تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢١ - تفسير قرآن از كى شروع شد؟

بر اساس حديث، بعضى بر اساس تاريخ، پاره‌اى بر اساس علوم جديد، و هر يك قرآن را از زاويه علومى كه در آن تخصص داشته‌اند ديده‌اند!.

و از اين باغ پر گل: يكى به مناظر دل انگيز و شاعرانه پرداخته.

ديگرى مانند يك معلم علوم طبيعى به ساختمان برگها و گلبرگها و ريشه‌ها.

سومى به مواد غذايى قابل استفاده از آن.

چهارمى به خواص دارويى.

پنجمى به اسرار آفرينش اينهمه شكوفه‌ها و گلهاى رنگارنگ پرداخته.

ششمى در اين انديشه است كه از كدامين گل ميتوان عطرى بهتر تهيه كرد، و هفتمى همچون زنبور عسل تنها در فكر مكيدن شهد گل و فراهم ساختن «انگبين» است! خلاصه، پويندگان راه تفسير هر كدام با آئينه مخصوصى كه بدست داشته‌اند جلوه‌اى از آن همه زيبائيها و اسرار قرآن را منعكس ساخته‌اند.

ولى روشن است كه اينها همه در عين حال كه تفسير قرآنند، تفسير قرآن نيستند، كه هر يك پرده از چهره‌اى از قرآن برميدارد نه از همه چهره‌ها، و اگر همه را نيز يك جا جمع كنيم باز پرده بردارى از چهره‌هايى از قرآن است نه از همه چهره‌هايش.

زيرا كه قرآن كلام حق است و تراوشى از علم بى‌انتهاى او، و كلام او رنگ علم او، و علم او رنگ ذات او دارد، و همه نامتناهى هستند.

بنا بر اين نبايد انتظار داشت، انسانها همه چهره‌هاى قرآن را ببينند كه نميتوان دريايى را در كوزه‌اى جاى داد! ولى اين را نمى‌توان و نبايد انكار كرد كه هر قدر ظرف فكر و انديشه ما بزرگتر باشد مقدار بيشترى از اين اقيانوس بيكران را در خود جاى خواهد داد.

و بهمين دليل بر همه دانشمندان فرض است كه در هيچ عصر و زمانى از پاى‌