استاد مطهری و روشنفکران - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٣٦
که آیه استضعاف به هیچ وجه در صدد بیان اصل کلی نیست و در نتیجه نه
بستر تاریخ را توضیح میدهد و نه درباره مکانیسم تاریخی اشارهای دارد و نه
پیروزی نهایی تاریخ را از آن مستضعفان از آن جهت که مستضعفاند میداند .
این اشتباه که فرض شده این آیه یک اصل کلی را بیان میکند از آنجا پیدا
شده که این آیه را که مرتبط و پیوسته به آیه قبل و آیه بعد است از آنها
جدا کرده و " الذین " را ( « الذین استضعفوا ») مفید عموم و استغراق
گرفتهاند و آنگاه از آن اصلی استنباط کردهاند که با اصل مستفاد از آیه
استخلاف معارض درمیآید . اینک مجموع سه آیه :
« إن فرعون علا فی الأرض و جعل أهلها شیعا یستضعف طائفة منهم یذبح
أبنائهم و یستحیی نسائهمإنه کان من المفسدین ٠ و نرید أن نمن علی الذین
استضعفوا فی الأرض و نجعلهم أئمة و نجعلهم الوارثین ٠ و نمکن لهم فی
الأرض و نری فرعون و هامان و جنودهما منهم ما کانوا یحذرون »[١] .
این سه آیه به یکدیگر مرتبطاند و مجموعا یک مطلب را بیان میکنند ،
معنی مرتبط سه آیه این است :
فرعون در زمین برتری جویی کرد و مردم زمین را فرقه فرقه کرد ، گروهی از
آنان را ذلیل و ضعیف میساخت ، پسران آنها را سر میبرید و ( تنها )
دخترانشان را باقی میگذاشت . او از مفسدان
[١] قصص / ٤ - [٦]