

٣١٩٩ ص

٣٢٠٠ ص

٣٢٠١ ص

٣٢٠٢ ص

٣٢٠٣ ص

٣٢٠٤ ص

٣٢٠٥ ص

٣٢٠٦ ص

٣٢٠٧ ص

٣٢٠٨ ص

٣٢٠٩ ص

٣٢١٠ ص

٣٢١١ ص

٣٢١٢ ص

٣٢١٣ ص

٣٢١٤ ص

٣٢١٥ ص

٣٢١٦ ص

٣٢١٧ ص

٣٢١٨ ص

٣٢١٩ ص

٣٢٢٠ ص

٣٢٢١ ص

٣٢٢٢ ص

٣٢٢٣ ص

٣٢٢٤ ص

٣٢٢٥ ص

٣٢٢٦ ص

٣٢٢٧ ص

٣٢٢٨ ص

٣٢٢٩ ص

٣٢٣٠ ص

٣٢٣١ ص

٣٢٣٢ ص

٣٢٣٣ ص

٣٢٣٤ ص

٣٢٣٥ ص

٣٢٣٦ ص

٣٢٣٧ ص

٣٢٣٨ ص

٣٢٣٩ ص

٣٢٤٠ ص

٣٢٤١ ص

٣٢٤٢ ص

٣٢٤٣ ص

٣٢٤٤ ص

٣٢٤٥ ص

٣٢٤٦ ص

٣٢٤٧ ص

٣٢٤٨ ص

٣٢٤٩ ص

٣٢٥٠ ص

٣٢٥١ ص

٣٢٥٢ ص

٣٢٥٣ ص

٣٢٥٤ ص

٣٢٥٥ ص

٣٢٥٦ ص

٣٢٥٧ ص

٣٢٥٨ ص

٣٢٥٩ ص

٣٢٦٠ ص

٣٢٦١ ص

٣٢٦٢ ص

٣٢٦٣ ص

٣٢٦٤ ص

٣٢٦٥ ص

٣٢٦٦ ص

٣٢٦٧ ص

٣٢٦٨ ص

٣٢٦٩ ص

٣٢٧٠ ص

٣٢٧١ ص

٣٢٧٢ ص

٣٢٧٣ ص

٣٢٧٤ ص

٣٢٧٥ ص

٣٢٧٦ ص

٣٢٧٧ ص

٣٢٧٨ ص

٣٢٧٩ ص

٣٢٨٠ ص

٣٢٨١ ص

٣٢٨٢ ص

٣٢٨٣ ص

٣٢٨٤ ص

٣٢٨٥ ص

٣٢٨٦ ص

٣٢٨٧ ص

٣٢٨٨ ص

٣٢٨٩ ص

٣٢٩٠ ص

٣٢٩١ ص

٣٢٩٢ ص

٣٢٩٣ ص

٣٢٩٤ ص

٣٢٩٥ ص

٣٢٩٦ ص

٣٢٩٧ ص

٣٢٩٨ ص

٣٢٩٩ ص

٣٣٠٠ ص

٣٣٠١ ص

٣٣٠٢ ص

٣٣٠٣ ص

٣٣٠٤ ص

٣٣٠٥ ص

٣٣٠٦ ص

٣٣٠٧ ص

٣٣٠٨ ص

٣٣٠٩ ص

٣٣١٠ ص

٣٣١١ ص

٣٣١٢ ص

٣٣١٣ ص

٣٣١٤ ص

٣٣١٥ ص

٣٣١٦ ص

٣٣١٧ ص

٣٣١٨ ص

٣٣١٩ ص

٣٣٢٠ ص

٣٣٢١ ص

٣٣٢٢ ص

٣٣٢٣ ص

٣٣٢٤ ص

٣٣٢٥ ص

٣٣٢٦ ص

٣٣٢٧ ص

٣٣٢٨ ص

٣٣٢٩ ص

٣٣٣٠ ص

٣٣٣١ ص

٣٣٣٢ ص

٣٣٣٣ ص

٣٣٣٤ ص

٣٣٣٥ ص

٣٣٣٦ ص

٣٣٣٧ ص

٣٣٣٨ ص

٣٣٣٩ ص

٣٣٤٠ ص

٣٣٤١ ص

٣٣٤٢ ص

٣٣٤٣ ص

٣٣٤٤ ص

٣٣٤٥ ص

٣٣٤٦ ص

٣٣٤٧ ص

٣٣٤٨ ص

٣٣٤٩ ص

٣٣٥٠ ص

٣٣٥١ ص

٣٣٥٢ ص

٣٣٥٣ ص

٣٣٥٤ ص

٣٣٥٥ ص

٣٣٥٦ ص

٣٣٥٧ ص

٣٣٥٨ ص

٣٣٥٩ ص

٣٣٦٠ ص

٣٣٦١ ص

٣٣٦٢ ص

٣٣٦٣ ص

٣٣٦٤ ص

٣٣٦٥ ص

٣٣٦٦ ص

٣٣٦٧ ص

٣٣٦٨ ص

٣٣٦٩ ص

٣٣٧٠ ص

٣٣٧١ ص

٣٣٧٢ ص

٣٣٧٣ ص

٣٣٧٤ ص

٣٣٧٥ ص

٣٣٧٦ ص

٣٣٧٧ ص

٣٣٧٨ ص

٣٣٧٩ ص

٣٣٨٠ ص

٣٣٨١ ص

٣٣٨٢ ص

٣٣٨٣ ص

٣٣٨٤ ص

٣٣٨٥ ص

٣٣٨٦ ص

٣٣٨٧ ص

٣٣٨٨ ص

٣٣٨٩ ص

٣٣٩٠ ص

٣٣٩١ ص

٣٣٩٢ ص

٣٣٩٣ ص

٣٣٩٤ ص

٣٣٩٥ ص

٣٣٩٦ ص

٣٣٩٧ ص

٣٣٩٨ ص

٣٣٩٩ ص

٣٤٠٠ ص

٣٤٠١ ص

٣٤٠٢ ص

٣٤٠٣ ص

٣٤٠٤ ص

٣٤٠٥ ص

٣٤٠٦ ص

٣٤٠٧ ص

٣٤٠٨ ص

٣٤٠٩ ص

٣٤١٠ ص

٣٤١١ ص

٣٤١٢ ص

٣٤١٣ ص

٣٤١٤ ص

٣٤١٥ ص

٣٤١٦ ص

٣٤١٧ ص

٣٤١٨ ص

٣٤١٩ ص

٣٤٢٠ ص

٣٤٢١ ص

٣٤٢٢ ص

٣٤٢٣ ص

٣٤٢٤ ص

٣٤٢٥ ص

٣٤٢٦ ص

٣٤٢٧ ص

٣٤٢٨ ص

٣٤٢٩ ص

٣٤٣٠ ص

٣٤٣١ ص

٣٤٣٢ ص

٣٤٣٣ ص

٣٤٣٤ ص

٣٤٣٥ ص

٣٤٣٦ ص

٣٤٣٧ ص

٣٤٣٨ ص

٣٤٣٩ ص

٣٤٤٠ ص

٣٤٤١ ص

٣٤٤٢ ص

٣٤٤٣ ص

٣٤٤٤ ص

٣٤٤٥ ص

٣٤٤٦ ص

٣٤٤٧ ص

٣٤٤٨ ص

٣٤٤٩ ص

٣٤٥٠ ص

٣٤٥١ ص

٣٤٥٢ ص

٣٤٥٣ ص

٣٤٥٤ ص

٣٤٥٥ ص

٣٤٥٦ ص

٣٤٥٧ ص

٣٤٥٨ ص

٣٤٥٩ ص

٣٤٦٠ ص

٣٤٦١ ص

٣٤٦٢ ص

٣٤٦٣ ص

٣٤٦٤ ص

٣٤٦٥ ص

٣٤٦٦ ص

٣٤٦٧ ص

٣٤٦٨ ص

٣٤٦٩ ص

٣٤٧٠ ص

٣٤٧١ ص

٣٤٧٢ ص

٣٤٧٣ ص

٣٤٧٤ ص

٣٤٧٥ ص

٣٤٧٦ ص

٣٤٧٧ ص

٣٤٧٨ ص

٣٤٧٩ ص

٣٤٨٠ ص

تفسير ابن ابي حاتم محققا - الرازي، ابن أبي حاتم - الصفحة ٣٤٤٧

سُورَةُ التِّينِ
٩٥

قَوْلُهُ تَعَالَي: وَالتِّينِ إِلَى قَوْلِهِ: فَمَا يُكَذِّبُكَ بَعْدُ بِالدِّينِ
١٩٤٠٢ - عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ فِي قَوْلِهِ: وَالتِّينِ قَالَ: مَسْجِدُ نُوحٍ الَّذِي بُنِيَ بِأَعْلَى الْجُودِيِّ وَالزَّيْتُونِ قَالَ: بَيْتُ الْمَقْدِسِ وَطُورِ سِينِينَ قَالَ: مَسْجِدُ الطُّورِ وَهَذَا الْبَلَدِ الْأَمِينِ قَالَ: مَكَّةُ لَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنْسَانَ فِي أَحْسَنِ تَقْوِيمٍ ثُمَّ رَدَدْنَاهُ أَسْفَلَ سَافِلِينَ يَقوُلُ: يُرَدُّ إِلَى أَرْذَلِ الْعُمُرِ، كَبُرَ حَتَّى ذَهَبَ عَقْلُهُ، هُمْ نَفَرٌ كَانُوا عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، فَسُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ تَسَفَّهَتْ عُقُولُهُمْ، فَأَنْزَلَ اللَّهُ عُذْرَهُمْ أَنَّ لَهُمْ أَجْرَهُمُ الَّذِي عَمِلُوا قَبْلَ أَنْ تَذْهَبَ عُقُولُهُمْ فَمَا يُكَذِّبُكَ بَعْدُ بِالدِّينِ يَقُولُ:
بِحُكْمِ اللَّهِ [١] .

قَوْلُهُ تَعَالَى: وَالتِّينِ وَالزَّيْتُونِ وَطُورِ سِينِينَ وَهَذَا الْبَلَدِ الْأَمِينِ لَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنْسَانَ فِي أَحْسَنِ تَقْوِيمٍ
١٩٤٠٣ - عَنْ قَتَادَةَ فِي قَوْلِهِ: وَالتِّينِ قَالَ: التِّينُ الْجَبَلُ الَّذِي عَلَيْهِ دِمَشْقُ وَالزَّيْتُونِ الَّذِي عَلَيْهِ بَيْتُ الْمَقْدِسِ وَطُورِ سِينِينَ قَالَ: جَبَلٌ بِالشَّامِ مُبَارَكٌ حَسَنٌ ذُو شَجَرٍ وَهَذَا الْبَلَدِ الْأَمِينِ قَالَ: مَكَّةُ لَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنْسَانَ فِي أَحْسَنِ تَقْوِيمٍ [٢] .

١٩٤٠٤ - عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ كَعْبٍ قَالَ: وَالتِّينِ مَسْجِدُ أَصْحَابِ الْكَهْفِ وَالزَّيْتُونِ مَسْجِدُ إِيلْيَا وَطُورِ سِينِينَ مَسْجِدُ الطُّورِ وَهَذَا الْبَلَدِ الْأَمِينِ مَكَّةُ [٣] .

[١] الدر ٨/ ٥٥٥.
[٢] الدر ٨/ ٥٥٥.
[٣] الدر ٨/ ٥٥٥.