تاريخ دمشق
(١)
٣ ص
(٢)
٣ ص
(٣)
٤ ص
(٤)
٤ ص
(٥)
٥ ص
(٦)
٦ ص
(٧)
٧ ص
(٨)
٢٢ ص
(٩)
٢٣ ص
(١٠)
٢٤ ص
(١١)
٢٤ ص
(١٢)
٢٥ ص
(١٣)
٢٨ ص
(١٤)
٣٧ ص
(١٥)
٣٨ ص
(١٦)
٣٩ ص
(١٧)
٤١ ص
(١٨)
٤٧ ص
(١٩)
٥١ ص
(٢٠)
٥٤ ص
(٢١)
٥٥ ص
(٢٢)
٥٦ ص
(٢٣)
٦١ ص
(٢٤)
٦٢ ص
(٢٥)
٦٨ ص
(٢٦)
٦٩ ص
(٢٧)
٨٢ ص
(٢٨)
٨٣ ص
(٢٩)
٨٥ ص
(٣٠)
٨٦ ص
(٣١)
٩٥ ص
(٣٢)
٩٦ ص
(٣٣)
٩٨ ص
(٣٤)
٩٩ ص
(٣٥)
١٠٠ ص
(٣٦)
١٠١ ص
(٣٧)
١٠٢ ص
(٣٨)
١٠٣ ص
(٣٩)
١٠٤ ص
(٤٠)
١٠٥ ص
(٤١)
١٠٥ ص
(٤٢)
١٠٨ ص
(٤٣)
١١٢ ص
(٤٤)
١١٢ ص
(٤٥)
١١٣ ص
(٤٦)
١١٣ ص
(٤٧)
١١٧ ص
(٤٨)
١١٧ ص
(٤٩)
١٢٠ ص
(٥٠)
١٣٥ ص
(٥١)
١٣٦ ص
(٥٢)
١٣٦ ص
(٥٣)
١٣٨ ص
(٥٤)
١٣٩ ص
(٥٥)
١٤١ ص
(٥٦)
١٤٣ ص
(٥٧)
١٤٣ ص
(٥٨)
١٤٤ ص
(٥٩)
١٤٤ ص
(٦٠)
١٤٥ ص
(٦١)
١٤٥ ص
(٦٢)
١٤٦ ص
(٦٣)
١٤٩ ص
(٦٤)
١٥٠ ص
(٦٥)
١٥١ ص
(٦٦)
١٥٢ ص
(٦٧)
١٥٢ ص
(٦٨)
١٥٢ ص
(٦٩)
١٥٤ ص
(٧٠)
١٥٥ ص
(٧١)
١٥٥ ص
(٧٢)
١٥٦ ص
(٧٣)
١٥٧ ص
(٧٤)
١٧٠ ص
(٧٥)
١٧٠ ص
(٧٦)
١٧٠ ص
(٧٧)
١٧١ ص
(٧٨)
١٧٢ ص
(٧٩)
١٧٢ ص
(٨٠)
١٧٤ ص
(٨١)
١٨٨ ص
(٨٢)
١٨٨ ص
(٨٣)
١٨٨ ص
(٨٤)
١٩١ ص
(٨٥)
١٩٢ ص
(٨٦)
٢٠٠ ص
(٨٧)
٢٠١ ص
(٨٨)
٢٠١ ص
(٨٩)
٢٠٧ ص
(٩٠)
٢٠٧ ص
(٩١)
٢٠٩ ص
(٩٢)
٢١٠ ص
(٩٣)
٢٢٢ ص
(٩٤)
٢٢٣ ص
(٩٥)
٢٢٣ ص
(٩٦)
٢٢٣ ص
(٩٧)
٢٤٤ ص
(٩٨)
٢٤٤ ص
(٩٩)
٢٤٤ ص
(١٠٠)
٢٥٣ ص
(١٠١)
٢٥٣ ص
(١٠٢)
٢٥٨ ص
(١٠٣)
٢٦٠ ص
(١٠٤)
٢٦١ ص
(١٠٥)
٢٦٨ ص
(١٠٦)
٢٦٨ ص
(١٠٧)
٢٧٩ ص
(١٠٨)
٢٨٣ ص
(١٠٩)
٢٨٤ ص
(١١٠)
٢٨٥ ص
(١١١)
٢٨٥ ص
(١١٢)
٢٨٥ ص
(١١٣)
٢٨٥ ص
(١١٤)
٢٨٨ ص
(١١٥)
٢٨٨ ص
(١١٦)
٢٨٨ ص
(١١٧)
٢٨٩ ص
(١١٨)
٢٩٢ ص
(١١٩)
٢٩٤ ص
(١٢٠)
٢٩٨ ص
(١٢١)
٣٠١ ص
(١٢٢)
٣٠١ ص
(١٢٣)
٣٠٢ ص
(١٢٤)
٣٠٣ ص
(١٢٥)
٣٠٣ ص
(١٢٦)
٣٠٨ ص
(١٢٧)
٣٠٩ ص
(١٢٨)
٣٠٩ ص
(١٢٩)
٣١٠ ص
(١٣٠)
٣١٠ ص
(١٣١)
٣١١ ص
(١٣٢)
٣١٣ ص
(١٣٣)
٣١٣ ص
(١٣٤)
٣١٥ ص
(١٣٥)
٣١٥ ص
(١٣٦)
٣١٦ ص
(١٣٧)
٣٢٧ ص
(١٣٨)
٣٣٤ ص
(١٣٩)
٣٣٤ ص
(١٤٠)
٣٣٤ ص
(١٤١)
٣٣٥ ص
(١٤٢)
٣٤٥ ص
(١٤٣)
٣٥٧ ص
(١٤٤)
٣٥٨ ص
(١٤٥)
٣٨١ ص
(١٤٦)
٣٨١ ص
 
١ ص
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص
٣٢١ ص
٣٢٢ ص
٣٢٣ ص
٣٢٤ ص
٣٢٥ ص
٣٢٦ ص
٣٢٧ ص
٣٢٨ ص
٣٢٩ ص
٣٣٠ ص
٣٣١ ص
٣٣٢ ص
٣٣٣ ص
٣٣٤ ص
٣٣٥ ص
٣٣٦ ص
٣٣٧ ص
٣٣٨ ص
٣٣٩ ص
٣٤٠ ص
٣٤١ ص
٣٤٢ ص
٣٤٣ ص
٣٤٤ ص
٣٤٥ ص
٣٤٦ ص
٣٤٧ ص
٣٤٨ ص
٣٤٩ ص
٣٥٠ ص
٣٥١ ص
٣٥٢ ص
٣٥٣ ص
٣٥٤ ص
٣٥٥ ص
٣٥٦ ص
٣٥٧ ص
٣٥٨ ص
٣٥٩ ص
٣٦٠ ص
٣٦١ ص
٣٦٢ ص
٣٦٣ ص
٣٦٤ ص
٣٦٥ ص
٣٦٦ ص
٣٦٧ ص
٣٦٨ ص
٣٦٩ ص
٣٧٠ ص
٣٧١ ص
٣٧٢ ص
٣٧٣ ص
٣٧٤ ص
٣٧٥ ص
٣٧٦ ص
٣٧٧ ص
٣٧٨ ص
٣٧٩ ص
٣٨٠ ص
٣٨١ ص
٣٨٢ ص
٣٨٣ ص

تاريخ دمشق - ابن عساكر - الصفحة ٦٠

وقتل الجراح لثمان بقين من رمضان سنة اثنتي عشرة ومئة «١» ، وغلبت الخزر «٢» على أذربيجان وساحت خيولهم حتى بلغوا قريبا من الموصل «٣» . وذكر الواقدي:
أن البلاء كان بمقتل الجراح على المسلمين عظيما، فبكى عليه في كل جند من أجناد العرب ومصر من أمصار المسلمين «٤» .
حدث إسماعيل بن عبيد الله مولى الحارث بن هشام، قال:
قدمت علينا امرأة يمانية عليها ثياب اليمن فقالت: هل تعرفون أبا المقدام رجاء بن حيوة؟ قلنا: نعم. قالت: رأيت رجلا في النوم فقال: أنا أبو المقدام رجاء بن حيوة فقلت:
ألم تمت؟ قال: بلى، ولكن نودي في أهل الجنة أن يتلقوا روح الجراح بن عبد الله الحكمي، وذلك قبل أن يأتيهم نعي الجراح، فكتبوا الوقت، فجاءهم أن الجراح قد قتل يومئذ بأرمينية، جاشت عليه الخزر فقتلوه.
قال أبو مسهر:
قال الجراح يوم قتل لأصحابه: أيها القواد وأمراء الأجناد، فيم اهتمامكم؟! غدوتم أمراء، وتروحون شهداء، اللهم إذ رفعت عنا النصر فلا تحرمنا الصبر والأجر ثم قال:
لم يبق إلّا حسبي وكفني وصارم تلذّه يميني
وقاتل حتى قتل.
وأنشد أبو مسهر للفرزدق من أبيات «٥» :
لقد صبر الجرّاح «٦» حتى مشت به إلى رحمة الله السّيوف الصوارم