غايه المريد في علم التجويد
(١)
٥ ص
(٢)
٥ ص
(٣)
٧ ص
(٤)
٩ ص
(٥)
٩ ص
(٦)
٩ ص
(٧)
١١ ص
(٨)
١١ ص
(٩)
١٣ ص
(١٠)
١٤ ص
(١١)
١٥ ص
(١٢)
١٨ ص
(١٣)
١٩ ص
(١٤)
٢١ ص
(١٥)
٢٢ ص
(١٦)
٢٢ ص
(١٧)
٢٣ ص
(١٨)
٢٤ ص
(١٩)
٢٥ ص
(٢٠)
٢٨ ص
(٢١)
٢٨ ص
(٢٢)
٢٩ ص
(٢٣)
٣٠ ص
(٢٤)
٣٠ ص
(٢٥)
٣٢ ص
(٢٦)
٣٣ ص
(٢٧)
٣٣ ص
(٢٨)
٣٤ ص
(٢٩)
٣٥ ص
(٣٠)
٣٥ ص
(٣١)
٣٥ ص
(٣٢)
٣٥ ص
(٣٣)
٣٥ ص
(٣٤)
٣٩ ص
(٣٥)
٣٩ ص
(٣٦)
٤١ ص
(٣٧)
٤٣ ص
(٣٨)
٤٤ ص
(٣٩)
٤٤ ص
(٤٠)
٤٦ ص
(٤١)
٤٧ ص
(٤٢)
٤٧ ص
(٤٣)
٤٨ ص
(٤٤)
٤٩ ص
(٤٥)
٥٠ ص
(٤٦)
٥١ ص
(٤٧)
٥١ ص
(٤٨)
٥٣ ص
(٤٩)
٥٤ ص
(٥٠)
٥٤ ص
(٥١)
٥٦ ص
(٥٢)
٥٧ ص
(٥٣)
٥٧ ص
(٥٤)
٦٢ ص
(٥٥)
٦٣ ص
(٥٦)
٦٣ ص
(٥٧)
٦٥ ص
(٥٨)
٦٦ ص
(٥٩)
٦٦ ص
(٦٠)
٧٠ ص
(٦١)
٧١ ص
(٦٢)
٧١ ص
(٦٣)
٧١ ص
(٦٤)
٧٣ ص
(٦٥)
٧٤ ص
(٦٦)
٧٤ ص
(٦٧)
٧٤ ص
(٦٨)
٧٦ ص
(٦٩)
٧٧ ص
(٧٠)
٨١ ص
(٧١)
٨٢ ص
(٧٢)
٨٢ ص
(٧٣)
٨٢ ص
(٧٤)
٨٦ ص
(٧٥)
٨٧ ص
(٧٦)
٨٨ ص
(٧٧)
٨٨ ص
(٧٨)
٨٩ ص
(٧٩)
٩١ ص
(٨٠)
٩١ ص
(٨١)
٩٣ ص
(٨٢)
٩٥ ص
(٨٣)
٩٦ ص
(٨٤)
٩٨ ص
(٨٥)
١٠١ ص
(٨٦)
١٠٣ ص
(٨٧)
١٠٦ ص
(٨٨)
١٠٦ ص
(٨٩)
١٠٧ ص
(٩٠)
١٠٨ ص
(٩١)
١٠٩ ص
(٩٢)
١١٠ ص
(٩٣)
١١٢ ص
(٩٤)
١١٣ ص
(٩٥)
١١٣ ص
(٩٦)
١١٣ ص
(٩٧)
١١٣ ص
(٩٨)
١١٤ ص
(٩٩)
١١٥ ص
(١٠٠)
١١٦ ص
(١٠١)
١١٧ ص
(١٠٢)
١٢٢ ص
(١٠٣)
١٢٤ ص
(١٠٤)
١٢٤ ص
(١٠٥)
١٢٤ ص
(١٠٦)
١٢٥ ص
(١٠٧)
١٢٦ ص
(١٠٨)
١٢٦ ص
(١٠٩)
١٢٧ ص
(١١٠)
١٢٨ ص
(١١١)
١٢٨ ص
(١١٢)
١٣٠ ص
(١١٣)
١٣٠ ص
(١١٤)
١٣١ ص
(١١٥)
١٣٤ ص
(١١٦)
١٣٥ ص
(١١٧)
١٣٦ ص
(١١٨)
١٣٧ ص
(١١٩)
١٣٧ ص
(١٢٠)
١٣٩ ص
(١٢١)
١٤٤ ص
(١٢٢)
١٥٢ ص
(١٢٣)
١٥٣ ص
(١٢٤)
١٥٥ ص
(١٢٥)
١٥٦ ص
(١٢٦)
١٥٧ ص
(١٢٧)
١٥٧ ص
(١٢٨)
١٥٧ ص
(١٢٩)
١٥٨ ص
(١٣٠)
١٥٨ ص
(١٣١)
١٦٨ ص
(١٣٢)
١٧٠ ص
(١٣٣)
١٧١ ص
(١٣٤)
١٧١ ص
(١٣٥)
١٧١ ص
(١٣٦)
١٧٤ ص
(١٣٧)
١٧٦ ص
(١٣٨)
١٧٨ ص
(١٣٩)
١٨٠ ص
(١٤٠)
١٨١ ص
(١٤١)
١٨١ ص
(١٤٢)
١٨١ ص
(١٤٣)
١٨٩ ص
(١٤٤)
١٩٠ ص
(١٤٥)
١٩٥ ص
(١٤٦)
١٩٦ ص
(١٤٧)
١٩٦ ص
(١٤٨)
١٩٨ ص
(١٤٩)
٢٠١ ص
(١٥٠)
٢١١ ص
(١٥١)
٢١٤ ص
(١٥٢)
٢١٦ ص
(١٥٣)
٢١٦ ص
(١٥٤)
٢١٩ ص
(١٥٥)
٢٢٠ ص
(١٥٦)
٢٢٠ ص
(١٥٧)
٢٢٢ ص
(١٥٨)
٢٢٢ ص
(١٥٩)
٢٢٣ ص
(١٦٠)
٢٣٣ ص
(١٦١)
٢٣٣ ص
(١٦٢)
٢٣٤ ص
(١٦٣)
٢٣٤ ص
(١٦٤)
٢٣٦ ص
(١٦٥)
٢٣٦ ص
(١٦٦)
٢٣٨ ص
(١٦٧)
٢٣٩ ص
(١٦٨)
٢٣٩ ص
(١٦٩)
٢٤٠ ص
(١٧٠)
٢٤٢ ص
(١٧١)
٢٤٧ ص
(١٧٢)
٢٦٣ ص
(١٧٣)
٢٦٥ ص
(١٧٤)
٢٦٥ ص
(١٧٥)
٢٦٥ ص
(١٧٦)
٢٧٢ ص
(١٧٧)
٢٧٤ ص
(١٧٨)
٢٧٨ ص
(١٧٩)
٢٧٩ ص
(١٨٠)
٢٧٩ ص
(١٨١)
٢٧٩ ص
(١٨٢)
٢٨٢ ص
(١٨٣)
٢٨٤ ص
(١٨٤)
٢٨٥ ص
(١٨٥)
٢٨٦ ص
(١٨٦)
٢٨٧ ص
(١٨٧)
٢٨٩ ص
(١٨٨)
٢٩٠ ص
(١٨٩)
٢٩٥ ص
(١٩٠)
٢٩٦ ص
(١٩١)
٢٩٨ ص
 
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص

غايه المريد في علم التجويد - عطية قابل نصر - الصفحة ١٩٧

الصورة الرابعة: الحرف المحذوف في الرسم والثابت في الوصل مثل: {إِنَّهُ هُوَ} [١]، {بِهِ بَصِيرًا} [٢] وحكم الوقف على ذلك بالحذف تبعًا لحذفه في الرسم.
وعلى هذا فليعرف أن الوقف على الكلمات التي آخرها حرف مد ليس تابعًا في الإثبات والحذف لحالتها في الوصل، وإنما هو تابع لحالتها في الرسم إثباتًا وحذفًا.
ويستثنى من هذه القاعدة بعض الكلمات مثل ألف:
{سَلاسِلا} [٣] بالدهر، وياء {آتَانِيَ} بالنمل: آية ٣٦، فإن الأُولى ثابتة رسْمًا، والثانية محذوفة رسْمًا، مع أنه يجوز في كل منهما لحفص عند الوقف وجهان: الإثبات والحذف، كما يستثنى من ذلك أيضا ألف {ثَمُودَاْ} بهود في الموضع الثاني آية ٦٨، والفرقان آية ٣٨، والعنكبوت آية ٣٨، والنجم آية ٥١ فإنها ثابتة رسْمًا، ولكنها محذوفة وقفًا ووصلا كما سيأتي بيانه[٤]؛ لأن العبرة في ذلك كله بالرواية، والقراءةُ سنةٌ متبعة.
تنبيهٌ:
الحرف الذي من بنية الكلمة إما أن يحذف لعلة أو لا، فإن حذف لعلة فإنها تراعى فيه عند الوقف ويوقف عليه بالحذف، وذلك في الياء المحذوفة لالتقاء الساكنين من قوله تعالى: {رَبِّ أَرِنِي كَيْفَ تُحْيِي الْمَوْتَى} [٥]بالبقرة، {وَيُحْيِي الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا} [٦] بالرُّوم، {إِنَّا نَحْنُ نُحْيِ الْمَوْتَى} [٧] بـ"يس"، وما شابه ذلك.
وأما إن كان الحرف المحذوف لغير علة فإنه يعوض عنه بحرف المد الصغير مثل


[١] سورة الإسراء: ١.
[٢] سورة الانشقاق: ١٥.
[٣] الآية: ٤.
[٤] من كتاب "العميد في علم التجويد" ص١٩٢- ١٩٣ بتصرف.
[٥] الآية: ٢٦٠
[٦] الآية: ١٩.
[٧] الآية: ١٢.