مختصر تاريخ دمشق
(١)
٥ ص
(٢)
٥ ص
(٣)
٥ ص
(٤)
٦ ص
(٥)
١١ ص
(٦)
١٤ ص
(٧)
١٦ ص
(٨)
١٨ ص
(٩)
٢٧ ص
(١٠)
٣٣ ص
(١١)
٤١ ص
(١٢)
٤٦ ص
(١٣)
٦٥ ص
(١٤)
٨٣ ص
(١٥)
٨٦ ص
(١٦)
٨٩ ص
(١٧)
٩٣ ص
(١٨)
٩٤ ص
(١٩)
١٠٠ ص
(٢٠)
١٠٥ ص
(٢١)
١١٤ ص
(٢٢)
١٣٨ ص
(٢٣)
١٦٥ ص
(٢٤)
١٧٢ ص
(٢٥)
١٧٤ ص
(٢٦)
١٨٦ ص
(٢٧)
٢٠٢ ص
(٢٨)
٢٠٥ ص
(٢٩)
٢٠٨ ص
(٣٠)
٢١٢ ص
(٣١)
٢١٥ ص
(٣٢)
٢١٧ ص
(٣٣)
٢٢٠ ص
(٣٤)
٢٢٤ ص
(٣٥)
٢٤٠ ص
(٣٦)
٢٤٧ ص
(٣٧)
٢٦٢ ص
(٣٨)
٢٩٦ ص
(٣٩)
٢٩٦ ص
(٤٠)
٢٩٦ ص
(٤١)
٢٩٨ ص
(٤٢)
٢٩٨ ص
(٤٣)
٢٩٩ ص
(٤٤)
٢٩٩ ص
(٤٥)
٣٠٠ ص
(٤٦)
٣٠٢ ص
(٤٧)
٣٠٢ ص
(٤٨)
٣٠٢ ص
(٤٩)
٣٠٣ ص
(٥٠)
٣٠٣ ص
(٥١)
٣٠٥ ص
(٥٢)
٣٠٥ ص
(٥٣)
٣٠٦ ص
(٥٤)
٣٠٦ ص
(٥٥)
٣٠٧ ص
(٥٦)
٣٠٧ ص
(٥٧)
٣٠٧ ص
(٥٨)
٣٠٨ ص
(٥٩)
٣٠٨ ص
(٦٠)
٣٠٩ ص
(٦١)
٣٠٩ ص
(٦٢)
٣١٠ ص
(٦٣)
٣١٠ ص
(٦٤)
٣١٠ ص
(٦٥)
٣١٠ ص
(٦٦)
٣١٠ ص
(٦٧)
٣١١ ص
(٦٨)
٣١١ ص
(٦٩)
٣١١ ص
(٧٠)
٣١٢ ص
(٧١)
٣١٣ ص
(٧٢)
٣١٣ ص
(٧٣)
٣١٣ ص
(٧٤)
٣١٤ ص
(٧٥)
٣١٤ ص
(٧٦)
٣١٥ ص
(٧٧)
٣١٦ ص
(٧٨)
٣١٧ ص
(٧٩)
٣١٧ ص
(٨٠)
٣١٩ ص
(٨١)
٣١٩ ص
(٨٢)
٣١٩ ص
(٨٣)
٣١٩ ص
(٨٤)
٣٢٠ ص
(٨٥)
٣٢١ ص
(٨٦)
٣٢٢ ص
(٨٧)
٣٢٢ ص
(٨٨)
٣٢٣ ص
(٨٩)
٣٢٣ ص
(٩٠)
٣٢٣ ص
(٩١)
٣٢٤ ص
(٩٢)
٣٢٤ ص
(٩٣)
٣٢٦ ص
(٩٤)
٣٢٧ ص
(٩٥)
٣٢٧ ص
(٩٦)
٣٢٩ ص
(٩٧)
٣٣٠ ص
(٩٨)
٣٣٠ ص
(٩٩)
٣٣٠ ص
(١٠٠)
٣٣١ ص
(١٠١)
٣٣١ ص
(١٠٢)
٣٣١ ص
(١٠٣)
٣٣١ ص
(١٠٤)
٣٣٢ ص
(١٠٥)
٣٣٤ ص
(١٠٦)
٣٣٤ ص
(١٠٧)
٣٣٥ ص
(١٠٨)
٣٣٥ ص
(١٠٩)
٣٣٥ ص
(١١٠)
٣٣٦ ص
(١١١)
٣٣٦ ص
(١١٢)
٣٣٧ ص
(١١٣)
٣٣٨ ص
(١١٤)
٣٣٩ ص
(١١٥)
٣٣٩ ص
(١١٦)
٣٤١ ص
(١١٧)
٣٤٣ ص
(١١٨)
٣٤٣ ص
(١١٩)
٣٤٤ ص
(١٢٠)
٣٤٤ ص
(١٢١)
٣٤٤ ص
(١٢٢)
٣٤٥ ص
(١٢٣)
٣٤٥ ص
(١٢٤)
٣٤٦ ص
(١٢٥)
٣٤٧ ص
(١٢٦)
٣٤٧ ص
(١٢٧)
٣٤٧ ص
(١٢٨)
٣٤٧ ص
(١٢٩)
٣٤٨ ص
(١٣٠)
٣٦٧ ص
(١٣١)
٣٧٢ ص
(١٣٢)
٣٨٧ ص
(١٣٣)
٣٩١ ص
(١٣٤)
٤٠٤ ص
(١٣٥)
٤٠٦ ص
(١٣٦)
٤٠٩ ص
(١٣٧)
٤١٢ ص
 
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص
٣٢١ ص
٣٢٢ ص
٣٢٣ ص
٣٢٤ ص
٣٢٥ ص
٣٢٦ ص
٣٢٧ ص
٣٢٨ ص
٣٢٩ ص
٣٣٠ ص
٣٣١ ص
٣٣٢ ص
٣٣٣ ص
٣٣٤ ص
٣٣٥ ص
٣٣٦ ص
٣٣٧ ص
٣٣٨ ص
٣٣٩ ص
٣٤٠ ص
٣٤١ ص
٣٤٢ ص
٣٤٣ ص
٣٤٤ ص
٣٤٥ ص
٣٤٦ ص
٣٤٧ ص
٣٤٨ ص
٣٤٩ ص
٣٥٠ ص
٣٥١ ص
٣٥٢ ص
٣٥٣ ص
٣٥٤ ص
٣٥٥ ص
٣٥٦ ص
٣٥٧ ص
٣٥٨ ص
٣٥٩ ص
٣٦٠ ص
٣٦١ ص
٣٦٢ ص
٣٦٣ ص
٣٦٤ ص
٣٦٥ ص
٣٦٦ ص
٣٦٧ ص
٣٦٨ ص
٣٦٩ ص
٣٧٠ ص
٣٧١ ص
٣٧٢ ص
٣٧٣ ص
٣٧٤ ص
٣٧٥ ص
٣٧٦ ص
٣٧٧ ص
٣٧٨ ص
٣٧٩ ص
٣٨٠ ص
٣٨١ ص
٣٨٢ ص
٣٨٣ ص
٣٨٤ ص
٣٨٥ ص
٣٨٦ ص
٣٨٧ ص
٣٨٨ ص
٣٨٩ ص
٣٩٠ ص
٣٩١ ص
٣٩٢ ص
٣٩٣ ص
٣٩٤ ص
٣٩٥ ص
٣٩٦ ص
٣٩٧ ص
٣٩٨ ص
٣٩٩ ص
٤٠٠ ص
٤٠١ ص
٤٠٢ ص
٤٠٣ ص
٤٠٤ ص
٤٠٥ ص
٤٠٦ ص
٤٠٧ ص
٤٠٨ ص
٤٠٩ ص
٤١٠ ص
٤١١ ص
٤١٢ ص
٤١٣ ص
٤١٤ ص
٤١٥ ص
٤١٦ ص
٤١٧ ص
٤١٨ ص

مختصر تاريخ دمشق - ابن منظور - الصفحة ٢٣٢

وعن عمرو بن يحيى بن سعيد القرشي عن جده قال: دخل عمرو بن سعيد بن العاص حين قدم من الحبشة على رسول الله صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فقال: ما هذا الخاتم في يدك يا عمرو؟! قال: هذه حلقة رسول الله صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ. قال: فما نقشها؟ قال: محمد رسول الله، قال: فأخذه رسول الله صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فتختمه، فكان في يده حتى قبض، ثم في يد أبي بكر حتى قبض، ثم في يد عمر حتى قبض، ثم في يد عثمان. فبينا هو يحفر بئراً لأهل المدينة يقال لها بئر أريس، فبينما هو جالس على شفتها يأمر بحفرها سقط الخاتم في البئر، وكان عثمان يكثر إخراج خاتمه من يده وإدخاله، فالتمسوه فلم يقدروا عليه. وفي حديث أنس: قال أنس: فاختلفنا مع أمير المؤمنين ثلاثة أيام، نطلبه فلم نقدر عليه. وعن عبد الله بن جعفر: أن رسول الله صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كان يتختم في يمينه. وروى قتادة عن أنس بن مالك قال: كأني أنظر إلى وميض خاتم رسول الله صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ في يده اليسرى، وهو يخطبنا. وعن نافع بن عمر: أن رسول الله صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كان يتختم في يساره. ووجه الجمع بين هذه الروايات أنه صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لبس الخاتم الذهب في يمينه ثم نبذه، واتخذ خاتم الورق ولبسه في يساره. يبين ذلك ما رواه جعفر بن محمد عن أبيه أن رسول الله صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تختم خاتماً من ذهب في يده اليمنى على خنصره، حتى رجع إلى البيت فرماه فما لبسه، ثم تختم خاتماً من ورق فجعله في يساره. وأن أبا بكر الصديق وعمر بن الخطاب وعلي بن أبي طالب وحسناً وحسيناً رضي الله عنهم كانوا يتختمون في يسارهم. وعن عائشة: أن النبي صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كان يتختم في يمينه ثم حوله في يساره. وعن جابر: أن النبي صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دخل يوم فتح مكة وعليه عمامة سوداء.