مقدس تاختن آورد كه با دم گرم و مؤثر آن مقتداى ربانى امت سلحشور و قهرمان ايران با دلاوريها و حماسه‌آفرينى‌ها با دشمن مقابله كرد و با خون مقدس خود نقشى از غيرت و شرف بر صحيفه تاريخ رقم زد كه تا ابد بر جاى خواهد ماند. اين حادثه نيز بابى تازه در ادبيات و هنر گشود و سبب به وجود آمدن آثارى جاويد و ماندگار گشت.

عامل مهم ديگر در تحول ادبى، مكاتيب و آثار منثور امام است كه در شيوه نگارش فصلى تازه باز كرد. هرچند كه در اين مقام سخن گفتن از نثر امام مورد نظر نيست اما دريغ است فرازى چند از آثار منثور آن عارف باللّه را زيب و زيور اين مقال نسازيم. حضرت امام در ديباچه پيام خود به حوزه و جامعه روحانيت مى‌نويسد:

سلام بر حماسه‌سازان هميشه جاويد روحانيت كه رساله علميه و عمليه خود را به دم شهادت و مركّب خون نوشته‌اند و بر منبر و وعظ و خطابه ناس، از شمع حياتشان گوهر شب‌چراغ ساخته‌اند. افتخار و آفرين بر شهداى حوزه و روحانيت كه در هنگامه نبرد، رشته تعلقات درس و بحث و مدرسه را بريدند و عقال تمنيات دنيا را از پاى حقيقت علم برگرفتند و سبكبالان به مهمانى عرشيان رفتند و در مجمع ملكوتيان شعر حضور سروده‌اند ...

آنان كه حلقه ذكر عارفان و دعاى سحر مناجاتيان حوزه‌ها و روحانيت را درك كرده‌اند در خلسه حضورشان آرزويى جز شهادت نديده‌اند.

چنانكه مى‌دانيم در دوران حيات پربركت آن حضرت از آثار منظوم معظم له، جز قطعاتى پراكنده، منتشر نگرديد. پس از ارتحال آن بزرگوار، انتشار نخستين غزل ايشان ذوقى در شاعران و سرايندگان و ارادتمندان آن مراد و پير برانگيخت تا به اقتفا و استقبال، و تضمين سروده‌هاى ايشان بپردازند. اگر محققى در گردآورى و احصاى آثارى كه به پيروى از اوّلين غزل منتشرشده ايشان سروده شده اهتمام ورزد، آن‌گاه پديدار مى‌گردد كه تنها همين يك غزل چه تأثيرى در ذهنها و انديشه‌ها داشته است.

چون آثار منظوم امام، يعنى حكايت شور و حال و ذوق عالمى دينى و مرجعى كه خود حافظ احكام شرع و آيين مبين بود و مظهر تقوا و تقدس، انتشار يافت رخنه‌اى در حصار جمود و تحجر افكند و ظاهربينان را تكان داد، و كسانى از آنان تنبه يافتند كه عيب عارفان كردن ناشى از تنگ‌نظرى و تنك بضاعتى است.

ارتحال آن روح قدسى، رستاخيزى بزرگ را باعث گشت و شيفتگان و دلدادگان آن حضرت از شاعران و سخنوران مراثى و غم‌نامه‌هايى آكنده از تأثر و مالامال از شور و احساس به سلك نظم درآوردند كه به يقين مى‌توان گفت بعد از پيامبر خدا (ص) و ائمه هدى (ع) در فقدان هيچ بزرگى، شاعران اين‌همه سوگنامه و مرثيه نسروده و اين‌چنين دردمندانه سخن نگفته‌اند، سروده‌هايى كه در ميان آنها آثارى بس شيوا و رسا وجود دارد كه از ذخاير گنجينه شعر پارسى بشمار مى‌آيد و در تاريخ ادب اين ديار بر جاى خواهد ماند.