(١٠) علاقمندى و احترام اهل بيت عصمت و طهارت به هشام بن الحكم نظر به اينكه هشام بن الحكم بحليه تقوى و زيور علم و عمل آراسته بود و مراتب خدمت و محبت و اطاعت و دفاعش از حريم ديانت بويژه مقام ولايت طورى بود كه مىتوان او را يكى از افسران ارشد سپاه اسلام و نگهبانان آستان ولايت شمرد و به اعتراف هرون الرشيد هشام با شمشير زبان، دشمنان را چنان از حريم ولايت دفع مىكرد كه صد هزار شمشير نمىتوانست آنچنان دفاع كند و ما در بخش مناظرات، مناظره اى را كه استماع آن سبب اين اعتراف شده بيان خواهيم كرد. اهل بيت عصمت و طهارت به او علاقه مخصوص داشته و فوق العاده احترامش مىكردند " ابن شهر آشوب " (١) قدس سره در كتاب معالم العلماء مىفرمايد: با آنكه هشام جوان بود امام صادق (ع) او را در محفلش بر ديگران مقدم مىكرد و علت احترامش را چنين بيان مىكرد كه هشام بدل و زبان و دستش ما را يارى مىكند.
" امام صادق (ع) در حق وى مكرر دعا كرده و پيروزيش را در مناظرات از خداوند خواسته است. " ابن نديم " در فهرستش مىگويد: " هشام بن الحكم " از بزرگان اصحاب امام و از متكلمان شيعه اماميه و كسى بوده كه امام صادق

(١) " ابن شهر آشوب " كه نامش " محمد بن على بن شهر آشوب " و ملقب " به رشيد الدين " است متوفى بسال ٥٨٨ هجرى و از دانشمندان بزرگ شيعه مىباشد. در جلالت قدر و وثاقت و علم و فضلش ترديدى نيست. سنيان نيز به جلالت قدرش اعتراف نموده اند. " صفدى " در باره اش گفته وى يكى از بزرگان شيعه بوده بيشتر قرآن را در سن هشت سالگى حفظ داشته و در اصول شيعه به مرتبه نهائى رسيده. مردم از شهرستانها سوى وى شد رحال مىكردند. در علم قرآن و نحو تقدم داشته، در زمان خلافت " المقتفى بالله " بر منبر مردم را موعظه مىفرمود خليفه را خوش آمد و بوى خلعت داد. خوشرو و نيكو منظر و راستگو و خوش محاوره و كثير الخشوع و العبادة و كثير التهجد و هميشه با طهارت و وضو بوده. " ابن ابى حى " در تاريخش وى را ثناى بسيار گفته، قبرش در حلب در جبل جوشن نزديك مشهد سقط است.
" ابن شهر آشوب " داراى مؤلفاتى است از آن جمله كتاب معالم العلماء و كتاب مناقب و كتاب متشابه القرآن است.

(٢٩)