اصول فلسفه و روش رئالیسم 1
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
اصول فلسفه و روش رئالیسم 1 - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٨
علتش این است که سایر علوم روی فرضیههایی کار میکنند که با پیشرفت و
توسعه تجربه تحول پیدا میکند ولی فلسفه روی بدیهیات کار میکند و نظر
علمی ثابت نتیجه میدهد و گواه این سخن این است که در جاهایی که مقدمات
خود را از علوم میگیرد مانند فلکیات و جواهر و اعراض و بحثهای دیگر ،
او نیز مانند علوم با تحول فرضیهها متحول میشود .
نغزتر اینکه این دانشمندان همین سخن را ( ماتریالیسم دیالکتیک با تحول
علم متحول است ) به عنوان یک نظر ثابت غیر متحول ( به بنبست رسیده )
به ما میفروشند .
نکته ٢
از بیانی که در رابطه فلسفه با علوم گذشت دستگیر میشود که : .١ علوم از راه اثبات وجود موضوع بهطور کلی نیازمند به فلسفه میباشند. .٢ نظر فلسفه با نظرهای سایر علوم از راه اطلاق [١] و تقیید ، عموم و خصوص مختلف میباشد ، به این معنی که بحث مادی اثبات وجود مادی و نفی وجود مادی میکند نه مطلق وجود ، زیرا کاوش هر علم در اطراف موضوع بحث خویش خواهد بود پس درصورتی که موضوع وی مادی بوده باشد نفی و اثبات وی از ماده تجاوز ننموده و حق تعرض به غیر ماده نفیا و اثباتا نخواهد داشت به خلاف فلسفه که نظر وی اطلاق داشته و به یک موجود مخصوصی مقصور نیست .> است که در علوم طبیعی هست و در فلسفه نیست ، رجوع شود به مقدمه مقاله چهارم . . ١ در حاشیه ٢ و ٣ توضیح داده شد که هر یک از علوم یک یا چند چیز را به عنوان " موضوع " زمینه کاوش و فعالیت خود قرار میدهد و به کشف خواص و آثار آن میپردازد ، و اما موضوع و زمینه فعالیت فلسفه " وجود مطلق " است . بنابراین هر یک از علوم در یک محیط محدود سیر مینماید و نظریات وی از حدود موضوع خودش که موجود خاصی است تجاوز نمینماید و هر یک از علوم اگر فرضا نظر بدهند " فلان چیز هست " یعنی در محیط کار من هست و اگر نظر بدهد " نیست " یعنی در محیط کار من نیست ، و اما فلسفه که دارای موضوع عامی است و مطلق وجود را میدان عمل خویش قرار داده اگر نظر بدهد " نیست " یعنی اصلا وجود ندارد .