پگاه حوزه - دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم - الصفحة ٨

گشت و گذارى در بازار كتاب و كتابخوانى
محسنی فرد فرزانه

تطور گفتمان‌هاى هويتى ايران؛ حسين كچوئيان در كتاب جديد خود، با تكيه بر عنصر هويت، به مثابه عنصرى كه انسان موجوديت خود را از پى چيستى كيستى مى‌يابد، حول اين موضوع به نگارش در آورده است.
كتاب فوق، با موضوعاتى چون معضل هويت، از عام‌گرايى تا جمع‌گرايى تا خاص گرايى و تكثّرگرايى، مشكل هويت در شرق، گفتمان هويتى، بازگشت به خود، تجديد خود يا بازخيزى ايران در هويت اسلامى، عصر مابعد انقلابى پايان تجدد يا سابقه تجدد و...، در ٨ فصل تنظيم شده كه نشر نى آن را روانه بازار كرده است.

نهيليسم؛ عنوان كتابى است كه كانون انديشه جوان منتشر كرده است. نويسنده در اين كتاب، نهيليسم را به عنوان حقيقت هراسناكى كه گريبانگير زندگى بشر امروز است، از ابعاد مختلف مد نظر قرار داده است. شهريار زرشناس در كتاب خود با توجه به معناى لغوى و اصطلاحى، به موضوعاتى مانند نهيليسم از منظر نيچه، هايدگر، داستايوفسكى، نهيليسم مدرن، پسامدرن و شبه مدرن در ايران مى‌پردازد.

در توجيه دموكراسى؛ ويليام نسلون در كتابى با عنوان »در توصيه دموكراسى«، دموكراسى را به مثابه نوعى از حكومت، با مدنظر قرار دادن نظريه‌هاى گوناگون در اين زمينه، مورد نقد قرار داده است. نويسنده در واقع قصد دارد، با تكيه بر توجيه فلسفى - اخلاقىِ مفاهيمى چون اراده ملت، حاكميت مردم يا عدالت، مشاركت و انصاف، نقش اخلاق در اثبات حقانيت دموكراسى را مورد نقد و بررسى قرار دهد. كتاب فوق با ترجمه عليرضا پارسا، از سوى نشر ديگر، روانه بازار كتاب شده است.

قانون مطبوعات و آيين‌نامه اجرايى آن؛ مركز مطالعات و تحقيقات رسانه با هدف آگاهى بخشى به شكل تخصصى، كتابى را با عنوان فوق با موضوعات مطبوعات، رسالت، حقوق، حدود، شرايط متقاضى و مراحل صدور پروانه، جرائم هيأت منصفه و... در دو بخش قانون مطبوعات در آئين نامه اجرايى قانون مطبوعات براى آگاهى علاقه‌مندان منتشر كرده است.

مهاجر قبيله ايمان؛ از تولد تا ١٥ خرداد، ١٥ خرداد بستر آغاز تحولى بزرگ در زندگى احمد، آغاز رسالت تاريخى احمد در غياب پدر، نخستين سفر مخفيانه به عراق و واكنش ساواك، يادگار امام در قزل قلعه، جهاد احمد، ازدواج و فرزندان، تلاش‌هاى احمد و درماندگى ساواك، شهريه امام و ناكامى ساواك در جلوگيرى از آن، سفر به مكه، عراق و لبنان و.... عناوين كتاب مهاجر قبيله است كه به زندگى پر فراز و نشيب فرزند امام راحل توجه دارد و حميد انصارى آن را نگاشته است. »فرزند روح الله« نيز عنوان كتاب ديگرى است كه به زندگى مرحوم حاج سيد احمد خمينى از زبان خود او مى‌پردازد. اين دو كتاب، از سوى مؤسسه تنظيم و نشر آثار امام منتشر شده است.

زندگى نامه و آثار علامه طباطبايى در ازبكستان؛ به همت رايزنى فرهنگى سفارت ايران در ازبكستان، زندگينامه علامه طباطبايى، در قالب افكار و آثار ايشان در حوزه‌هاى فلسفه، عرفان، فقه، اخلاق و علم تفسير قرآن، به زبان ازبكى منتشر شده است. انتشارات الهدى وابسته به سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامى و انجمن ملى فيلسوفان، اين كتاب را منتشر كرده‌اند.

فلسطين مسئوليت زنان فرهيخته جهان؛ بخشى از كتاب ياد شده، شناساندن وضعيت ملت تحت ستم فلسطين اشغالى به جهانيان، مجامع بين‌المللى و كشتار كودكان، زنان و مردان بى‌گناه را به عهده دارد و بخش ديگر، شامل مقالات و بيانيه‌هاى ارائه شده در كنفرانس فلسطين و مسئوليت زنان فرهيخته جهان است. اين كتاب به دو زبان فارسى و انگليسى، از سوى انتشارات بين المللى الهدى به چاپ رسيده است.

كتابچه‌هاى حقوق شهروندى؛ معاونت آموزش قوه قضائيه، به منظور آگاهى شهروندان از مسائل حقوقى، ٢٢ عنوان كتابچه، در حوزه مسائل مورد نياز مراجعان به دادگسترى منتشر كرده است. همچنين ٦ عنوان ديگر از اين كتاب‌ها در حال چاپ سوم است.

آن سو
حكمت هستى‌شناسى كهن؛ اين كتاب با عنوان كامل علم جديد در نور سنت‌گرايى،با ذكر اين مقدمه كه جهان معاصر دچار بحران شده است و تفكر مسيحى به دو نيمه تفكرات غير قابل اطمينان و مشكلات اخلاقى تبديل شده است. دكتر سيد حسين نصر، استاد مطالعات اسلامى دانشگاه واشنگتن، با يادداشتى بر اين كتاب مى‌نويسد. جهان علمى غرق در علم‌زندگى و ماترياليست است كه اين كتاب توانسته حكمت را آشكارا در چنين جهانى بنماياند.
اين كتاب را بنياد مطالعات سنت‌گرايى در امريكا منتشر كرده است.

راهنماى رسانه‌ها؛ اين كتاب به مثابه مرجعى قابل استفاده براى روزنامه‌نگاران، به منظور آشنايى فرهنگ و دين مسلمانان انگليس، چگونگى زندگى مسلمانان در انگليس، جريان فكرى رسانه‌ها، فعاليت اقليت مسلمان، حضور مسلمانان و عرصه‌هاى سياسى، اقتصادى، فرهنگى و آموزشى و... ناشر اين كتاب سازمان بين‌المللى است كه به منظور اصلاح ديدگاه‌ها نسبت به مسلمانان اين كشور، اين كتاب را به چاپ رسانده. نويسنده كتاب احسان مسعود است كه تاكنون كتاب‌هايى با محوريت مسلمانان انگليس، نگاشته است.

انديشه اسلامى معاصر كجا قرار دارد؛ انتشارات عربى ساقى، سومين چاپ از كتاب محمد اركون، تحت عنوان فوق را در ١٩٧ صفحه منتشر كرده است. اركون در اين كتاب مى‌كوشد، تا ياد غزالى و ابن رشد را زنده كند. او بر آن است كه وجه تمايز ميان مناظرات جدى دوران كلاسيك عربى و اسلامى را كه همراه با ابتكار بود و وضعيت فعلى و تأسف برانگيز تفكر اسلامى معاصر را تبيين كند. اركون از غزالى و ابن رشد ياد نمى‌كند تا بر انكار آنها تكيه كند، يا آن افكار را مبنا قرار داده، بر عصر حاضر تطبيق دهد؛ چرا كه امكان‌پذير نيست. به عقيده اركون، روش‌ها و ابزارهاى معرفتى و ديدگاه‌هاى آنان به عصر ديگر و فضاى عقلى ديگر متمول گشته، اما روح فكرى نگران و مضطرب و در عين حال كوشا و پرتلاش آنها در حقيقت در جست‌وجو و كشف حقيقت، همچنان الهام‌بخش است. اركون با اين اسلوب در روش، مثال گويا و عملى از ارتباط با گذشته و در همان حال و زمان گسست از آن ارائه مى‌دهد.

معجم الادوات در قرآن كريم؛ راجى الاسمر كتابى تحت اين عنوان را از طريق انتشارات دارالجيل به چاپ رسانده است. او در باب مبحث حروف، ظروف و نواسخ و مباحث مشابه دو كتاب برهان زركشى و تقان سيوطى را به صورت و ترتيب الفبايى در كتاب ارائه كرده و مباحث ياد شده را در آن ترتيب داده است. اين كتاب در٣٨٣ صفحه براى اولين بار به چاپ رسيده است.

رشد عقلى و تحول معرفتى از ديدگاه تكوينى؛ اين كتاب از محمد وقيدس، براى نخستين بار توسط شركت جهانى كتاب به چاپ رسانده است. در نگاه نخست، كتاب در يك اثر روان‌شناسى به نظر مى‌رسد؛ اما در واقع عليرغم آن كه در اين بُعد كتاب را نمى‌توان منكر شد، ولى ديدگاهى تكوينى داشته و در يك بستر علمى و تحقيقى، بيان‌گر آن است كه نوعى توازن و توازى ميان رشد عقلى در كودك و تحول معرفتى براى رسيدن به نقطه تكامل معرفتى وجود دارد. اين كتاب در همين چارچوب، واسطه رشد عقلى و تحول معرفتى را تبيين مى‌كند.

ويتگنشتاين و امكان گفت‌وگو؛ ويتگنشتاين، معروف‌ترين فيلسوف امريكا در قرن بيستم است كه كتاب فوق، انديشه‌هاى وى را در باب شباهت خانوادگى موجود در زبان‌ها و تحقق امكان گفت‌وگو به واسطه اين شباهت مورد نقد و بررسى قرار مى‌دهد. اين كتاب را انتشارات پلك ول منتشر كرده است.

رسول اعظم؛ پيامبر انسانيت و صلح و سيره نبى؛ عنوان دو كتابى است كه در پى اهانت به ساحت مقدس نبى مكرم اسلام، به عنوان واكنشى از سوى كشورهاى مسلمان، چاپ و منتشر شده است. كتاب نخست از سوى كميته خيريه سيد الشهداى كويت،به قلم آية الله سيد محمد حسينى شيرازى با اشاراتى به آراء و نظرات برخى انديشمندان و اساتيد نگاشته شده است و كتاب دوم نيز، كتابى است مصور كه با تكيه بر هنر نگارگرى اسلامى تهيه و در تركيه منتشر شده است. اين كتاب متعلق به قرن ٨ هجرى قمرى است كه به زبان تركى تأليف و با تلاش خانم دكتر زرن تاتيندى گردآورى و شرح شده است. انتشارات حريت نيز آن را منتشر كرده است.

در حاشيه كتاب و كتابخوانى
چاپ پنجاه هزار عنوان كتاب در سال گذشته؛ موضوع دين با ٩ هزار كتاب (١٤%) ادبيات با ٦ هزار (١٣%) علوم اجتماعى با پنج هزار (١١%)، علوم طبيعى و رياضيات با چهار هزار(٨%) زبان با سه هزار (٧%) فلسفه با دو هزار (٤%) تاريخ و جغرافيا با دو هزار (٤%) كليات با هزار كتاب (٣%) و هنر با يك هزار عنوان كتاب (٢%) در رده‌هاى بعدى قرار گرفت.

پژوهشكده فقه و حقوق قم و ١٣ عنوان كتاب؛ با همت پژوهشگران اين پژوهشكده، طى سال جارى ١٢ عنوان كتاب منتشر مى‌شود. جلسات نقد كتاب و ارائه طرح از نشست‌هاى برگزار شده، مانند ساختار فلسفه و فقه، قاعده عدالت و آسيب‌شناسى قانون‌گذارى در نظام جمهورى اسلامى، چالش‌هاى فقهى - حقوقى ميراث فرهنگى. برگزارى نشست، جلسات مشترك با پژوهشكده رويان، سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى و سازمان محيط زيست، براى تعاملات پژوهشى، از فعاليت‌هاى اين پژوهشكده است.

٥٠ عنوان كتاب و ١٢٠ مقاله در بزرگداشت حضرت معصومه(س) به مناسبت كنگره يك روزه بزرگداشت حضرت معصومه در شهر قم، ٥ عنوان كتاب پيرامون شخصيت آن حضرت و موفقيت فرهنگى قم منتشر شد. مقالات ارسالى به اين كنگره در چهار جلد، تحت عنوان »مجموعه مقالات بزرگداشت حضرت معصومه(س) و مكاتب فرهنگى قم، به چاپ مى‌رسد.

ارسال ٣٥ هزار كتاب حوزوى به خارج از كشور؛ از اين تعداد كتاب ٦٥% كتاب حوزوى و بقيه متعلق به مؤسسات وابسته به حوزه با موضوعات دينى بوده است كه به كشورهاى افريقايى، امريكاى لاتين و اروپا و آسيايى ارسال شده است.

كاهش انتشار كتاب در امريكا؛ براساس آمار اعلام شده انتشار كتاب در سال ٢٠٠٥ در مقايسه با سال گذشته ١٨هزار جلد كاهش يافته است. اين كاهش در موضوعات علمى، دينى و زندگى نامه‌ها، تاريخ و تكنولوژى بوده است.