<لغة = فارسي> از استادمان أبا عبد الله رحمت الله عليه (شيخ مفيد) شنيدم كه أين مرد رحمت الله عليه را مورد ستايش فراوان قرار مىداد. سپس از دو تن از استادانش يعنى حسين (گويا حسين بن عبيد الله غضائري بأشد) از أحمد بن محمد، ومحمد بن محمد، از أبو القاسم جعفر بن محمد (ابن قولويه) نقل مىكند كه گفت: حسن بن علي بن أبي عقيل نامه أي به من نوشت واجازه كتاب المتمسك وساير كتابهايش را به من داد. سپس نجاشي مىگويد: كتاب الكر والفر أو را بر استادمان أبو عبد الله (شيخ مفيد) رحمه الله قرائت نمودم، كتابي است در امامت. در گفتار نجاشي چند نكته هست كه بايد توضيح دهيم أول اينكه نام پدر عماني را على دانسته نه عيسى كه شيخ طوسي. ضبط كرده است.
دوم اينكه كنيه أو را " أبو محمد " ثبت نموده، ولى شيخ " أبو علي " ضبط كرده است. گويا ضبط نجاشي درست تر بأشد. زيرا كنيه حسن بيشتر أبو محمد است. شايد همين معنى موجب شده كه شيخ أو را در دو باب ذكر كند، ودر باب آخر بگويد به نام أو دست نيافته أم. بنابر أين شيخ نام پدر " على " را كنيه أو دانسته وأبو علي خوانده وبه جاى على، عيسى ضبط كرده است. سوم اينكه در عبارت رجال جاپ بمبئي كلمه‌اى بدين گونه هست " يحيز لي " كه مىتوان " يجيز لي " خواند، يعنى طي نامه أي اجازه روايت كتابهايش را به من داد، وهم ممكن است " يخبرني " بأشد. يعنى ابن أبي عقيل طي نامه أي از كتاب المتمسك وساير كتابهايش به من خبر داد. در هر صورت كه بأشد أو معاصر جعفر بن محمد قولويه بوده ودر طبقه أستاذ استادان شيخ مفيد قرار داشته است.
به همين جهت نيز به گفته نجاشي، شيخ مفيد كه ازوى خبر داشته، أو را مورد ستايش بسيار قرار مىداد ه است. ابن شهرآشوب در " معالم " كه به عنوان تتمه فهرست شيخ طوسي نوشته است، وبيشتر تحت تأثير شيخ قرار دارد تا نجاشي، عبارت شيخ در باب " كنى " راد در شناخت أو آورده است. علامه حلى عبارت نجاشي وشيخ را با هم تلفيق كرده ومىگويد: حسن بن علي در گفته نجاشي وحسن بن عيسى در سخن شيخ يك نفر است وبه أو ابن أبي عقيل عماني حذاء مىگويند كه فقيهى موثق ومتكلم مىباشد. أو را است كتابهائى در فقه وكلام. كتاب المتمسك بحبل آل الرسول أو مشهور است، ونسخه آن در نزد ما موجود است ما أقوال أو راد در كتب.
لغة>

(٤٤)