إختيار معرفة الرجال المعروف بـ رجال الكشي - الشيخ الطوسي - الصفحة ٧ - مقدمة أمين المؤتمر الألفي للشيخ الطوسي

مى‌رساند در كتاب فرج المهموم (ص ١٣٠، ط نجف) نقل كرده جد او شيخ طوسى در سه‌شنبه ٢٦ صفر ٤٥٦ يعنى پنج سال پيش از وفات، املاء آن را بر شاگردان در نجف، آغاز كرده و فرموده است: «هذه الأخبار اختصرتها من كتاب الرجال لأبى عمرو محمد بن عمر بن عبد العزيز، و اخترت ما فيها».

شاهد ديگر بر اين امر، آنكه نجاشى كه حتى قبل از سال ٤٥٠ (سال وفات او) كتاب فهرست خود را تأليف كرده‌است «كتاب اختيار الرجال» را جزؤ كتب شيخ طوسى نام نبرده بااينكه فهرست و رجال شيخ و بطور كلى آثار وى را كه مربوط به قبل از هجرت شيخ به نجف بوده متعرض گرديده‌است‌

از مطاوى كتاب بدست مى‌آيد كه كشى فهرست تأليفات و كتب بعضى از رجال را ذيل ترجمه آنان آورده‌بوده و شيخ، آن قسمت را مشمول اختيار و تلخيص قرار داده و باتكاى فهرست خود، آنها را حذف كرده است. شايد باين علت كه فنون مختلف علم رجال را كه بعدا شرح خواهيم داد از هم جدا كرده‌باشد و اختيار الرجال، مخصوص روايات و اخبار مربوط براويان بوده باشد.

نكته سوم، اينكه اين چهار كتاب گرچه همه از امّهات كتب رجال است و همانطور كه كتب اربعه حديث، چهار اصل عمده حديث شيعه است اين چهار كتاب هم كتب اربعه رجال اين طائفه محسوب مى‌شود اما از لحاظ سبك و موضوع و هدف با يكديگر فرق دارند و همانطور كه علم فقه در آثار فقهى شيخ طوسى بفنون مختلف تقسيم گرديده و هريك از كتابهاى عمده او مانند «نهايه، خلاف، مبسوط» در فنى خاص از فنون فقه نوشته شده‌است، اين چهار كتاب نيز در فنون گوناگون علم رجال است باين شرح:

كتاب فهرست شيخ و فهرست نجاشى همانطور كه از نامشان پيداست فهرست كتب و مصنّفات و آثار شيعه است. هدف اصلى از تأليف اين دو