تاريخ دمشق
(١)
٣ ص
(٢)
٤ ص
(٣)
٢٥ ص
(٤)
٢٦ ص
(٥)
٢٨ ص
(٦)
٣٤ ص
(٧)
٣٦ ص
(٨)
٥٠ ص
(٩)
٥١ ص
(١٠)
٧٢ ص
(١١)
١٢٦ ص
(١٢)
١٢٦ ص
(١٣)
١٢٦ ص
(١٤)
١٢٨ ص
(١٥)
١٣٠ ص
(١٦)
١٣١ ص
(١٧)
١٣٤ ص
(١٨)
١٣٤ ص
(١٩)
١٣٧ ص
(٢٠)
١٣٧ ص
(٢١)
١٣٨ ص
(٢٢)
١٣٩ ص
(٢٣)
١٤١ ص
(٢٤)
١٥٤ ص
(٢٥)
١٩١ ص
(٢٦)
١٩٦ ص
(٢٧)
١٩٧ ص
(٢٨)
٢٠١ ص
(٢٩)
٢٠٣ ص
(٣٠)
٢٠٤ ص
(٣١)
٢٠٤ ص
(٣٢)
٢٠٤ ص
(٣٣)
٢٠٦ ص
(٣٤)
٢٠٧ ص
(٣٥)
٢٠٨ ص
(٣٦)
٢٠٩ ص
(٣٧)
٢١٠ ص
(٣٨)
٢١١ ص
(٣٩)
٢١٧ ص
(٤٠)
٢١٨ ص
(٤١)
٢١٩ ص
(٤٢)
٢١٩ ص
(٤٣)
٢٢١ ص
(٤٤)
٢٢٤ ص
(٤٥)
٢٢٤ ص
(٤٦)
٢٢٦ ص
(٤٧)
٢٢٧ ص
(٤٨)
٢٢٨ ص
(٤٩)
٢٢٩ ص
(٥٠)
٢٣٠ ص
(٥١)
٢٣٢ ص
(٥٢)
٢٣٣ ص
(٥٣)
٢٣٤ ص
(٥٤)
٢٣٥ ص
(٥٥)
٢٣٦ ص
(٥٦)
٢٣٧ ص
(٥٧)
٢٣٨ ص
(٥٨)
٢٣٩ ص
(٥٩)
٢٤٠ ص
(٦٠)
٢٤١ ص
(٦١)
٢٤١ ص
(٦٢)
٢٤١ ص
(٦٣)
٢٤١ ص
(٦٤)
٢٤٢ ص
(٦٥)
٢٤٤ ص
(٦٦)
٢٤٤ ص
(٦٧)
٢٤٧ ص
(٦٨)
٢٤٧ ص
(٦٩)
٢٤٩ ص
(٧٠)
٢٥٢ ص
(٧١)
٢٥٣ ص
(٧٢)
٢٥٤ ص
(٧٣)
٢٥٤ ص
(٧٤)
٢٥٤ ص
(٧٥)
٢٥٥ ص
(٧٦)
٢٥٨ ص
(٧٧)
٢٥٩ ص
(٧٨)
٢٦٢ ص
(٧٩)
٢٦٦ ص
(٨٠)
٢٦٧ ص
(٨١)
٢٧٣ ص
(٨٢)
٢٨٠ ص
(٨٣)
٢٨١ ص
(٨٤)
٢٨٢ ص
(٨٥)
٢٨٣ ص
(٨٦)
٢٨٤ ص
(٨٧)
٢٨٥ ص
(٨٨)
٢٩٠ ص
(٨٩)
٢٩١ ص
(٩٠)
٢٩١ ص
(٩١)
٢٩٣ ص
(٩٢)
٢٩٤ ص
(٩٣)
٢٩٥ ص
(٩٤)
٢٩٥ ص
(٩٥)
٢٩٦ ص
(٩٦)
٣٠٨ ص
(٩٧)
٣٠٩ ص
(٩٨)
٣١٠ ص
(٩٩)
٣١٠ ص
(١٠٠)
٣١٢ ص
(١٠١)
٣١٣ ص
(١٠٢)
٣١٥ ص
(١٠٣)
٣١٨ ص
(١٠٤)
٣١٩ ص
(١٠٥)
٣٢٠ ص
(١٠٦)
٣٢١ ص
(١٠٧)
٣٢٣ ص
(١٠٨)
٣٢٤ ص
(١٠٩)
٣٢٥ ص
(١١٠)
٣٢٦ ص
(١١١)
٣٢٨ ص
(١١٢)
٣٢٩ ص
(١١٣)
٣٣٠ ص
(١١٤)
٣٣٠ ص
(١١٥)
٣٣١ ص
(١١٦)
٣٣٢ ص
(١١٧)
٣٣٣ ص
(١١٨)
٣٣٤ ص
(١١٩)
٣٣٦ ص
(١٢٠)
٣٣٦ ص
(١٢١)
٣٣٦ ص
(١٢٢)
٣٣٧ ص
(١٢٣)
٣٣٨ ص
(١٢٤)
٣٣٩ ص
(١٢٥)
٣٤١ ص
(١٢٦)
٣٤١ ص
(١٢٧)
٣٤٢ ص
(١٢٨)
٣٤٣ ص
(١٢٩)
٣٤٥ ص
(١٣٠)
٣٤٥ ص
(١٣١)
٣٤٧ ص
(١٣٢)
٣٤٧ ص
(١٣٣)
٣٤٨ ص
(١٣٤)
٣٤٩ ص
(١٣٥)
٣٥١ ص
(١٣٦)
٣٥٢ ص
(١٣٧)
٣٥٤ ص
(١٣٨)
٣٥٦ ص
(١٣٩)
٣٥٧ ص
(١٤٠)
٣٥٧ ص
(١٤١)
٣٥٨ ص
(١٤٢)
٣٦٠ ص
(١٤٣)
٤١٦ ص
(١٤٤)
٤١٧ ص
(١٤٥)
٤١٩ ص
(١٤٦)
٤١٩ ص
(١٤٧)
٤١٩ ص
(١٤٨)
٤٢٠ ص
(١٤٩)
٤٢٠ ص
(١٥٠)
٤٢٢ ص
(١٥١)
٤٢٤ ص
(١٥٢)
٤٢٤ ص
(١٥٣)
٤٢٥ ص
(١٥٤)
٤٢٦ ص
(١٥٥)
٤٣٣ ص
(١٥٦)
٤٣٤ ص
(١٥٧)
٤٤٣ ص
(١٥٨)
٤٤٥ ص
(١٥٩)
٤٤٦ ص
(١٦٠)
٤٤٧ ص
(١٦١)
٤٤٨ ص
(١٦٢)
٤٥٥ ص
(١٦٣)
٤٥٨ ص
(١٦٤)
٤٥٩ ص
(١٦٥)
٤٥٩ ص
(١٦٦)
٤٦١ ص
(١٦٧)
٤٦٣ ص
(١٦٨)
٤٦٤ ص
(١٦٩)
٤٦٥ ص
(١٧٠)
٤٦٧ ص
(١٧١)
٤٦٩ ص
(١٧٢)
٤٧٢ ص
(١٧٣)
٤٧٤ ص
(١٧٤)
٤٨٢ ص
(١٧٥)
٤٨٣ ص
(١٧٦)
٤٨٤ ص
(١٧٧)
٤٨٤ ص
(١٧٨)
٤٨٥ ص
(١٧٩)
٥٠٣ ص
(١٨٠)
٥٠٣ ص
(١٨١)
٥٠٤ ص
(١٨٢)
٥٠٧ ص
(١٨٣)
٥١٠ ص
(١٨٤)
٥١٢ ص
(١٨٥)
٥١٤ ص
(١٨٦)
٥١٤ ص
(١٨٧)
٥١٥ ص
(١٨٨)
٥١٥ ص
(١٨٩)
٥١٦ ص
(١٩٠)
٥١٧ ص
(١٩١)
٥١٨ ص
(١٩٢)
٥٢٠ ص
(١٩٣)
٥٢٢ ص
(١٩٤)
٥٢٣ ص
(١٩٥)
٥٢٤ ص
(١٩٦)
٥٢٦ ص
(١٩٧)
٥٢٦ ص
(١٩٨)
٥٢٧ ص
(١٩٩)
٥٢٩ ص
 
١ ص
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص
٣٢١ ص
٣٢٢ ص
٣٢٣ ص
٣٢٤ ص
٣٢٥ ص
٣٢٦ ص
٣٢٧ ص
٣٢٨ ص
٣٢٩ ص
٣٣٠ ص
٣٣١ ص
٣٣٢ ص
٣٣٣ ص
٣٣٤ ص
٣٣٥ ص
٣٣٦ ص
٣٣٧ ص
٣٣٨ ص
٣٣٩ ص
٣٤٠ ص
٣٤١ ص
٣٤٢ ص
٣٤٣ ص
٣٤٤ ص
٣٤٥ ص
٣٤٦ ص
٣٤٧ ص
٣٤٨ ص
٣٤٩ ص
٣٥٠ ص
٣٥١ ص
٣٥٢ ص
٣٥٣ ص
٣٥٤ ص
٣٥٥ ص
٣٥٦ ص
٣٥٧ ص
٣٥٨ ص
٣٥٩ ص
٣٦٠ ص
٣٦١ ص
٣٦٢ ص
٣٦٣ ص
٣٦٤ ص
٣٦٥ ص
٣٦٦ ص
٣٦٧ ص
٣٦٨ ص
٣٦٩ ص
٣٧٠ ص
٣٧١ ص
٣٧٢ ص
٣٧٣ ص
٣٧٤ ص
٣٧٥ ص
٣٧٦ ص
٣٧٧ ص
٣٧٨ ص
٣٧٩ ص
٣٨٠ ص
٣٨١ ص
٣٨٢ ص
٣٨٣ ص
٣٨٤ ص
٣٨٥ ص
٣٨٦ ص
٣٨٧ ص
٣٨٨ ص
٣٨٩ ص
٣٩٠ ص
٣٩١ ص
٣٩٢ ص
٣٩٣ ص
٣٩٤ ص
٣٩٥ ص
٣٩٦ ص
٣٩٧ ص
٣٩٨ ص
٣٩٩ ص
٤٠٠ ص
٤٠١ ص
٤٠٢ ص
٤٠٣ ص
٤٠٤ ص
٤٠٥ ص
٤٠٦ ص
٤٠٧ ص
٤٠٨ ص
٤٠٩ ص
٤١٠ ص
٤١١ ص
٤١٢ ص
٤١٣ ص
٤١٤ ص
٤١٥ ص
٤١٦ ص
٤١٧ ص
٤١٨ ص
٤١٩ ص
٤٢٠ ص
٤٢١ ص
٤٢٢ ص
٤٢٣ ص
٤٢٤ ص
٤٢٥ ص
٤٢٦ ص
٤٢٧ ص
٤٢٨ ص
٤٢٩ ص
٤٣٠ ص
٤٣١ ص
٤٣٢ ص
٤٣٣ ص
٤٣٤ ص
٤٣٥ ص
٤٣٦ ص
٤٣٧ ص
٤٣٨ ص
٤٣٩ ص
٤٤٠ ص
٤٤١ ص
٤٤٢ ص
٤٤٣ ص
٤٤٤ ص
٤٤٥ ص
٤٤٦ ص
٤٤٧ ص
٤٤٨ ص
٤٤٩ ص
٤٥٠ ص
٤٥١ ص
٤٥٢ ص
٤٥٣ ص
٤٥٤ ص
٤٥٥ ص
٤٥٦ ص
٤٥٧ ص
٤٥٨ ص
٤٥٩ ص
٤٦٠ ص
٤٦١ ص
٤٦٢ ص
٤٦٣ ص
٤٦٤ ص
٤٦٥ ص
٤٦٦ ص
٤٦٧ ص
٤٦٨ ص
٤٦٩ ص
٤٧٠ ص
٤٧١ ص
٤٧٢ ص
٤٧٣ ص
٤٧٤ ص
٤٧٥ ص
٤٧٦ ص
٤٧٧ ص
٤٧٨ ص
٤٧٩ ص
٤٨٠ ص
٤٨١ ص
٤٨٢ ص
٤٨٣ ص
٤٨٤ ص
٤٨٥ ص
٤٨٦ ص
٤٨٧ ص
٤٨٨ ص
٤٨٩ ص
٤٩٠ ص
٤٩١ ص
٤٩٢ ص
٤٩٣ ص
٤٩٤ ص
٤٩٥ ص
٤٩٦ ص
٤٩٧ ص
٤٩٨ ص
٤٩٩ ص
٥٠٠ ص
٥٠١ ص
٥٠٢ ص
٥٠٣ ص
٥٠٤ ص
٥٠٥ ص
٥٠٦ ص
٥٠٧ ص
٥٠٨ ص
٥٠٩ ص
٥١٠ ص
٥١١ ص
٥١٢ ص
٥١٣ ص
٥١٤ ص
٥١٥ ص
٥١٦ ص
٥١٧ ص
٥١٨ ص
٥١٩ ص
٥٢٠ ص
٥٢١ ص
٥٢٢ ص
٥٢٣ ص
٥٢٤ ص
٥٢٥ ص
٥٢٦ ص
٥٢٧ ص
٥٢٨ ص
٥٢٩ ص

تاريخ دمشق - ابن عساكر - الصفحة ٤٣٦

وأنا أحفر القبور منذ خمسين سنة قال قلت وما الذي حملك على حفر القبور قال لحديث حدثني مولاي هذا عن أنس بن مالك أن رسول الله (صلى الله عليه وسلم) قال من حفر قبرا لأخيه المسلم ولم يأخذ عليه جزاء بنى الله تعالى له بيتا في الفردوس الأعلى فيه قبة خضراء يرى باطنها من ظاهرها وظاهرها من بطانها

[٨٣١٩]
وسمعته يقول من غسل أخاه المسلم ولم يأخذ عليه أجرا وكتم ما يرى منه غفر الله عز وجل له ذنوبه في ظلمة قبره ووحشته إذا خلا فردا وحيدا مرتهنا بعمله [١] ووكل به ملك بيده مصباح من نور فهو يؤنسه في قبره إلى أن ينفخ الله في الصور فهو الذي حملني على حفر القبور وغسل الموتى وحرسي القبور قال قلت ما اسمك قال صالح قال قلت بالله يا صالح حدثني بأعجب شئ رأيت في ظلمات الليل وأنت تحفر القبور منذ خمسين سنة قال إني لست أحدثك أو تعطيني عهد الله وميثاقه أنك لا تجلس إلى قوم من أهل لا إلا إلا الله إلا حدثتهم به قال قلت نفعل إن شاء الله قال ماتت بنت القاضي قاضي البصرة ولم يكن بالبصرة امرأة هي أجمل منها ولا أكمل [٢] جمالا فجزع عليها أبوها جزعا شديدا فدخلت عليه وهو يبكي من أحر البكاء ودموعه تجري على وجنتيه فسلمت فرد علي السلام قال قلت رحمك الله إن الموت حتم على الخلق وإن الله تبارك وتعالى قال لنبيه (صلى الله عليه وسلم) " إنك ميت وإنهم ميتون " [٣] فقال لي يا صالح قد علمت أنه لم يكن بالبصرة امرأة هي أجمل من ابنتي ولا أكثر مالا مات عنها زوجها ولم ترزق منه ولدا وقد ورثت منه مالا عظيما وقد كنت رجوت أن ترثني أنا إذا مت فلما أن ماتت دخل علي امر عظيم وقد أوصت إلي أن أخرج من ثلثها ثلاثة آلاف دينار أكفنها بألف دينار وأتصدق عنها بألف دينار ويعطى لحرس قبرها ألف دينار يحرس سنة اثني عشرة شهرا قال قلت أما أنا فقد أعطيت عهد الله وميثاقه يسألني عنه أني لا آخذ لحرس قبر


[١] بياض في م
[٢] عن م وبالاصل: أجمل وقوله: " ولا أجمل جمالا " ليس في المختصر
[٣] سورة الزمر الاية: ٣٠