معرفت فرهنگی اجتماعی - موسسه آموزشی پژوهشی امام خمینی (ره) - الصفحة ٥ - تأثير ارزشها بر علوم انساني

تأثير ارزش‌ها بر علوم انساني

سال دوم، شماره اول، زمستان ١٣٨٩، صفحه ١٠٣ ـ ١٢٢

Ma'rifat-i Farhangi Ejtemaii, Vol.٢. No.١, Winter ٢٠١١

مجتبي مصباح*

چكيده

عموماً ارزش‌ها بيانگر امور شايسته و بايسته تلقّي مي‌شوند، نه امور موجود و محقق. اما آنچه از علم انتظار مي‌رود بيان حقايق و واقعيت‌هاي موجود است. بر اين اساس، در حوزة علوم انساني نيز ممكن است چنين به نظر برسد كه بايد تنها از پديده‌هاي انساني و روابط واقعي موجود ميان آنها با مبادي و نتايج‌شان سخن گفت. در اين صورت، چگونه ميان ارزش‌ها با علوم انساني ممكن است نسبتي ايجابي برقرار شود؟ اين نوشتار، در پي آن است كه نشان دهد برخي از علوم انساني، مانند اخلاق، اساساً ماهيتي ارزشي دارند و ساير علوم انساني نيز در تعيين غايت و اهداف، و تحديد اصول كاربردي، از ارزش‌ها متأثرند و ارزش‌هاي مورد قبول عالمان علوم انساني، به طور آگاهانه يا ناآگاهانه در اين علوم تأثير مي‌گذارند. و بدين جهت، چنانچه به عنوان محقق علوم انساني، نگرش ارزشي متفاوتي داشته باشيم، بايد به علوم انساني متفاوتي نيز ملتزم باشيم.

كليد واژه‌ها: ارزش، علوم انساني


* استاديار مؤسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني(ره) [email protected]

دريافت: ٣١/١/١٣٩٠ـ پذيرش: ١٦/٥/١٣٩٠