تحقيقى جديد در باره رمى جمرات - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٩ - ستون جمرات از چه زمانى ساخته شده است؟

هرگاه شهرت در ميان ارباب لغت را حجّت براى اثبات مفهوم بدانيم-

كما هو الحق الذي جرت عليه سيرة العقلاء

- كه اين يك دليل مستقل مى‌شود و الّا مؤيّد ادله ديگر است.

***

ستون جمرات از چه زمانى ساخته شده است؟

اين سؤال مهمّى است كه كمتر كسى به جواب آن پرداخته و شايد نتوان پاسخ دقيقى براى آن يافت؛ ولى قرائن فراوانى كه از كلمات فقهاى خاصّه و عامّه و همچنين از سخنان ارباب لغت استفاده مى‌شود، نشان مى‌دهد كه اين ستون‌ها در عصر پيامبر خدا صلى الله عليه و آله و ائمه عليهم السلام و قدماى اصحاب وجود نداشته و در اعصار بعد به وجود آمده است، و يا اگر وجود داشته براى اين بوده كه نشانه و علامتى بر آن محل باشد، امّا به تدريج تصوّر بر اين شده كه بايد ستون‌ها را رمى كنند و با گذشت زمان اين فكر تقويت شده است.

به هر حال همان‌گونه كه در بحث‌هاى پيشين گفتيم، در كلمات بسيارى از فقها آمده است كه رمى بايد به آن زمين باشد و در اين اواخر بعضى به تخيير ميان رمى ستون و رمى زمين قائل شده‌اند و كم‌كم بعضى ستون را متعيّن دانسته‌اند!