(١) ولى اين سخن موافق با مسطّح بودن زمين و نفى كرويّت آن است. در حالى كه امروز كرويّت زمين از امور محسوسه است. اگر در گذشته مى‌بايست با ادلّه نظرى كرويّت زمين اثبات شود، امروز ماهواره‌ها از تمام زمين عكسبردارى كرده و براى ما مى‌فرستند و مسافران فضا نيز زمين را كروى مى‌بينند و كاملا يك امر محسوس است.

(٢) به عبارت ديگر، تكوّن و تولّد ماه مربوط به سه چيز است: «ماه»، «خورشيد» و «زمين»، زيرا تولّد ماه به اين است كه خطّ باريكى از بخش نورانى ماه در برابر اهل زمين قرار گيرد، به يقين اين بخش نورانى را كسانى كه در بخشى از كره زمين كه محاذى با آن است، زودتر مشاهده مى‌كنند. اين مطلب را مى‌توان با يك آزمايش حسّى نشان داد. سه كره تهيّه كنيم يكى نورانى مانند يك لامپ روشن و دو كره غير نورانى. به خوبى ملاحظه‌

[١]. المستند فى شرح العروة الوثقى للبروجردى، ج ١٢، ص ١١٨.