لم اضرب در اصل اضرب بود، (متكلّم وحده بود از فعل مضارع) خواستيم متكلّم وحده بنا نمائيم از فعل جحد، لم جازمه بر سرش درآورديم دو عمل كرد: لفظا و معنى، لفظا حركت آخر را به جزمى ساقط كرد، و معنى نقل كرد معناى مضارع را بسوى ماضى و در ماضى نفى كرد لم اضرب شد.

لم نضرب: يعنى نزده‌ايم ما دو مردان يا دو زنان يا گروه مردان يا گروه زنان در زمان گذشته. صيغه متكلّم مع الغير است از فعل جحد، صحيح و مجرد و معلوم.

لم نضرب در اصل نضرب بود (متكلّم مع الغير بود از فعل مضارع) خواستيم متكلّم مع الغير بنا كنيم از فعل جحد، لم جازمه بر سرش درآورديم دو عمل كرد: لفظا و معنى، لفظا حركت آخر را به جزمى ساقط نمود، و معنى نقل كرد معناى مضارع را بسوى ماضى و نفى در ماضى كرد لم نضرب شد.

[نفى‌]

و از نفى نيز چهارده وجه بازمى‌گردد: شش مغايب را بود و شش مخاطب را و دو حكايت نفس متكلّم را. و آن شش كه مغايب را بود سه مذكّر را بود و سه مؤنّث را.

جامع المقدمات (جامعه