101 سوال و جواب پيرامون حقوق مالكيت فكرى از نگاه فقهى - فياض، شيخ محمد اسحاق - الصفحة ١٦ - يادداشت مترجم
اسلامستيزى و اسلام هراسى در غرب، انديشه اعتدال در اسلام، جريانهاى تروريستى و افراطگرا، نقد عالمانه و واقع بينانه انديشهها، نظريات خرافى و بى بنياد در ميان مسلمانان و پاره اى از مسايل اعتقادى و تاريخى و مانند آن نيز در جريان پاسخ به سوالات يا استفتاها مطرح شده است.
چنان كه مى دانيد اين نوع مسايل و مباحث امروزه به نام «حقوق مالكيت فكرى» يا «حقوق معنوى» و «كاپى رايت» ياد ميشود و واقعاً از مسايل مستحدثه و نوپيدا است كه در رشته حقوق در دانشگاه ها تدريس مى شود و در اكثر كشورها درباره آن قوانينى نيز به تصويب رسيده است. از آن جمله در افغانستان نيز «قانون حمايت حقوق مؤلف، مصنف، هنرمند و محقق (كاپى رايت)» و همچنين «قانون حمايت حقوق مخترع و مكتشاف» در تاريخ ٣١/ ٤/ ١٣٨٧ خورشيدى توشيح و در جرياده رسمى با شماره ٩٥٦ مؤرخ ٥ اسد ١٣٨٧ نشر شده است.
برخى از فقها و حقوق دانان تلاش كردهاند كه حقوق معنوى و حقوق تأليف و نشر را از طريق نظريه «مسايل مستحدثه» يا «بناى عقلا» يا «عرف» يا «مسأله ملكيت» يا از طريق «قواعد فقهى مانند قاعده تسلط يا قاعده لاضرر» و يا از طريق طرح «مسأله بيع حقوق معنوى» اثبات نمايند. اما حضرت آيت الله فياض به اين موضوع از نگاه فقهى و شيوه اجتهادى مخصوص به خود نگريسته و با توجه به مبانى اصولى و از آن جمله عدم ثبوت موضوع اين مسأله در زمان شارع و عدم ارتكاز فطرى