فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٣١٦ - قوانين كيفرى اسلامى و عقلانى بودن آن از ديدگاه استاد مطهرى محمدرضا بندرچی
خداوند باز مىدارد شما را از اين كه با ستيزگان با شما در دين و بيرون كنندگان شما از ديارتان و آنان كه به همديگر يارى رساندند، تا شما را بيرون برانند، دوستى كنيد و آنان را ولىّ خود قرار دهيد. هر كه آنان را ولىّ و دوست خود بگيرد، پس آنان، ستمكاران باشند.
اسلام، به روشنى دستور مىدهد كه با چنين كافرانى و با سركشان و دستبردزنان و آدم كُشان و زورگويان، بايد برخورد قهرآميز بشود؛ چرا كه محبّت و احسان به آنها دشمنى با مسلمانان و تقويت بنيه دشمن است.
دستور مولا على(ع) براى تأمين زندگى پيرمرد كورى از اهل ذمّه كه گدايى مىكرد، (٣٦) دستور امام صادق(ع) به سيراب كردن مرد كافرى كه در بيابان تنها مانده بود، (٣٧) دستور امامان معصوم(ع) به برخورد نيكو و محبتآميز به كسانى كه پدران و مادرانى كافر دارند، (٣٨) همه دليل بر اين است كه محبت و احسان به كافران تا آن هنگام كه مايه تضعيف جبهه حق نشوند، نه تنها مانعى ندارد كه از نگاه اسلام به آن سفارش شده است.
شايد نتوان هدف و يا هدفهاى ويژهاى را براى همه كيفرها در اسلام ياد آور شد؛ زيرا در اسلام براى هر گونه بزهكارى، كيفر و مجازات در نظر گرفته شده است.
اجراى عدالت، دفاع از مصالح جامعه، تأديب و اصلاح بزهكار، پيشگيرى از جرم، اصلاح جامعه، تشفّى خاطر ستمديده و... از هدفهاى مجازاتها و تنبيهها شمرده شدهاند. روشن است كه پارهاى از اينها در برخى ديگر نهفته است و تداخل دارند. استاد مطهرى، در يك جمع بندى سه انگيزه و هدف براى كيفرهاى اسلامى ياد آور مىشود:
١. جلوگيرى از تكرار جرم به وسيله مجرم يا ديگران، از راه ترس و وحشتى كه
(٣٦) تعليم و تربيت در اسلام، ص١٧١.
(٣٧) همان، ص٢٢٨ـ٢٢٧.
(٣٨) اصول كافى، شيخ كلينى، ج٢، ص١٦٢ـ١٦٢.