مباني فقهي حكومت اسلامي - منتظري، حسينعلي - الصفحة ٢٤٢ - ٤- اعتبار علم در قاضي

پيش مي‌رود، در تاريكي هاي فتنه و فساد به تندي قدم برمي دارد، منافع صلح و مسالمت را نمي بيند [مضار و مفاسد تساهل و مسامحه كاري را نمي داند] انسان نماها وي را عالم و دانشمند مي‌خوانند ولي عالم نيست . از سپيده دم تا به شب همچنان به جمع آوري چيزهايي مي‌پردازد كه كم آن از زيادش بهتر است [نظير اصطلاحات و لفاظي هاي مورد نظر بعضي عالم نماهاي امروز] تا آنجا كه خود را از آبهاي گنديده جهل (كه نامش را علم گذارده) سير سازد، و به خيال خويش گنجي [از دانش ] فراهم ساخته، در صورتي كه فايده اي در آن يافت نمي شود. او در بين مردم به مسند قضاوت تكيه زده، و بر عهده گرفته است كه آنچه بر ديگران مشتبه شده را روشن سازد، (و حق را به صاحبش برساند) او چنانچه با مشكلي علمي روبرو شود با نظري سست با آن برخورد كرده و به آن نيز يقين پيدا مي‌كند، و يك سلسله حرفهاي پوچ و توخالي را پيش خود جمع و جور مي‌كند. در برابر شبهات فراوان همچون تارهاي عنكبوت مي‌باشد، حتي خودش هم نمي داند درست حكم كرده يا به خطا، اگر صحيح گفته باشد مي‌ترسد خطا رفته باشد، و اگر اشتباه نموده اميد دارد صحيح از آب درآيد. ناداني است كه در تاريكي هاي جهالت سرگردان است، نابينايي است كه بر گمراهي ها سوار شده و بر علم و دانش قوي چنگ نزده است ; همانند بادهاي تندي كه گياهان خشك را در هم مي‌شكند، او نيز احاديث و روايات را در هم مي‌ريزد، [تا به خيال خود از آن نتيجه اي به دست آورد]. به خدا سوگند! نه آنقدر مايه علمي دارد كه در دعاوي مردم، حق را از باطل جدا سازد، و نه براي مقامي كه به او تفويض شده اهليت دارد، باور نمي كند ماوراي آنچه انكار كرده دانشي وجود دارد، و غير از آنچه فهميده نظريه ديگري نيز خواهد بود. اگر مطلبي بر او مبهم ماند كتمان مي‌كند; زيرا او خود به جهالت خويش آگاه است . خونهايي كه از داوري ستمگرانه اش ريخته شده صيحه مي‌كشند، و ميراثها و اموالي كه به ناحق به ديگران داده فرياد مي‌زنند."[١]