پگاه حوزه - دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم - الصفحة ٩ - رويکرد مطالعاتي به مفاهيم و اصطلاحات سياسي

رويکرد مطالعاتي به مفاهيم و اصطلاحات سياسي

نظارت بر روند فعاليت هايي که در عرصه سياسي کشورمان شکل مي گيرد، به يک آگاهي نسبي درباره ي آگاهي نسبي درباره مفاهيم و اظطلاحات سياسي متداول در رفتار و گفتار رهبران و هواداران گروه ها و احزاب نياز دارد . در تلاش براي فراهم سازي ابزاري کارآمد در مطالعه کارکرد و فعاليت فعالان سياسي برآنيم تا برخي ازواژگان سياسي را با بضاعت قلم خود در حد اختصار تعريف کنيم . آنچه از نظر شما مي گذرد نخستين بخش از اين تلاش است : ائتلاف : طي دهه ي دوم انقلاب افزايش قدرت برخي گروه هاي سياسي ونيز شکل گيري و ظهور احزاب جديد، واژه ي ائتلاف بيش از گذشته در گفتار آگاهان و صاحب نظران عرصه ي سياسي کشورمان متداول شده است . آگاهان سياسي در تبيين اين واژه « اتحاد و همدلي موقت احزاب و گروه ها براي کسب موقعيت برتر در جريان انتخابات يا فعاليت هاي سياسي » را بهترين تعريف کاربردي براي اين واژه مي دانند . به عبارت ديگر، ائتلاف زماني ضرورت مي يابد که هيچ يک از احزاب يا گروه ها، از آراي کافي براي کسب قدرت و اختيارات بيشتر در عرصه سياسي برخوردار نيستند . در اين موقعيت، هر يک از رهبران احزاب و گروه ها، راهکارهايي را براي پدي آوردن زمينه ائتلاف با ديگر احزاب طراحي و به کار مي گيرند . طبيعي است که براي پيدايش اين زمينه، بخشي از اهداف و اميال سياسي هر يک از احزاب و گروه ها بايستي ناديده گرفته شود ؛ زيرا مقاومت و اصرار براي حفظ آنها يا هرگز اين فرصت را پديد نمي آورد يا به رغم شکل گيري ائتلاف و کسب برخي نتايج اوليه، از هم پاشيد مي شود . برخي از رهبران احزاب مي کوشند براي تقويت ائتلاف حتي بودجه اي نيز به گروه هاي هوادار خود تخصيص دهند، تا به اصطلاح آنان را وام دار خود ساخته امکان چرخش هاي احتمالي در مسير ائتلاف را به عنوان را گريز در برابر راهکارهاي رقيبان سياسي خود همواره حفظ کنند . ائتلاف را مي توان به دو صورت حزبي يا پارلماني تقسيم کرد . اگر چه ائتلاف احزاب در کشورمان را بيش تر براي گسترانيدن ميدان انتخابات رياست جمهوري شاهد بوده ايم اما به دليل نبود پست نخست وزيري، کارکرد قوي احزاب در شکل گيري دولت جديد و معرفي و حمايت از برخي افراد به عنوان وزير شکل مي گيرد . به عبارت ديگر، در ائتلاف انتخاباتي، دو يا چند حزب با تهيه صورت مشترک نامزدهاي انتخاباتي، به نفع يکديگر رأي مي دهند و حوزه ها را براساس قدرت تأثيرگذار خود تقسيم مي کنند . همچنان که برخي آگاهان سياسي، بخش سياست گذاري اقتصادي دولت خاتمي را در انحصار يک تفکر حزبي مي دانند و گروهي ديگر از صاحب نظران سياسي، انتخاب و معرفي وزراي جديد خاتمي را ناشي از فعاليت احزاب جديد ارزيابي کرده اند . ائتلاف پارلماني نيز براي حفظ، تقويت يا روي کار آمدن دولت جديد يا تغيير وزراي کابينه دولت صورت مي گيرد . نمونه هاي بسياري از اين ائتلاف را مي توان ارائه داد که طي سال هاي اخير در مجلس شوراي اسلامي شکل گرفته است .